ଏକ ସମୟର କଥା, ଗଭୀର ଜଳରେ ପ୍ରସ୍ତାର ଶୟ୍ୟା ଉପରେ ଏକ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଅନ୍ଧକାର ଓ ଯୁବାନ, ପୀତବସ୍ତ୍ର ପିନ୍ଧିଥିବା ଦିବ୍ୟ ପୁରୁଷ ଶୟନ କରୁଥିଲେ। ସେଉଁଠାରୁ ତାଙ୍କର ନାଭିର ଉପରେ ଜାହା ଅଦ୍ଭୁତ ଏବଂ ସୁନ୍ଦର ପଦ୍ମ ଖିଳିଥିଲା, ସେହି ପଦ୍ମରୁ ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କ ଉତ୍ପତ୍ତି ହେଲା। ବ୍ରହ୍ମା, ଯିଏ ପଦ୍ମରୁ ଜନ୍ମ ନେଇଥିଲେ, ସେ ତାହାର ତଳ ଅନ୍ତକୁ ପହଞ୍ଚିବାକୁ ଚେଷ୍ଟା କଲେ, କିନ୍ତୁ ପଦ୍ମନାଭଙ୍କ ତଣ୍ଡର ଅନ୍ତ ଉପରେ ପହଞ୍ଚିପାରିଲେ ନାହିଁ। ଶେଷରେ, ସେ ତାଙ୍କର ନିଜ ସ୍ଥାନକୁ ଫେରି, କୃଷ୍ଣଙ୍କ ଚରଣକମଳ ଉପରେ ଧ୍ୟାନ କଲେ। ସେହି ଦିବ୍ୟ ପୁରୁଷ, ଜଳମୟ ଶୟ୍ୟା ଉପରେ ଅଣ୍ଡକୋଶ ମଧ୍ୟରେ ଶୟନ କରୁଥିଲେ। ଏହି ସମୟରେ, ଗୋଲୋକ ଧାମରେ, ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣ ଗୋପ ଓ ଗୋପୀମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ବିଚରଣ କରୁଥିଲେ। ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କ ମନରୁ ସନକ, ସନନ୍ଦନ, ସନାତନ, ସନତ୍କୁମାର ଇତ୍ୟାଦି ମନସପୁତ୍ରମାନେ ଉତ୍ପନ୍ନ ହେଲେ। ଏହି ସମୟରେ, ବିଷ୍ଣୁ ଛୋଟ ସୃଷ୍ଟିକର୍ତ୍ତାଙ୍କ ବାମ ପାଖରେ ପାତାଳରେ ପ୍ରକଟିତ ହେଲେ। ଏହି ଛୋଟ ସୃଷ୍ଟିକର୍ତ୍ତାଙ୍କ ନାଭିପଦ୍ମରୁ ବ୍ରହ୍ମା ସମସ୍ତ ବିଶ୍ୱର ସୃଷ୍ଟି କଲେ। ପ୍ରତ୍ୟେକ ଚର୍ମର ଛିଦ୍ରରେ ବ୍ୟକ୍ତିଗତ ଭାବେ ସମସ୍ତ ବିଶ୍ୱ ବିଦ୍ୟମାନ ଅଛି। ଏପରି ଭାବେ, ହେ ପୁତ୍ର, ଏହି ଶୁଭ କୃଷ୍ଣ କଥା କହାଯାଇଛି। ଏହାପରେ, ନାରଦ ଜିଗ୍ୟାସା କଲେ—"ହେ ପ୍ରଭୁ, ଏବେ ଆପଣ ପ୍ରକୃତିମାନଙ୍କ ଉତ୍ପତ୍ତି ବିଷୟରେ କହନ୍ତୁ। କିଏ କାହାଙ୍କ ପୂଜା କଲେ, କିପରି ଏହି ପୂଜା ମାନବମାନେ ମଧ୍ୟରେ ପ୍ରଚଳିତ ହେଲା? ସେଉଁଠି ତାଙ୍କର ସ୍ତୋତ୍ର, ସ୍ତୁତି, ଧ୍ୟାନ, ଶକ୍ତି ଓ ମଙ୍ଗଳକର କାର୍ଯ୍ୟ କ’ଣ?" ତାହାର ଉତ୍ତରରେ, ନାରାୟଣ କହିଲେ, "ସୃଷ୍ଟିର କାର୍ଯ୍ୟରେ ସାବିତ୍ରୀଙ୍କୁ ପଞ୍ଚପ୍ରକାର ପ୍ରକୃତି ଭାବେ ସ୍ମରଣ କରାଯାଏ। ସେ ଅତ୍ୟନ୍ତ ପୂଜିତ, ପ୍ରସିଦ୍ଧ ଓ ତାଙ୍କର ଶକ୍ତି ଅପୂର୍ବ। ପ୍ରକୃତିଙ୍କ ଅଂଶ ଓ ତାଙ୍କର ମଙ୍ଗଳମୟ କାର୍ଯ୍ୟଗୁଡ଼ିକ—ବାଣୀ, ବସୁନ୍ଧରା, ଗଙ୍ଗା, ଷଷ୍ଠୀ ଓ ମଙ୍ଗଳଚଣ୍ଡିକା—ସମସ୍ତେ ଆମ ସମାନ ତଜ୍ଜ୍ଞ, ରୂପ ଓ ଗୁଣରେ। ତାଙ୍କର କଥା ସଂକ୍ଷେପରେ ଅତ୍ୟନ୍ତ ପୁଣ୍ୟମୟ ଓ ଶୋଭାପୂର୍ଣ୍ଣ। ଦୁର୍ଗା ଓ ରାଧାଙ୍କ ବିଶାଳ କାର୍ଯ୍ୟଗୁଡ଼ିକ ମଧ୍ୟ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଶ୍ରେଷ୍ଠ।" "ପ୍ରଥମେ, ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣ ଦ୍ୱାରା ସରସ୍ୱତୀଙ୍କ ପୂଜା ପ୍ରତିଷ୍ଠିତ ହେଲା। ଯେତେବେଳେ ଦେବୀ କୃଷ୍ଣଙ୍କ ପ୍ରିୟାଙ୍କ ମୁଖରୁ ପ୍ରକଟିତ ହେଲେ, ସେ ସମସ୍ତ ଜ୍ଞାନର ମାତୃକା ଭାବେ ଚିହ୍ନିତ ହେଲେ। ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣ କହିଲେ, 'ଯୁବତୀ, ସୁନ୍ଦରୀ, ସମସ୍ତ ଗୁଣରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ ଓ ମୋ ସମାନ, ତୁମେ ସ୍ତ୍ରୀମାନେ ନିମନ୍ତେ ଇଷ୍ଟ ଭାବେ ଇଚ୍ଛା ପୂରଣ କରିଥାଅ। ଯଦି ଏଠି ରହିବାକୁ ଚାହଁ, ମୋତେ ସବୁଠୁ ପ୍ରିୟ ଭାବେ ଗ୍ରହଣ କର।' 'ଯିଏ ଅଧିକ ଶକ୍ତିଶାଳୀ, ସେ ଅନ୍ୟଙ୍କୁ ସୁରକ୍ଷା ଦେଇପାରିବ। ମୁଁ ସମସ୍ତଙ୍କ ନାଥ ଓ ଗୁରୁ ଥିଲେ ମଧ୍ୟ, ମୁଁ ରାଧାଙ୍କୁ ଅତିକ୍ରମ କରିପାରିବି ନାହିଁ। ସେ ଜୀବନର ଅଧିଷ୍ଠାତ୍ରୀ ଦେବୀ, ଜୀବନକୁ କିଏ ତ୍ୟାଗ କରିପାରିବ? ହେ ସୁଭାଗ୍ୟଶାଳି, ତୁମେ ବୈକୁଣ୍ଠକୁ ଯାଅ, ତୁମର ମଙ୍ଗଳ ହେଉ। ଲୋଭ, ମୋହ, କାମ, କ୍ରୋଧ ଓ ହିଂସାରୁ ମୁକ୍ତ ହୋଇ, ସେଉଁଠି ତାଙ୍କ ସହିତ ଆନନ୍ଦରେ ରୁହ; ତୁମର ସମୟ ଶୁଭ ଭାବେ କଟିବ।' 'ପ୍ରତ୍ୟେକ ଲୋକରେ, ତୁମ ପୂଜା ମହାନ ଭାବେ ହେବ, ଆନନ୍ଦରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ। ମାନବ, ମନୁ, ଦେବତା, ମହାର୍ଷି ଓ ମୋକ୍ଷ ଚାହିଁଥିବା ଲୋକେ ପ୍ରତ୍ୟେକ ଯୁଗରେ ନିୟମାନୁସାରେ ଏହି ପୂଜା କରିବେ। କାଣ୍ବ ଶାଖାର ଉପଦେଶ ଅନୁଯାୟୀ, ଧ୍ୟାନ ଓ ସ୍ତୁତି ଦ୍ୱାରା, ସୁବର୍ଣ୍ଣର ମଣିକର ନିର୍ମାଣ କରି, ଶ୍ରୀଗନ୍ଧ ଲେପନ କରି, ପୂଜା ସମୟରେ ଓ ପୂଜା ସମାପ୍ତି ପରେ ଶ୍ରୁତି ପାଠ କରିବେ।' 'ତାପରେ ବ୍ରହ୍ମା, ବିଷ୍ଣୁ ଓ ମହେଶ୍ୱର ଏହି ପୂଜା କଲେ।