ଏହି ଶ୍ରୀମଦ୍ ବ୍ରହ୍ମୱୈବର୍ତ୍ତ ପୁରାଣର ପବିତ୍ର ଉପାଖ୍ୟାନରେ, ଏକ ଗଭୀର ଧର୍ମସମ୍ବାଦ ଚାଲିଥିଲା। ଏଠାରେ କିଛି ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଓ ଅଶୁଭ କର୍ମ ବିଷୟରେ ବିସ୍ତୃତ ଭାବେ କଥା ହେଉଥିଲା। କହାଯାଉଛି, ଯେଉଁମାନେ ନିମ୍ନଜାତି ଜନାଙ୍କ ସ୍ୱାମୀଙ୍କ ପାଇଁ ଯଜ୍ଞ କରନ୍ତି କିମ୍ବା ସେମାନଙ୍କ ଠାରୁ ଖାଦ୍ୟ ଗ୍ରହଣ କରନ୍ତି, ସେମାନେ ଅପବିତ୍ର ହୁଅନ୍ତି। ଯେଉଁମାନେ ଅଗ୍ନିକୁ ପାଦ ଦେଇ ଦୁଷିତ କରନ୍ତି କିମ୍ବା ଗାଈକୁ ପାଦରେ ଆଘାତ କରନ୍ତି, ସେମାନଙ୍କର କର୍ମ ଅଶୁଭ ହୁଏ। ଏହିପରି, ଯେଉଁମାନେ ତେଲ ଲଗା ପାଦରେ ଖାଦ୍ୟ ଖାନ୍ତି କିମ୍ବା ଏଭଳି ପାଦରେ ଶୋଇଥାନ୍ତି, ସେମାନେ ମଧ୍ୟ ଅଶୁଭ ହୁଅନ୍ତି। ଯେଉଁମାନେ ବୀର ଯୋଗ୍ୟ ଖାଦ୍ୟ ନ ଖାଇ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ଅନୁଚିତ ଖାଦ୍ୟ ଖାନ୍ତି କିମ୍ବା ଦ୍ୱିଜାତି ହୋଇ ନିଚ୍ଚୁ କାମ କରନ୍ତି, ସେମାନଙ୍କ ପାପ ଅଧିକ। ପିତୃ କାଳ କିମ୍ବା ପୂଜା ଦିନରେ ଯେଉଁମାନେ ଦେବତାମାନେ ପାଇଁ ଅର୍ପଣ କରନ୍ତି, କିନ୍ତୁ ନିୟମ ଭଙ୍ଗ କରନ୍ତି, ସେମାନେ ମଧ୍ୟ ଦୋଷୀ। ଯେଉଁ ଜନାନୀ ନିଜ ପତି ଓ କୃଷ୍ଣଙ୍କୁ ମନରେ ଭିନ୍ନ ଭାବେ ଦେଖନ୍ତି, ସେମାନେ ମଧ୍ୟ ଅପବିତ୍ର। ଯେଉଁମାନେ ଗାଈର ଚାଳି ଖୋଦି ଶସ୍ୟ ଚାଷ କରନ୍ତି, ସେମାନେ ମଧ୍ୟ ଅନୁଚିତ କର୍ମ କରନ୍ତି। ରାଜା କିମ୍ବା ଦେବତାଙ୍କ ପାଇଁ ହେଉ, ଗାଈର ମାଲିକ କେବେ ତାଙ୍କର ଗାଈକୁ ପଡ଼ିବାକୁ ଦେବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ। ଯେଉଁମାନେ ଜୀବ ଉପରେ କିମ୍ବା ଦେବପୂଜା ପାଇଁ ନିଯୁକ୍ତ ଜଳ ଉପରେ ପାଦ ଦେଇ ଚାଲନ୍ତି, ସେମାନେ ମଧ୍ୟ ଦୋଷୀ। ଯେଉଁମାନେ ସବୁବେଳେ 'କିଛି ନାହିଁ' ବୋଲି କହନ୍ତି କିମ୍ବା ମିଥ୍ୟା କଥା କହି ଠକା କରନ୍ତି, ସେମାନେ ମଧ୍ୟ ପାପୀ। ଯେଉଁମାନେ ଦେବମୂର୍ତ୍ତି, ଗୁରୁ କିମ୍ବା ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କୁ ଦେଖି ମନରେ ଶ୍ରଦ୍ଧା ଦେଉ ନାହିଁ, ସେମାନେ ମଧ୍ୟ ଦୋଷୀ। ଦ୍ୱିଜାତି ଯଦି କ୍ରୋଧରେ ନମସ୍କାର କରୁଥିବାକୁ ଆଶୀର୍ବାଦ ନ ଦିଏ, ସେମାନେ ମଧ୍ୟ ଅପରାଧୀ। ଗୋହତ୍ୟା ଓ ବ୍ରାହ୍ମଣହତ୍ୟା ବିଶେଷ ଭୟଙ୍କର ପାପ ବୋଲି ଘୋଷିତ। ଏହି ସମ୍ବାଦରେ ସାବିତ୍ରୀ ପଚାରିଲେ, "ଅଧିକ ଓ କମ୍ କ'ଣ? ଏହି ଭିନ୍ନତା ମୋତେ ବୁଝାଇଦିଅ।" ତେବେ ଯମ ଉତ୍ତର ଦେଲେ, "ଏଠି କେଉଁଠି ଅଧିକ, କେଉଁଠି କମ୍, କେଉଁଠି ସତ୍ୟ ଅତିରିକ୍ତତା ଅଛି? ଓ ସାଧ୍ବୀ, ବେଦର ଅନୁସାରେ ଏହି ଦୁଇଁଟି ମଧ୍ୟରେ ସମତା କେଉଁଠି?" ପୁରାତନ କାଳରେ, ଏକ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ବ୍ରାହ୍ମଣ, ଯିଏ ଜ୍ଞାନ ଓ ମନ୍ତ୍ର ଦେଇଥିଲେ, ତାଙ୍କ ପ୍ରସଙ୍ଗ ଆଣାଯାଏ। ଏଠି କୁହାଯାଏ, ମାଆ ପିତାଠାରୁ ଶତଗୁଣ ଉତ୍କୃଷ୍ଟ, ଏବଂ ପିତା ମଧ୍ୟ ମାଆଠାରୁ ଶତଗୁଣ ଉତ୍କୃଷ୍ଟ। ଗୁରୁ ଓ ତାଙ୍କର ଗୁରୁପତ୍ନୀକୁ ସର୍ବୋଚ୍ଚ ଶ୍ରଦ୍ଧା ଦେବା ଉଚିତ୍। ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କୁ ଶିବଙ୍କ ସମାନ ଓ ତାଙ୍କର ଶକ୍ତିକୁ ବିଷ୍ଣୁଙ୍କ ସମାନ ମନାଯାଏ। ସମସ୍ତ ଜଳ ଗଙ୍ଗା ସମାନ ଓ ସମସ୍ତ ଦ୍ୱିଜାତି ବ୍ୟକ୍ତି ବ୍ୟାସ ସମାନ ବିବେଚିତ। ଗୁରୁହତ୍ୟାର ପାପ ସାଧାରଣ ହତ୍ୟାର ଚାରିଗୁଣ ବିଶେଷ। ଏଭଳି ଗୁରୁହତ୍ୟାର ଭିନ୍ନତା ସ୍ପଷ୍ଟ କରାଯାଇଛି। ବେଦରେ କୁହାଯାଏ, ନିଜ ସ୍ତ୍ରୀ ସବୁଠୁ ଉପଯୁକ୍ତ। ସାଧାରଣ କଥା ଏଯାଁ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ହେଲା, ଏବେ ବିଶେଷ କଥା ଶୁଣ। ଶୂଦ୍ର ପାଇଁ ବ୍ରାହ୍ମଣ ସ୍ତ୍ରୀ, ଓ ବ୍ରାହ୍ମଣ ପାଇଁ ଶୂଦ୍ର ସ୍ତ୍ରୀ ଅନୁଚିତ। ଯଦି ଶୂଦ୍ର ବ୍ରାହ୍ମଣ ସ୍ତ୍ରୀଙ୍କୁ ସ୍ପର୍ଶ କରେ, ସେ ଶତ ବ୍ରହ୍ମହତ୍ୟାର ପାପ ପାଏ। ବ୍ରାହ୍ମଣ ଯଦି ଶୂଦ୍ର ସ୍ତ୍ରୀଙ୍କୁ ଗ୍ରହଣ କରେ, ସେ ବାହ୍ୟ ମହିଳାର ସ୍ୱାମୀ ମାତ୍ର ହୁଏ। ତାଙ୍କର ଭୋଜନ ମଳ ସମାନ ଓ ତାଙ୍କର ଜଳଅର୍ପଣ ମୁତ୍ର ସମାନ ଅପବିତ୍ର। କୋଟିକୋଟି ଜନ୍ମର ଧର୍ମ, ସନ୍ଧ୍ୟାବନ୍ଦନା ଓ ତପସ୍ୟା ଯେଉଁ ମାନ୍ୟତା ଆର୍ଜିତ ହୁଏ, ଯଦି ବ୍ରାହ୍ମଣ ମଦ୍ୟପାନ, ମଳ ଭୋଜନ କିମ୍ବା ଚଣ୍ଡାଳ ସ୍ତ୍ରୀର ସ୍ୱାମୀ ହୁଏ, ସେ ସବୁ ନଷ୍ଟ ହୁଏ। ଗୁରୁପତ୍ନୀ, ରାଜପତ୍ନୀ, ସହଧର୍ମିଣୀର ମା, କିମ୍ବା ନିଜ ମାଆ, ଏହି ସମସ୍ତଙ୍କ ଉପରେ କୌଣସି ପୁରୁଷ ଯଦି ଅନୁଚିତ କାମନା କରେ, ସେ ସମସ୍ତ ମଧ୍ୟରେ ନିକୃଷ୍ଟ। ଏହିପରି, ଏକୋଇଁ ଉତ୍ପନ୍ନ ଭାଇଙ୍କ ପତ୍ନୀ, ମାମୁଅଁ ପତ୍ନୀ, ବାପାଙ୍କ ପତ୍ନୀ, ଛାତ୍ରୀ, ଛାତ୍ରଙ୍କ ପତ୍ନୀ, ବା ଭଉଣୀର ପ୍ରିୟା—ଏହି ସମସ୍ତଙ୍କୁ ଯେଉଁ ଲୋକ ଅନୁଚିତ ଭାବେ ଗ୍ରହଣ କରେ, ସେ ଲୋକ ଲୋକରେ ଅସ୍ପୃଶ୍ୟ ଓ ବେଦରେ ଅତି ନିନ୍ଦିତ। ଯେଉଁମାନେ ଅପବିତ୍ର ଭାବରେ ସନ୍ଧ୍ୟାବନ୍ଦନା କରନ୍ତି କିମ୍ବା କରନ୍ତି ନାହିଁ, ସେମାନେ ମଧ୍ୟ ଦୋଷୀ। ବୈଷ୍ଣବ, ଶୈବ, ଶାକ୍ତ, ସୌର୍ୟ, ଗାଣପତ୍ୟ—ସମସ୍ତ ପାଇଁ ଏହି ନିୟମ ଲାଗୁ। ଜଳର ଧାରାକୁ ଚାରି ମୁଠି ଅଞ୍ଚଳ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ସୀମା ଭାବିବା ଉଚିତ୍। ଏହିପରି, କୁରୁକ୍ଷେତ୍ରର ନାରାୟଣ ମଣ୍ଡଳରେ, ହରିଙ୍କ ନିବାସରେ ଏହି ସବୁ ନିୟମ ଓ ଧର୍ମ ଅତ୍ୟନ୍ତ ପାଳନୀୟ।