ପାର୍ବ୍ବତୀ ମାଆ ସମ୍ମିଳିତ ସଭାରେ ପ୍ରଶ୍ନ କଲେ, “କିଏ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଥିଲେ ବେଦକୁ ବା ସାମାଜିକ ପ୍ରଥାକୁ ତ୍ୟାଗ କରିପାରିବ? ବେଦରେ ପ୍ରାଚୀନ ପୁରୁଷ ଓ ନାରୀ ମଧ୍ୟରେ ନିଶ୍ଚିତଭାବେ ପୁରୁଷ ଉତ୍କୃଷ୍ଟ।” ଏହି ଉପରେ ବୃହସ୍ପତି କହିଲେ, “ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣ ଦୁହିଁ, ପ୍ରକୃତି ଓ ପୁରୁଷଙ୍କ ସୃଷ୍ଟିକର୍ତ୍ତା। ସେମାନେ ସଦା ସଙ୍ଗେ ସଙ୍ଗେ ଅଛନ୍ତି।” ପାର୍ବ୍ବତୀ ପୁନି କହିଲେ, “ପୁରୁଷ ପ୍ରକୃତିଠାରୁ ଉତ୍କୃଷ୍ଟ, ପ୍ରକୃତି କେବେ ପୁରୁଷଠାରୁ ବଡ଼ ନୁହେଁ।” ଏହି ସମୟରେ ଦେବତାମାନେ ଓ ଋଷିମାନେ ସଭାରେ ଉପସ୍ଥିତ ଥିଲେ। ସେମାନେ ନିଜ ଉପଚାରକମାନେ ଦ୍ୱାରା ଘିରିଥିଲେ, ଚାରିଟି ହସ୍ତ ଓ ଶ୍ୟାମ ଦେହ ଥିବା ମହାପୁରୁଷମାନେ ଆନନ୍ଦରେ ନିଜ ଯାନରୁ ଅବତରଣ କରି, ସଭାକୁ ପ୍ରବେଶ କଲେ। ସେହି ସମୟରେ ଦେବତାମାନେ, ଯିଏ ବୈକୁଣ୍ଠରେ ବସିଥାନ୍ତି, ସେ ଦେବଙ୍କୁ ବହୁତ ସ୍ତୁତି କଲେ। ସେ, ଲକ୍ଷ୍ମୀ ଓ ସରସ୍ୱତୀଙ୍କ ପ୍ରିୟ, ଶାନ୍ତ ଓ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଆକର୍ଷକ; ତାଙ୍କର ରୂପ କୋଟି କାମଦେବଙ୍କୁ ଲଜ୍ଜିତ କରେ, ତାଙ୍କର ଉଜ୍ୱଳତା କୋଟି ଚନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ଭଳି। ବ୍ରହ୍ମା ଓ ଅନ୍ୟ ଦେବତାମାନେ ସେଙ୍କୁ ସେବା କରନ୍ତି, ତାଙ୍କର ଉପଚାରକମାନେ ସେଙ୍କୁ ସଦା ସ୍ତୁତି କରନ୍ତି। ସେମାନେ ତାଙ୍କୁ ଅତି ଉତ୍କୃଷ୍ଟ ମଣିମଞ୍ଚରେ ବସାଇଲେ। ସମସ୍ତେ ହାତ ଜୋଡି, ଶରୀର କମ୍ପିତ ଓ ଚକ୍ଷୁ ଜଳରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ ହୋଇ, ଭକ୍ତିରେ ଅନୁଭୂତି କରିଥିଲେ। ସେ ସ୍ମିତ ମୁଖେ ମୃଦୁ କଥାରେ ସମସ୍ତଙ୍କୁ ପ୍ରଶ୍ନ କଲେ। ଶ୍ରୀନାରାୟଣ କହିଲେ, “ଏଇ ସମସ୍ତ ବ୍ରହ୍ମାଣ୍ଡରେ ଯେତେ ଜୀବ, ସେମାନେ ଶକ୍ତି ଦ୍ୱାରା ସମ୍ପନ୍ନ। ବ୍ରହ୍ମାଠାରୁ ଏକଟି ଘାସ ପତ୍ର ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ, ସମସ୍ତ ପ୍ରକୃତିର ଅଂଶ। ସେଇ ପ୍ରକୃତି ମୋ ଇଚ୍ଛାରେ ସୃଷ୍ଟି ପାଇଁ ମୋଠାରୁ ପ୍ରକାଶିତ ହୋଇଛି। ପ୍ରକୃତି ସଂସାରର ସୃଷ୍ଟିକର୍ତ୍ତ୍ରୀ, ସମସ୍ତଙ୍କ ମହାମାତା। ଦୀର୍ଘ ସମୟ ଶିବ ମୋପାଇଁ ତପସ୍ୟା କରିଥିଲେ, ଏହି ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ ନିଜ ପାଇଁ ନୁହେଁ, ବିଶ୍ୱ ଶିକ୍ଷା ପାଇଁ। ସମସ୍ତେ ମାୟାରେ ମୁଗ୍ଧ, ପ୍ରକୃତି ପାଇଁ କେଉଁଠି ସତ୍ୟବ୍ରତ?” “ଦେବତାମାନେ, ମଦର ଅଂଶ, ବ୍ରହ୍ମାର ଶକ୍ତି, ମହାଦେବମାନେ—ଏମିତି, ମାଟି ଛାଡ଼ି କୁମ୍ଭକାର କୁମ୍ଭ ତିଆରି କରିପାରିବେନି, ତେଣୁ ଶକ୍ତି ଛାଡ଼ି ମୁଁ ମଧ୍ୟ ନିଜ ସୃଷ୍ଟି କରିପାରିବିନି। ମୁଁ ଆତ୍ମା, ଅସ୍ପୃଶ୍ୟ, ଅଦୃଶ୍ୟ, ଦେହୀମାନଙ୍କ ସାକ୍ଷୀ। ମୁଁ ନିତ୍ୟ, ଦେହୀ, ମୋ ରୂପ ସୂର୍ଯ୍ୟର ଭଳି। ମୁଁ ଆତ୍ମା, ମନ, ବ୍ରହ୍ମା, ଜ୍ଞାନସ୍ୱରୂପ, ମହେଶ୍ୱର। ବୁଦ୍ଧି, ନିଦ୍ରା ଓ ସମସ୍ତ ଶକ୍ତି ପ୍ରକୃତିର ଅଂଶ। ମୁଁ ଗୋଲୋକର ନାଥ, ବୈକୁଣ୍ଠର ନିତ୍ୟନାଥ, ଏଠାରେ ଚତୁର୍ଭୁଜ ଦେବତାଙ୍କ ନାଥ, ଲକ୍ଷ୍ମୀଙ୍କ ସ୍ୱାମୀ, ଉପଚାରକମାନେ ଘିରିଥିବା। ବୈକୁଣ୍ଠଠାରୁ ପଞ୍ଚାଶି କୋଟି ଯୋଜନା ଦୂରେ ମୋ ଦ୍ୱିଭୁଜ ରୂପକୁ ଉପାସନା କରାଯାଏ, ସେଉଁଠି ସେ ପୂଜିତ ଓ ବ୍ରତ ଫଳ ଦାତା। ଗାଁମାନେ ଯେମିତି ବିଷ୍ଣୁର ରୂପ, ଶିବ ମଧ୍ୟ ବିଷ୍ଣୁର ରୂପ। ଯେମିତି ଗୃହସ୍ୱାମୀ ନିଜ ଜନନୀକୁ ଯଜ୍ଞକାରୀଙ୍କୁ ଦେଇପାରନ୍ତି, ତେଣୁ ମୁଁ ମଧ୍ୟ ଏହିପରି କରିପାରିବି।” ଏପରି ମଧ୍ୟସଭାରେ କହି ସେଉଁଠି ଅଦୃଶ୍ୟ ହେଇଯାଇଲେ। ଶିବ ଏବେ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ହୋମ କରି, ଦକ୍ଷିଣା ଶିବଙ୍କୁ ଦେଲେ। ଦୁର୍ଗା, ତାଙ୍କର କଣ୍ଠ, ଓଠ, ଓ ତାଳୁ ଶୁଷ୍କ ହୋଇ, ଭୟରେ କହିଲେ— ପାର୍ବ୍ବତୀ କହିଲେ, “ମୁଁ ଏକ ଲକ୍ଷ ଗାଁ ଦେଇବି, ମୋ ସ୍ୱାମୀକୁ ଦିଅ, ହେ ଦ୍ୱିଜ। ତାପରେ ବିଭିନ୍ନ ଦାନ ମୁଁ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେକୁ ଦେଇବି।” ସନତ୍କୁମାର କହିଲେ, “ଅମୂଲ୍ୟ ମଣି ଓ ଗାଁ ଦାନ କରି, ପ୍ରତ୍ୟେକ ଜୀବ ତିନି ଲୋକରେ ନିଜ ଆତ୍ମାକୁ ଦାନ କରେ। ମୁଁ ଏହି ତିନି ଲୋକରେ ଭ୍ରମଣ କରିବି, ଆକାଶକୁ ମୋ ଏକମାତ୍ର ବସ୍ତ୍ର କରି।