ରାଧିକାଙ୍କର ଶାପର ପରିଣାମରେ, ଦାନବମାନଙ୍କର ମହାପ୍ରଭୁ ଏବେ ଭାରତରେ ଅଛନ୍ତି। ହରିଙ୍କ ସମୀପତା, ଏକାତ୍ମତା, ଏକ ଲୋକରେ ବାସ, ଶ୍ରୀମତି, ରୂପ ଆଦି ଅବସ୍ଥାଗୁଡିକ ଦେଖିଲେ ମଧ୍ୟ, ଏହି ସବୁକୁ ଏକ ଭକ୍ତ ବିଷ୍ଣୁଙ୍କ ପାଇଁ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଅପ୍ରମାଣିକ ଭାବରେ ଦେଖିଥିଲେ। ବ୍ରହ୍ମାପଦ ବା ଅମରତ୍ୱ ମଧ୍ୟ ଏହି ଭକ୍ତଙ୍କ ପାଖରେ ଅପରିପୂର୍ଣ୍ଣ ବୋଧ ହେଉଛି। ଏହିପରି ଏକ କୃଷ୍ଣ ଭକ୍ତଙ୍କ ପାଇଁ ଦେବମାନଙ୍କ ଲୋକରେ ଘୁଞ୍ଚିବାର କ'ଣ ମୂଲ୍ୟ? ତୁମେ ନିଜ ସ୍ୱାଧୀନତାରେ ଆନନ୍ଦରେ ରୁହ, ଦେବମାନେ ନିଜ ନିଜ ସ୍ଥାନରେ ରୁହନ୍ତୁ। ଯେଉଁ ସବୁ ପାପ ଅଛି, ବ୍ରାହ୍ମଣ ହତ୍ୟା ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଦୁଷ୍କର ପାପ ମଧ୍ୟ—ଏହି ସବୁ ଅଛି। ଏବଂ ରାଜା ମହାରାଜା, ତୁମେ ନିଜ ଧନ ହରାଇବାକୁ ଚିନ୍ତା କରୁଛ, ଏହି ଭାବରେ ଯଦି ବ୍ରହ୍ମାର ଅଦୃଶ୍ୟ ହେବା, ଏହା ବ୍ରହ୍ମାଣ୍ଡ ବିନାଶ ସମୟରେ ଘଟେ। ଜ୍ଞାନ, ବୁଦ୍ଧି, ତପ, ସ୍ମୃତି—ଏହି ସବୁ ନିଶ୍ଚିତ ଭାବରେ ଏହି ଜଗତରେ ଉପସ୍ଥିତ ଅଛି। ସର୍ବୋତ୍ତମ ଧର୍ମ ସଦା ସତ୍ୟରେ ଆଧାରିତ ଏବଂ ସତ୍ୟରେ ନିର୍ଭର କରେ। ପୂର୍ବ କାଳରେ କେବଳ କଳିର ଏକ ଅଂଶ ଥିଲା, ଏବଂ ତାହା ଦ୍ରୁତ ଭାବରେ ଅବନତି ପାଇଲା। ଗ୍ରୀଷ୍ମରେ ସୂର୍ଯ୍ୟର ଚମକ ଶୀତ ଋତୁରେ ଭିନ୍ନ। ସମୟ ସହିତ ଏହା ଉଦୟ ହୁଏ, ଏହିପରି ଶିଶୁ କାଳ ମଧ୍ୟ ଦୀର୍ଘ ଭାବରେ ଆସେ। ଦିନ ମଧ୍ୟରେ ଘନ ମେଘ ଦିନରେ ସୂର୍ଯ୍ୟ ଅସ୍ପଷ୍ଟ ହୁଏ। ପୂର୍ଣ୍ଣିମା ରାତିରେ ଚନ୍ଦ୍ରମା ପୂର୍ଣ୍ଣ ଥାଏ, କିନ୍ତୁ ସଦା ଏହିପରି ରହେ ନାହିଁ; ଦିନ କ୍ରମେ କ୍ଷୟ ହୁଏ। ନବମୀ ପରେ ଚନ୍ଦ୍ରମା ଦିନ କ୍ରମେ ପୁନଃ ପୂର୍ଣ୍ଣତା ଅନ୍ତର୍ଗତ କରେ। ରାହୁ ଗ୍ରସ୍ତ ଦିନ, ଘନ ମେଘ ଦିନରେ ଚନ୍ଦ୍ରମା ଅନ୍ଧାର ଦେଖାଯାଏ। କିନ୍ତୁ ଭବିଷ୍ୟତରେ ଚନ୍ଦ୍ରମା ପୁନଃ ଶକ୍ତି ପାଇବ; ବର୍ତ୍ତମାନ ତାହାର ଚମକ ପାତାଳକୁ ଗଲା। ସମୟ ଆସିଲା, ସେ ଜଳରେ ବିଲିନ ହେଲେ, ଅଦୃଶ୍ୟ ହେଲେ, ଦୁଃଖରେ ପଡ଼ିଲେ। ସମସ୍ତ ଚଳାଚଳ ଏବଂ ଅଚଳ ପ୍ରାଣୀ ନିର୍ବାପିତ ହୁଏ ଏବଂ ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ ସମୟରେ ପୁନଃ ଉତ୍ପନ୍ନ ହୁଏ। ମୁଁ ମୃତ୍ୟୁଜୟୀ, କାରଣ ଅନେକ ପ୍ରକୃତିର ବିନାଶ ଘଟିଛି। ସେ ପ୍ରକୃତିର ଆକାର ଏବଂ ପୁରୁଷ ଭାବରେ ସ୍ମରଣ କରାଯାଏ। ଯିଏ ସଦା ସେଠି ନାମ ଏବଂ ଗୁଣ ଉଚ୍ଚାରଣ କରେ, ସେ ବ୍ରହ୍ମାକୁ ସୃଷ୍ଟିକର୍ତ୍ତା, ବିଷ୍ଣୁକୁ ରକ୍ଷକ ଏବଂ ଜଗତକୁ ଉତ୍ପନ୍ନ କଲେ। ସେ ରୁଦ୍ରକୁ କାଳାଗ୍ନି ଭାବେ ଧ୍ୱଂସର ନିଯୁକ୍ତ କଲେ, ଏହି ଲୋକରେ, ରାଜା। ଏହିପରି, ମୁଁ ମୃତ୍ୟୁଜୟୀ, ଏହି ଜ୍ଞାନ ଦ୍ୱାରା ଭୟହୀନ ହୁଏ। ଏପରି କଥା କହି, ସମସ୍ତଙ୍କର ନାଥ, ସର୍ବଜ୍ଞ ଏବଂ ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀଙ୍କର ସୃଷ୍ଟିକର୍ତ୍ତା, ଏହିପରି କହିଲେ। ରାଜା ଏହି କଥା ଶୁଣି, ତାଙ୍କୁ ପୁନପୁନ ପ୍ରଶଂସା କଲେ। ଶଙ୍ଖଚୂଡ଼ କହିଲେ: ତଥାପି, ମୋର ଏକ ନିବେଦନ, ସତ୍ୟ କଥା ଶୁଣ। ତୁମେ ବନ୍ଧୁ ଦ୍ରୋହର ତିନି ମହାପାପ କଥା କହିଛ। ହିରଣ୍ୟାକ୍ଷ ବା ତାଙ୍କର ଭାଇମାନେ କିପରି ଦେବମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଅନ୍ୟାୟ ଭାବରେ ପିଡ଼ିତ ହେଲେ? ଦୀର୍ଘ କାଳ ପୂର୍ବେ, ସାଗର ମନ୍ଥନ ସମୟରେ ଦେବମାନେ ଅମୃତ ପିଇଥିଲେ। ଏହି ବ୍ରହ୍ମାଣ୍ଡ କୃଷ୍ଣ, ପରମାତ୍ମାଙ୍କର ଏକ ଖେଳ। ଦେବ ଦାନବ ମଧ୍ୟରେ ସଂଘର୍ଷ ସଦା କେବେ କେବେ ହୁଏ, ଏବଂ ଏହା ଅବିରତ। ଆମେ ମଧ୍ୟରେ ସଂଘର୍ଷରେ, ତୁମର ଯାତ୍ରା ଅଫଳ ହେବ। ଏବେ ଏକ ମହା ଲଜ୍ଜା ଆସିଛି—ଆମ ସହିତ ପ୍ରତିସ୍ପର୍ଧା। ଶଙ୍ଖଚୂଡ଼ଙ୍କ କଥା ଶୁଣି, ତିନି ଚକ୍ଷୁ ମହାଦେବ ହସି କହିଲେ: ରାଜା, ହାରିବାରେ କ'ଣ ମହା ଲଜ୍ଜା ବା ଅପମାନ ଅଛି? ଆରମ୍ଭରେ, ହରି ଏବଂ ମଧୁ, କୈଟଭ ସହିତ ଯୁଦ୍ଧ ହୋଇଥିଲା। ହିରଣ୍ୟାକ୍ଷ ସହିତ ଯୁଦ୍ଧ ହୋଇଥିଲା, ପୁନଃ ଗଦାଧାରୀ ସହିତ ମଧ୍ୟ।