ଏହି ଦୀର୍ଘ କାଳର ଅନ୍ତେ, ନଦୀଜଂଘ ଓ ବକା ଓ ସେମାନଙ୍କ ସହ ସମସ୍ତେ ସେଠାରେ ବିନାଶ ପାଇଲେ। ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କ ସମସ୍ତ ପୁତ୍ର ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ଦେବତାମାନେ ବ୍ରହ୍ମଲୋକକୁ ଚଳିଗଲେ। ସୃଷ୍ଟିକର୍ତ୍ତାଙ୍କର ସର୍ବୋଚ୍ଚ ଆୟୁଷ୍ୟ ଶତବର୍ଷ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ବିସ୍ତାରିତ ହୁଏ। ଦେବମାତା ସାବିତ୍ରୀ, ବେଦ, ଧର୍ମ ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟମାନେ ମଧ୍ୟ ଏହିପରି ଅବସ୍ଥାକୁ ପ୍ରାପ୍ତ ହୁଅନ୍ତି। ଯେଉଁମାନେ ଏହି ସଂସାରରେ ବିଦ୍ୟମାନ, ଭାଇଷ୍ଣବମାନେ, ସେମାନେ ସମସ୍ତେ ନାରାୟଣଙ୍କୁ ଲୟ ହୁଅନ୍ତି। ତମୋଗୁଣ ମୃତ୍ୟୁଞ୍ଜୟ ମହାଦେବଙ୍କୁ ଲୟ ହୁଏ। ନିଶ୍ଚିତ ଭାବେ ନାରାୟଣ, ଶମ୍ଭୁ ଓ ମହାବିଷ୍ଣୁ ଏକ ଅଟୁଟ ତତ୍ତ୍ୱ। କୃଷ୍ଣ ଚକ୍ଷୁର ଲାଗି ଏକ ମିଶି ଅତୀତ, ଗୁଣରହିତ ଓ ପ୍ରକୃତିକୁ ଅତିକ୍ରମ କରିଥିବା। ସେ ନିର୍ଗୁଣ, ନିତ୍ୟ, ଆଦି ଓ ଅନ୍ତ ନଥିବା। ଦେବୀଙ୍କ ଦିନ ସାଠି ଦଣ୍ଡା ଦ୍ୱାରା ମାପାଯାଏ। ଏପରି ଭାବେ ଶତବର୍ଷ ବିତିଗଲାପରେ, ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣ ସମସ୍ତ ପ୍ରକୃତିକୁ ଲୟ କରନ୍ତି। ସେ ସମସ୍ତ ଜଗତକୁ ତାଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଏକାକି ରଖନ୍ତି, ଯିଏ ମହାବିଷ୍ଣୁଙ୍କ ମୂଳ। ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣଙ୍କ ଅନ୍ତର୍ଗତ ଦେବୀ ବୁଦ୍ଧିର ଅଧିପତି, ସେ ମଧ୍ୟ ନିର୍ଗୁଣ ତତ୍ତ୍ୱ। ପ୍ରାଣର ଅଧିପତି ଦେବୀ, ସମସ୍ତରୁ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଓ ପ୍ରାଣଠାରୁ ପ୍ରିୟତମ ଅଟୁଟ ଅଂଶ। ନାରାୟଣ ଓ ଶମ୍ଭୁ, ସେମାନଙ୍କ ସମସ୍ତ ପରିକରକୁ ତାଲିଆନ୍ତି। ଗୋପ, ଗୋପୀ, ଗାଈ ଓ ବଛା, ଏହି ସମସ୍ତ ଛୋଟ ବିଷ୍ଣୁମାନେ ମହାବିଷ୍ଣୁରେ ଲୟ ହୁଅନ୍ତି। ପ୍ରକୃତି ଓ ଯୋଗନିଦ୍ରା ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣଙ୍କ ଦୁଇ ଚକ୍ଷୁରେ ବିଦ୍ୟମାନ। ପ୍ରକୃତିର ଦିନର ସମୟ ନିର୍ଦ୍ଧାରିତ। ଅମୂଲ୍ୟ ମଣିମଞ୍ଚରେ, ଅଗ୍ନିରେ ପବିତ୍ର ହୋଇଥିବା ବସ୍ତ୍ର ପିନ୍ଧି, ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣ ଶୟନ କରନ୍ତି। ପୁନଃ ସେ ଜାଗ୍ରତ ହେଲେ, ସମସ୍ତ ସୃଷ୍ଟି ପୁନଃ ଉତ୍ପନ୍ନ ହୁଏ। ତାଙ୍କର ସ୍ତୁତି, ସ୍ମରଣ, ଧ୍ୟାନ ଓ ପୂଜା ହୁଏ। ମୃତ୍ୟୁଞ୍ଜୟଙ୍କ ଠାରୁ ଯେଉଁ କଥା ଶୁଣିଥିଲି, ସେସବୁ ତୁମକୁ କୁହିଦେଲି। ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କ ଆୟୁଷ୍ୟ ଶେଷ ହେଲେ, ସତ୍ତ୍ୱ ମୃତ୍ୟୁଞ୍ଜୟ ଶିବରେ ଲୟ ହୁଏ। ପ୍ରକୃତିର ଲୟ ସମୟରେ, ଶିବ ନିର୍ଗୁଣ ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣରେ ଲୟ ହୁଏ। ଏହି ମହାବିଷ୍ଣୁଙ୍କ ମୂଳ ଅଦିଶ୍ୱରୀ ପ୍ରକୃତି କିପରି ଉତ୍ପନ୍ନ ହୁଏ? ସେ ଯିଏ ସମସ୍ତ ଜଗତ, ବ୍ରହ୍ମା ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟଙ୍କୁ ଲୟ କରନ୍ତି। ଅନେକ ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କ ଲୟ ସମୟରେ, କେତେଥର ମୃତ୍ୟୁକନ୍ୟା ଉତ୍ପନ୍ନ ହୁଏ? କାଳଦ୍ୱାରା ଶମ୍ଭୁ ସତ୍ତ୍ୱ ଓ ନିର୍ଗୁଣ ଦୁଇ ରୂପରେ ଲୟ ହୁଏ। ମୃତ୍ୟୁକନ୍ୟା ସଦା ମୋ ପୂଜ୍ୟ ଶିବଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ବିଜିତ। ଶମ୍ଭୁ, ନାରାୟଣ ଓ ପ୍ରକୃତିଙ୍କ ଅଂଶ। ସେ ନିଜେ ନିର୍ଗୁଣ ପୁରୁଷ, ଏବଂ କାଳ ଅନୁସାରେ ସେ ଗୁଣାତ୍ମକ ହୁଅନ୍ତି। ସେ ଅନନ୍ୟ ଅଂଶ, ଅଗ୍ନି ସ୍ପୁଳିଙ୍କ ସମାନ। ପ୍ରତ୍ୟେକ କଳ୍ପରେ ସେମାନେ ନଶ୍ୱର ମୃତ୍ୟୁକନ୍ୟା ଦ୍ୱାରା ବିଜିତ। ରାଜନ, ଚକ୍ଷୁର ଏକ ମିଶି ମଧ୍ୟ କେତେଥର ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କ ଗତି ହୁଏ? ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣ ତାଙ୍କ ଶକ୍ତିକୁ ବୃନ୍ଦାବନ ଦିବ୍ୟ ଉଦ୍ୟାନରେ ରଖିଥିଲେ। ରାଧା ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କ ଆୟୁଷ୍ୟ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଗର୍ଭଧାରଣ କଲେ। ଶିଶୁକୁ ଦେଖି ସେ ରାଗିଗଲେ, ହୃଦୟ ଅତ୍ୟନ୍ତ ବିକ୍ଷୁବ୍ଧ ହେଲା। ମହାଦେବୀ ଶିଶୁକୁ ତ୍ୟାଗ କରି ପୁନଃ ପୁନଃ କାନ୍ଦିଲେ। ସେଇ ଶିଶୁଠାରୁ ମହାବିରାଟ ଉତ୍ପନ୍ନ ହେଲେ, ଯିଏ ସମସ୍ତର ଆଧାର। ସୁୟଜ୍ଞ କହିଲେ: ମୋର ଶାପ ମଧ୍ୟ ଭକ୍ତି ପାଇଁ ଆଶୀର୍ବାଦ ହେଲା। ହରିଙ୍କ ଭକ୍ତି ଅତ୍ୟନ୍ତ ଦୁର୍ଲଭ, ସମସ୍ତ ମଧ୍ୟରେ ସର୍ବୋତ୍କୃଷ୍ଟ ମଙ୍ଗଳ।