ଶଂଖଚୂଡ଼ ଏକ ବିଶାଳ ସାମ୍ରାଜ୍ୟ ଗଠନ କରିଥିଲେ। ସେ ଅନେକ ପ୍ରଜା, ବିପୁଳ ଧନ-ସମ୍ପଦ ଓ ବିଭିନ୍ନ ପ୍ରକାର ଯାନ ସଂଗ୍ରହ କରିଥିଲେ। ତାଙ୍କର ସେବକମାନେ ନିୟମିତ ଭାବେ ଏକ ବିରାଟ ସେନା ଗଠନ କରିଥିଲେ। ସେ ସେନାରେ ଦଶ ହଜାର ରଥ ଓ ତିରିଶ କୋଟି ଧନୁର୍ଧର ଥିଲେ। ଏହିପରି ଅପାର ସେନା ନିର୍ମାଣ କରି ଦାନବପତି ଶଂଖଚୂଡ଼ ଏକ ଅପାରାଜେୟ ଶକ୍ତି ହୋଇଯାଇଥିଲେ, ଯେଉଁଥିରେ ସେ ଯୁଦ୍ଧରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ରଥୀ ଭାବେ ପରିଚିତ ହେଲେ। ସେ ତିରିଶ ଅକ୍ଷୌହିଣୀ ସେନା ଓ ବିପୁଳ ଅସ୍ତ୍ର-ଶସ୍ତ୍ର ଏକତ୍ର କରିଥିଲେ। ଏହାପରେ, ସେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ମଣିମାଣିକ୍ୟରେ ଭୂଷିତ ଦିବ୍ୟ ରଥରେ ଅରୋହଣ କରି, ପୁଷ୍ପଭଦ୍ରା ନଦୀର ତୀରକୁ ଗଲେ। ସେଠାରେ ଅମର ବଟବୃକ୍ଷ ବିଦ୍ୟମାନ ଥିଲା, ଯେଉଁଠାରେ କପିଳ ଋଷି ତପସ୍ୟା କରିଥିଲେ—ଭାରତର ଏକ ପବିତ୍ର ସ୍ଥାନ। ପୁଷ୍ପଭଦ୍ରା ନଦୀ ଶ୍ରୀଶୈଳର ଉତ୍ତର ଓ ଗନ୍ଧମାଦନର ଦକ୍ଷିଣ ଦିଗରେ ସ୍ଥିତ, ଯାହା ସଦା ପୂର୍ଣ୍ଣ ଓ ମଙ୍ଗଳମୟ। ତାଙ୍କର ପତ୍ନୀ, ଯିଏ ଲୁଣ ପାଣିକୁ ପସନ୍ଦ କରୁଥିଲେ, ସେ ସଦା ସୁଭାଗ୍ୟଶାଳି ଥିଲେ। ଶରାବତୀ ନଦୀର ପାଣି ସହିତ ମିଶି, ସେ ହିମାଳୟରୁ ଉତ୍ପନ୍ନ ହୋଇଥିଲେ। ଏହି ପବିତ୍ର ସ୍ଥାନରେ ଶଂଖଚୂଡ଼ ଗଲେ ଏବଂ ଚନ୍ଦ୍ରଶେଖରଙ୍କୁ ଦେଖିଲେ। ମହାଦେବ ଏଠାରେ ଯୋଗାସନରେ ଦଣ୍ଡାୟମାନ, ମୃଦୁ ହାସ୍ୟ ଓ ଅଭୟମୁଦ୍ରାରେ ଦୃଢ଼ ଭାବେ ଦଢ଼ିଥିଲେ। ତାଙ୍କ ହାତରେ ତ୍ରିଶୂଳ ଓ ଶୂଳ ଥିଲା, ସେ ବାଘଚର୍ମ ପିନ୍ଧିଥିଲେ ଏବଂ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଦେଖାଯାଉଥିଲେ। ତିନିଟି ଚକ୍ଷୁ, ପାଞ୍ଚ ମୁହଁ ଓ ଗରୁଡ଼ ଦ୍ୱାରା ତିଆରି ସାକ୍ଷାତ୍ ନାଗ ଉପବୀତ ରୂପେ ଧରିଥିଲେ। ସେ ଭକ୍ତଙ୍କର ମୃତ୍ୟୁ ଦୂର କରନ୍ତି, ଶାନ୍ତ, ଗୌରୀପ୍ରିୟ ଓ ମନୋହର। ସେ ସହଜରେ ପ୍ରସନ୍ନ ହୁଅନ୍ତି, ଦୟାମୟ ମୁଖ ଓ ଭକ୍ତଙ୍କୁ ଅନୁଗ୍ରହ ଦେଇଥାନ୍ତି। ସେ ବିଶ୍ୱର ଧାରକ, ସର୍ବୋତ୍ତମ ଓ ବିଶ୍ୱର ଲୟକାରଣ ମଧ୍ୟ। ସେ ଜ୍ଞାନଦାତା, ଜ୍ଞାନର ବୀଜ ଓ ଆନନ୍ଦ, ନିତ୍ୟ ଅବିନାଶୀ। ଏହି ଦୈବୀ ଦର୍ଶନରେ ଶଂଖଚୂଡ଼ ସମେତ ସମସ୍ତେ ଭକ୍ତିଭାବରେ ମୁଣ୍ଡ ନମାଇଲେ। ଏଠାରେ କଳି, ସ୍କନ୍ଦ ଓ ଶଙ୍କର ସେଠି ଥିଲେ ଏବଂ ସେମାନେ ଶଂଖଚୂଡ଼ଙ୍କୁ ଆଶୀର୍ବାଦ ଦେଲେ। ସେଠି ଏହି ସମୟରେ ସମସ୍ତେ ଏକାଉଁଥିରେ ଆଲୋଚନା କରିଥିଲେ। ଏବେ ମହାଦେବ ଶାନ୍ତ ମନେ ଶଂଖଚୂଡ଼ଙ୍କୁ କଥା କହିଲେ। ଶ୍ରୀମହାଦେବ କହିଲେ: ମାରୀଚି ତାଙ୍କ ପୁଅ ଥିଲେ, ଯିଏ ବିଷ୍ଣୁଭକ୍ତ ଓ ଧର୍ମନିଷ୍ଠ ଥିଲେ। କଶ୍ୟପ ମଧ୍ୟ ତାଙ୍କ ପୁଅ, ସର୍ବୋତ୍ତମ ଓ ପ୍ରଜାପତି। ସେମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ ଗୋଟିଏ ଥିଲେ ଦାନୁ, ଯିଏ ଧର୍ମିକ ଓ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଭାଗ୍ୟରେ ଉନ୍ନତି ଲାଭ କରିଥିଲେ। ତାଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ ଅନ୍ୟ ଜଣେ ଥିଲେ ବିପ୍ରଚିତ୍ତି, ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଓ ପ୍ରବଳ। ସେ ପୁଷ୍କରରେ ଏକ ଲକ୍ଷ ବର୍ଷ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ମନ୍ତ୍ର ଉଚ୍ଚାରଣ କରିଥିଲେ। ଏହିପରି ତପସ୍ୟା ପରେ ସେ ତୁମକୁ ପୁଅ ଭାବେ ପାଇଥିଲେ, ଯିଏ ପୂର୍ଣ୍ଣ ଭାବେ କୃଷ୍ଣଭକ୍ତ। ଏବେ ରାଧିକାଙ୍କର ଶାପରେ ଦାନବପତି ଭାରତରେ ଅବତରିଛନ୍ତି। ବିଷ୍ଣୁଙ୍କ ସାକ୍ଷାତ୍କାର, ତାଙ୍କ ଆଇଶ୍ୱର୍ୟ, ରୂପ, ସାମୀପ୍ୟ କିମ୍ବା ସାୟୁଜ୍ୟ—ଏସବୁ ବିଷ୍ଣୁଭକ୍ତ ପାଇଁ ଅପରିଗଣ୍ୟ। ତୁମେ କୃଷ୍ଣଭକ୍ତ ଥିବାରୁ ଦେବତାମାନଙ୍କ ଲୋକରେ ଘୁଞ୍ଚିବାର କୌଣସି ମୂଲ୍ୟ ନାହିଁ। ତୁମେ ନିଜ ରାଜ୍ୟରେ ଆନନ୍ଦରେ ରୁହ, ଦେବତାମାନେ ତାଙ୍କ ତାଙ୍କ ସ୍ଥାନରେ ରୁହନ୍ତୁ। ଯେଉଁ ସମସ୍ତ ପାପ ଅଛି, ଯଥା ବ୍ରାହ୍ମଣ ବଧ ଭଳି ଘୋର ପାପ, ସେମାନେ ମଧ୍ୟ କ୍ଷମା ହୁଏ। ଏହା ସହିତ, ରାଜାମାନ୍ୟ ତୁମ ଧନ ହାରାଇବାକୁ ନେଇ ଯଦି ଚିନ୍ତା କର, ତେବେ ଜାଣିଅ, ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କର ବିଲୟ ବିଶ୍ୱ ପ୍ରଳୟ ସମୟରେ ହୁଏ। ଜ୍ଞାନ, ବୁଦ୍ଧି, ତପସ୍ୟା ଓ ସ୍ମୃତି ସଂସାରରେ ସ୍ଥିର। ସବୁଠୁ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଧର୍ମ ସଦା ସତ୍ୟ ଉପରେ ଆଧାରିତ, ସତ୍ୟ ଦ୍ୱାରା ରକ୍ଷିତ।