ଏକ ଅପୂର୍ବ ରତ୍ନର ମୂଳ ଦ୍ୱାରରେ ଏବଂ ଦୂର୍ଦ୍ଦିନ ଦୂର୍ବିନ୍ନ ଆଇନାରେ ସଜିତ ଏକ ଦିବ୍ୟ ମନ୍ଦିର ଅଛି, ଯାହାରେ ଶୋଳ ଟି ଦ୍ୱାର ଅଛି ଏବଂ ରତ୍ନ ଦୀପର ଆଲୋକରେ ଚମକୁଛି। ସେଠି ଅନେକ ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟ ଓ ଭିନ୍ନ ଭିନ୍ନ ଭୂଷଣରେ ଶୋଭିତ ଶ୍ରୀମାନ୍ ଉତ୍ତମ ଭଗବାନ ବାସ କରୁଛନ୍ତି। ତାଙ୍କର ଚକ୍ଷୁ ଶରତ ଦିନର ଦିବା ରବି ପରି ଚମକୁଛି। ତାଙ୍କର ଲୀଳା ଓ ସୌନ୍ଦର୍ଯ୍ୟ ଏକ କୋଟି କାମଦେବକୁ ଲଜ୍ଜିତ କରିଦିଏ। ହସୁଥିବା ମୁହଁରେ ତିନି ବାଙ୍ଗ ପୋଜରେ ତାଙ୍କର ହାତରେ ବାଂଶୀ ଧରି ଅତି ପୂଜିତ ଓ ଶୁଭ ରୂପରେ ଶୋଭିତ ଅଛନ୍ତି। ସମଗ୍ର ଶରୀର ଚନ୍ଦନର ଲେପ ଓ କୌସ୍ତୁଭ ରତ୍ନରେ ଅଲଙ୍କୃତ। ତିନି ବାଙ୍ଗ ଭଙ୍ଗିରେ ରତ୍ନ ଓ ମଣି ଦ୍ୱାରା ଭୂଷିତ। ରତ୍ନ ଦ୍ୱାରା ଅଲଙ୍କୃତ ବାହୁବନ୍ଦ, କଙ୍ଗନ ଓ ପାଦ ଅଲଙ୍କାରରେ ଶୋଭା ପାଇଛନ୍ତି। ତାଙ୍କର ମୁହଁର ଦାନ୍ତ ମୁକୁଳ ମାଳା ପରି ଚମକୁଛି। ଗୋପୀମାନେ ଚାରିପାଖରେ ତାଙ୍କୁ ଦେଖୁଛନ୍ତି ଏବଂ ରତ୍ନ ଦ୍ୱାରା ତାଙ୍କୁ ଅଲଙ୍କୃତ କରୁଛନ୍ତି। ବ୍ରହ୍ମା, ବିଷ୍ଣୁ, ଶିବ, ଅନନ୍ତ, ଧର୍ମ ଓ ଅନ୍ୟ ଦେବମାନେ ଉଲ୍ଲାସରେ ତାଙ୍କୁ ପୂଜା କରୁଛନ୍ତି। ରାସ ନୃତ୍ୟର ନାୟକ, ଦେବମାନଙ୍କର ଆନନ୍ଦ ଏବଂ ରାଧାଙ୍କର ଚେଷ୍ଟାରେ ବିଶ୍ରାମ କରୁଛନ୍ତି। ସେ ଉତ୍ତମ ଆତ୍ମା ଓ ଭଗବାନ, ତାଙ୍କୁ ଆମେ ସଦା ଧ୍ୟାନ କରିବା ଉଚିତ। ସେ ନିଜ ଇଚ୍ଛାରେ ଗଠିତ, ଗୁଣ ହୀନ, ଇଚ୍ଛା ହୀନ, ପ୍ରକୃତିର ପାରେ। ସେ ସମସ୍ତଙ୍କର ନାଥ, ସମସ୍ତଙ୍କର ପୂଜ୍ୟ, ସମସ୍ତ ସିଦ୍ଧି ଓ ଵର ଦେବାରୀ। ଗୋପାଳ ଭୂଷା ଧରି, ଗୋପମାନେ ଚାରିପାଖରେ ଅଛନ୍ତି। ସେ ସମସ୍ତଙ୍କର ଅନ୍ତରାତ୍ମା, ସବୁଠାରେ ବ୍ୟାପି, ପ୍ରତ୍ୟକ୍ଷ, ସମସ୍ତଙ୍କର ଆତ୍ମା ଓ ପରମ ବ୍ରହ୍ମ—ତେଣୁ ତାଙ୍କୁ କୃଷ୍ଣ ଭାବି କହାଯାଏ। ‘କୃ’ ସବୁ ବିଶ୍ୱର ଅକ୍ଷର, ‘ଷ୍ଣ’ ପ୍ରାଚୀନ ଧ୍ୱନି। ସେଉଁଠି ଚାରି ହାତ ଧାରୀ ଭଗବାନ ଭାଗରେ ଭାଗ ଭାଗରେ ଅଛନ୍ତି। ସେଉଁଠି ବିଷ୍ଣୁ ଭାଗରେ ଜଗତକୁ ରକ୍ଷା କରୁଛନ୍ତି। ଏ ସମସ୍ତ ବିବର୍ଣାନ୍ତ ତୁମକୁ ଯାହା କହିଯାଇଛି, ସେ ସମସ୍ତ ପରମ ବ୍ରହ୍ମର ମୂଳ ଅଟୁଟ ରୂପ। ଏଭଳି କଥା କହି ଶଙ୍କର ଶାଉନକଙ୍କୁ ଏଠି ଚୁପ ହୋଇଗଲେ। ଆଦି ଅବିନାଶୀ ଭଗବାନ ତାଙ୍କର ସ୍ତୁତିରେ ପ୍ରସନ୍ନ ହେଲେ। ମୁଖ୍ୟ ଋଷି ହସିତ ମୁହଁ ଓ ଦୃଷ୍ଟିରେ ତାଙ୍କୁ ନମସ୍କାର କଲେ। ସୌତି କହିଲେ: ଏହି ଋଷି, ନାରାୟଣଙ୍କ ସହିତ, ବଦରୀ ଅରଣ୍ୟରେ ଅଛି। ସେଠି ବିଭିନ୍ନ ଗଛ ଓ ଫଳରେ ଭରି ଯାଇଥିଲା, ପୁରୁଷ କୋଇଲା ଦ୍ୱାରା ଶବ୍ଦ ଶୁଣାଯାଉଥିଲା। ମୁଖ୍ୟ ଋଷିଙ୍କ ଶକ୍ତିରେ ସେଠି ହିଂସା ଓ ଭୟ ରହିନଥିଲା। ସେଠି ତିନି କୋଟି ଶିଧ୍ଧ ଓ ମହାଋଷିଙ୍କର ଆଶ୍ରମ ଥିଲା। ସେ ମୁଖ୍ୟ ଋଷିଙ୍କୁ ମଧ୍ୟରେ ଦେଖିଲେ, ତିନି ଅତି ଆକର୍ଷଣୀୟ ଅଛନ୍ତି। ସେ ପରମ ବ୍ରହ୍ମ କୃଷ୍ଣ, ଆତ୍ମା, ଭଗବାନଙ୍କୁ ଉଚ୍ଚାରଣ କରୁଥିଲେ। ହଠାତ୍ ଉଠି, ତାଙ୍କୁ ଆଲିଂଗନ କରି, ସର୍ବୋଚ୍ଚ ଆଶୀର୍ବାଦ ଦେଲେ। ନାରଦଙ୍କୁ ଏକ ଅପୂର୍ବ ରତ୍ନ ରାଜାସନରେ ବସାଇଲେ। ସେ ଅନନ୍ତ ଭଗବାନ, ତାଙ୍କୁ କଥା କହିଲେ। ଶଙ୍କରଙ୍କଠୁ ଜ୍ଞାନ ଓ ମନ୍ତ୍ର ପ୍ରାପ୍ତ କରିଛି, ହେ ଭଗବାନ, ଯୋଗୀମାନଙ୍କର ମୁଖ୍ୟ—ମୁଁ ତୁମର ପଦକମଳକୁ ମନରେ ଧ୍ୟାନ କରି ଦେଖିଛି। ଯେଉଁଠି କୃଷ୍ଣଙ୍କ ଗୁଣଗାନ କଥା କହାଯାଏ, ଯାହା ଜନ୍ମ, ମୃତ୍ୟୁ ଓ ବୃଦ୍ଧାପ୍ୟୁ ଦୂର କରେ—ବ୍ରହ୍ମା, ବିଷ୍ଣୁ, ଶିବ ଓ ଅନ୍ୟ ଦେବମାନେ, ଦେବମାନଙ୍କର ନାଥ, ହେ ଭଗବାନ—ସୃଷ୍ଟି କେଉଁଠୁ ଉତ୍ପନ୍ନ ହୁଏ ଏବଂ କେଉଁଠି ଲୟ ହୁଏ?