ଏକ ସମୟର କଥା, ଦ୍ୱିଚକ୍ର ବିଶିଷ୍ଟ ଏବଂ ବିଶାଳ ମୁଁହ ଥିବା ଏକ ଦିବ୍ୟ ଶିଳା ଅରଣ୍ୟମାଳାରେ ଶୋଭିତ ହୋଇଥିଲା। ଏହି ଦ୍ୱିଚକ୍ର ଶିଳା ଦ୍ୱାରରେ ରହି, ସମ ଓ ସ୍ପଷ୍ଟ ଚିହ୍ନ ସହିତ ସମୃଦ୍ଧିର ଚିହ୍ନ ଦେଖାଯାଉଥିଲା। ପ୍ରଦ୍ୟୁମ୍ନଙ୍କ ଚକ୍ର ସୂକ୍ଷ୍ମ ଓ ନବନୀଳ ମେଘପରି ଦୀପ୍ତିମାନ୍ ଥିଲେ। ଏଠି ଦୁଇଟି ଚକ୍ର ଥିଲା, ଗୋଟିଏ ଲଗାଯାଇଥିଲା ଏବଂ ପଛ ପଟେ ବହୁତ ଧନ-ଧାନ୍ୟ ଥିଲା। ଅନିରୁଦ୍ଧଙ୍କ ଶିଳା ପିତାବର୍ଣ୍ଣ, ଗୋଳ ଓ ଅତ୍ୟନ୍ତ ସୁନ୍ଦର ଥିଲା। ଏହି ଶାଳଗ୍ରାମ ଶିଳା ଯେଉଁଠି ରହେ, ସେଠି ନିଶ୍ଚିତ ଭାବେ ହରିଙ୍କ ସ୍ଥିତି ରହିଥାଏ। ଏହି ଶିଳା ସ୍ପର୍ଶ କଲେ ବ୍ରାହ୍ମଣ ବଧ ଓ ଅନ୍ୟ ଦୁଷ୍କର୍ମ ସମେତ ସମସ୍ତ ପାପ ନାଶ ପାଏ। ଛତ୍ରାକାର ଶିଳା ରାଜ୍ୟ ଦେଉଛି, ଗୋଳ ଆକୃତି ବଡ଼ ସମୃଦ୍ଧି ଆଣେ। ଦୃଷ୍ଟିହୀନ ମୁଁହ ଦରିଦ୍ରତା ଦେଉଛି, ହଳଦିଆ ରଙ୍ଗ ହାନି ଆଣେ। ଯିଏ ନିୟମ, ଦାନ, ପ୍ରତିଷ୍ଠା, ପିତୃକର୍ମ ଓ ଦେବପୂଜା କରେ, ସେମାନେ ସମସ୍ତ ତୀର୍ଥରେ ସ୍ନାନ କରିବା ଓ ସମସ୍ତ ଯଜ୍ଞର ଦୀକ୍ଷା ନେବା ସମାନ ଫଳ ପାଆନ୍ତି। ସମସ୍ତ ପ୍ରକାର ଦାନ କିମ୍ବା ପୃଥିବୀ ପରିକ୍ରମା ଦ୍ୱାରା ଯେତେ ଉପକାର ମିଳେ, ତାହାଠାରୁ ବେଶି ଏହି ଶିଳା ପୂଜାରେ ମିଳେ। ସମସ୍ତ ତୀର୍ଥ ଏହି ଶିଳାର ସ୍ପର୍ଶକୁ ଆକାଂକ୍ଷା କରନ୍ତି। ଚାରି ଟି ବେଦ ପାଠ କିମ୍ବା ତପସ୍ୟା କରିବା ଦ୍ୱାରା ଯେଉଁ ଫଳ ମିଳେ, ଦୈନିକ ଶାଳଗ୍ରାମ ଜଳ ପାନ କରିବା ଦ୍ୱାରା ସେଉଁଠାରୁ ବେଶି ଲାଭ ମିଳେ। ସମସ୍ତ ପବିତ୍ର ତୀର୍ଥ ଏହି ପୁଣ୍ୟବାନ୍କର ସ୍ପର୍ଶକୁ ଆଶା କରେ। ଏଠି, ହରିଙ୍କ ସହିତ ଅନେକ ପ୍ରାକୃତିକ ତତ୍ତ୍ୱ ବିଲୀନ ହୋଇଯାନ୍ତି। ପୁନଃ, ବ୍ରାହ୍ମଣ ବଧ ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ପାପ ସମେତ ସମସ୍ତ ଦୁଷ୍କର୍ମ ନାଶ ପାଏ। ଏହି ପବିତ୍ର ଚରଣଧୂଳି ଦ୍ୱାରା ପୃଥିବୀ ତତ୍କ୍ଷଣାତ୍ ପବିତ୍ର ହୁଏ। ଯିଏ ମୃତ୍ୟୁବେଳେ ଶାଳଗ୍ରାମ ଜଳ ପାନ କରେ, ସେ ମୋକ୍ଷ ଓ କର୍ମଫଳରୁ ମୁକ୍ତି ଲଭେ। କିନ୍ତୁ, ଯିଏ ଶାଳଗ୍ରାମ ଧରି ମିଥ୍ୟା କହେ, କିମ୍ବା ଏହି ଶିଳା ସ୍ପର୍ଶ କରି ନିଜ ପ୍ରତିଜ୍ଞା ରକ୍ଷା କରିନାହାନ୍ତି, କିମ୍ବା ଶାଳଗ୍ରାମ ପୂଜା ପାଇଁ ତୁଳସୀ ପତ୍ର ଭାଙ୍ଗେ, ଶଂଖ ପାଇଁ ତୁଳସୀ ଭାଙ୍ଗେ, ସେମାନେ ଦୋଷୀ ହୁଅନ୍ତି। ଶାଳଗ୍ରାମ, ତୁଳସୀ ଓ ଶଂଖ ଏକଠି ଥିଲେ, ଯଦି କେହି ଏହିମାନଙ୍କୁ ଅପବିତ୍ର କରନ୍ତି, ସେମାନେ ଦୀର୍ଘ ମନ୍ବନ୍ତର ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଶଂଖଚୂଡ଼ଙ୍କ ପ୍ରିୟ ହୁଅନ୍ତି। ଏପରି କଥା କହି, ଶ୍ରୀହରି ଶ୍ରଦ୍ଧାପୂର୍ବକ ଚୁପ୍ ହୋଇଯିବେ। ଯେପରି ଶ୍ରୀ ଲକ୍ଷ୍ମୀ ହରିଙ୍କ ବକ୍ଷସ୍ଥଳେ ବସିଥାନ୍ତି, ସେପରି ସେଉଁଠି ବସିଥିଲେ। ହେ ନାରଦ, ଲକ୍ଷ୍ମୀ, ସରସ୍ୱତୀ, ଗଙ୍ଗା ଓ ତୁଳସୀ—ତାଙ୍କ ଦେହରୁ ସିଘ୍ର ଗଣ୍ଡକୀ ନଦୀ ଉତ୍ପନ୍ନ ହେଲା। ସେଠି, ମୁନିବର, କିଛି କୀଟ ନିଜେ ନିଜେ ଅନେକ ପ୍ରକାର ଶିଳା ତିଆରି କରିଥିଲେ। ଯେଉଁ ଶିଳା ଭୂମିରେ ମିଳେ, ସେଗୁଡ଼ିକୁ ପିଙ୍ଗଳା ବୋଲି କୁହାଯାଏ, ଯେଉଁମାନେ ହରିଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ପୀଡିତ। ଏହି କଥା ଶୁଣି, ନାରଦ ପଚାରିଲେ—"ମୁଁ ତାଙ୍କର ପୂଜା ବିଧି କିମ୍ବା ସ୍ତୁତି ଶୁଣିନାହିଁ। କିଏ ପ୍ରଥମେ ତାଙ୍କୁ ପୂଜା କଲେ ଓ ସ୍ତୁତି କଲେ?" ତାହାପରେ ସୂତ ଉତ୍ତର ଦେଲେ—ସେ ପୁରାତନ, ପୁଣ୍ୟମୟ କଥା କହିବାକୁ ଆରମ୍ଭ କଲେ। ନାରାୟଣ କହିଲେ—ସେ ତାଙ୍କୁ ରମା ସମାନ ଭାଗ୍ୟଶାଳି ଓ ମର୍ଯ୍ୟାଦାଶୀଳୀ କରିଦେଲେ। ଲକ୍ଷ୍ମୀ ଓ ଗଙ୍ଗା ତାଙ୍କର ନୂତନ ସଂଯୋଗକୁ ସହିଲେ। କିନ୍ତୁ ଗର୍ବିତ ହୋଇ, ସେ ହରିଙ୍କ ସମ୍ନିପାତରେ ତାଙ୍କୁ ବିବାଦରେ ଆଘାତ କଲେ।