ଏକ ଦିନ ମହାଋଷି ନାରଦ ଜିଏ ଭଗବତ୍ବାସୁଦେବଙ୍କ ପ୍ରେମରେ ବିଶେଷ ଆସକ୍ତ ଥିଲେ, ସେ ବୈଦିକ ଗୃହସ୍ଥ ଜୀବନ ଓ ଭକ୍ତି ଉପରେ ଅନେକ ପ୍ରଶ୍ନ କରିଥିଲେ। ତାଙ୍କ ପ୍ରଶ୍ନର ଉତ୍ତର ଦେଇ, ବ୍ରହ୍ମା ଏହିପରି କହିଲେ— କେହି ନିର୍ଦିଷ୍ଟ ସମୟରେ ଖାଦ୍ୟ ସେବନ କରନ୍ତି, କେହି ଗୃହସ୍ଥ ଜୀବନରେ ନିଜ ପତ୍ନୀ ସହ ରହନ୍ତି। ବ୍ରାହ୍ମଣ ଓ ତାଙ୍କ ପତ୍ନୀଙ୍କ ପାଇଁ ଯଜ୍ନ ଉପରେ ପକା ଖାଦ୍ୟ ସବୁ ସମୟରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଏବଂ ଶ୍ରମଣୀୟ। ଯଦି ଖାଦ୍ୟ, ମଳ, ପାଣି ଓ ମୁତ୍ର ବିଷ୍ଣୁଙ୍କୁ ଅର୍ପିତ ହୋଇନାହିଁ, ସେଗୁଡିକ ଅପବିତ୍ର ଭାବରେ ଗ୍ରହଣ କରାଯାଏ। ଏକ ବ୍ରାହ୍ମଣ ଯଦି ହରିଙ୍କ ଦିନରେ ଏକାନ୍ତ ଇଚ୍ଛାରେ ଖାଦ୍ୟ ଖାଏ, ସେ ଖାଦ୍ୟ ଖାଇବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ, ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ, ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ, ଓ ନାରଦ! ଗୃହସ୍ଥ, ଶିବ ଭକ୍ତ, ଶକ୍ତି ଭକ୍ତ କିମ୍ବା ଅବିଦ୍ୟା ଥିବା ବ୍ରାହ୍ମଣ ମଧ୍ୟ ଯଦି ଏହିପରି ଖାଦ୍ୟ ଖାନ୍ତି, ଯାହା କୀଟ କିମ୍ବା ପୋକରେ ଭରିଯାଇଛି, ସେ ଖାଦ୍ୟ ତାଙ୍କ ଠାରେ ରହିଯାଏ। ଚନ୍ଦ୍ରମାସର ଅଷ୍ଟମୀ, ରାମ ଜନ୍ମ ଦିନ, କିମ୍ବା ହରିଙ୍କ ଜନ୍ମ ଦିନରେ, ଯେଉଁଠି ଉପବାସ କରିପାରିବେ ନାହିଁ, ସେ ଫଳ, କନ୍ଦ ଖାଇପାରିବେ କିମ୍ବା ପାଣି ପିଇପାରିବେ। ଯଦି କେହି ଏକ ଥର ମଧ୍ୟ ବିଷ୍ଣୁଙ୍କୁ ଅର୍ପିତ ଖାଦ୍ୟ କିମ୍ବା ଯଜ୍ନ ନିମିତ୍ତ ଖାଦ୍ୟ ଖାଏ, ଏକାଦଶୀ ଦିନରେ ଭାରତର ଗୃହସ୍ଥ କିମ୍ବା ବ୍ରାହ୍ମଣ ଖାଦ୍ୟ ତ୍ୟାଗ କରିବା ଉଚିତ। ଏହି କଥା ନାରଦଙ୍କୁ ଗୃହସ୍ଥ ଶିବ ଭକ୍ତ ଓ ଶକ୍ତି ଭକ୍ତଙ୍କ ବିଷୟରେ କହାଯାଇଛି। ଯେଉଁଜଣ ଶ୍ରୀବିଷ୍ଣୁଙ୍କୁ ଅର୍ପିତ ଖାଦ୍ୟ ନିତ୍ୟ ଗ୍ରହଣ କରନ୍ତି, ସେ ଏକାନ୍ତ ଭାବେ ଏକ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ବୈଷ୍ଣବ। ସମସ୍ତ ପବିତ୍ର ତୀର୍ଥ ଓ ଦେବତା ତାଙ୍କ ସPARଶ କାମନା କରନ୍ତି। ଦୁଇଥର ଧୋଇଥିବା ଚାଉଳ, ଚିଁଡା କିମ୍ବା ଏକ ବିଶେଷ ଦେଶର ଶୁଦ୍ଧ ଖାଦ୍ୟ ଏକାନ୍ତିକ, ବ୍ରହ୍ମଚାରୀ, ବିଧବା ଓ ତପସ୍ବୀଙ୍କ ପାଇଁ ବିଷୟ ଅନୁଚିତ। ବିଧବା, ବ୍ରହ୍ମଚାରୀ ଓ ତପସ୍ବୀଙ୍କ ପାଇଁ ପାନ ଖାଇବା ମନା। ନାରଦ, ସମସ୍ତ ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କ ପାଇଁ କଣ ଖାଇବା ଅନୁଚିତ ତାହା ଶୁଣ। ତାମ୍ବା ପାତ୍ରରେ ଦୁଧ ପିଇବା, ଅନ୍ୟଜଣଙ୍କ ବାଛି ଘିଖାଇବା, ତାମ୍ବା କିମ୍ବା କଂସରେ ନିହିତ ନାରିକେଳ ଜଳ ପିଇବା ଅପୂର୍ଣ୍ଣ; ତାହା ଅପୂର୍ଣ୍ଣ ଏବଂ ଲାଘବ। ଦ୍ୱିଜାତି ଉଠିବା ପରେ ବାମ ହାତରେ ପାଣି ପିଇଲେ ଅନୁଚିତ। ହରିଙ୍କୁ ଅର୍ପିତ ନହୋଇଥିବା ଖାଦ୍ୟ କିମ୍ବା ସଦା ଅବଶିଷ୍ଟ ଖାଦ୍ୟ ଖାଇବା ମନା। କାର୍ତିକ ମାସରେ ବାକ୍, ପାନ, ଫଳ ଓ ଗାଉ ମାଂସ ମନା। ଧଳା ତାଳ, ତାଳ ଫଳ, ଡାଲା ଓ ମାଛ ମଧ୍ୟ ଏହି ମନା ଖାଦ୍ୟରେ ଶାମିଲ। ଯଦି କେହି ଇଚ୍ଛାରେ ମାଛ ଖାଏ, ତେବେ ତିନି ଦିନ ଉପବାସ ରଖିବା ଉଚିତ। ପ୍ରତିପଦ ତିଥିରେ କୁମ୍ଭ ଖାଇବା ଅନୁଚିତ, ଏହା ଧନ ହାନି କରେ। ପଟୋଳ ମଧ୍ୟ ମନା, ଏହା ଶତ୍ରୁ ବୃଦ୍ଧି ଦେଇଥାଏ। ପଞ୍ଚମୀ ତିଥିରେ ବିଳ୍ବ ଫଳ ଖାଇଲେ ଦୋଷ ହୁଏ। ପୁରୁଷମାନେ ତାଳ ଫଳ ଖାଇଲେ ରୋଗ ବୃଦ୍ଧି ହୁଏ। ଅଷ୍ଟମୀ ତିଥିରେ ନାରିକେଳ ଫଳ ଖାଇଲେ ବୁଦ୍ଧି ନାଷ୍ଟ ହୁଏ। ଏକାଦଶୀ ଦିନରେ ଡାଲା ମନା, ଦ୍ୱାଦଶୀ ଦିନରେ ପୁତିକା ଡାଲା ମନା। ଚତୁର୍ଦ୍ଦଶୀ ଦିନରେ କଳା ଚଣା ଖାଇବା ମହାପାପ। ଗୃହସ୍ଥମାନେ ଅନ୍ୟ ଦିନ ଜଳ ଛିଁଡି ମାଂସ ଖାଇପାରନ୍ତି। ସରସୋ ତେଲ ଓ ଭଲ ଭାବରେ ପକା ତେଲ ନାରଦ, ଶ୍ରେଷ୍ଠ। ଶ୍ରାଦ୍ଧ ଦିନ, ବ୍ରତ ଦିନ ଓ ରବିବାର ଦିନରେ ନାରୀମାନେ ଚପିଥିବା ତେଲ ଅପବିତ୍ର। ଘୁମ ମନା, ମନ୍ତ୍ର ଦ୍ୱାରା ସଂସ୍କୃତ କଚ୍ଛପ ମାଂସ ମନା। ରାତିରେ ଦହି ଖାଇବା ମନା, ସାନ୍ଧ୍ୟା ସମୟରେ ଘୁମ ମନା। ଜଳ ତଣା ନାରୀ କିମ୍ବା ଅନ୍ୟ ନାରୀଙ୍କ ଖାଦ୍ୟ ଅନୁଚିତ। ନାରଦ, ନିମ୍ନଜାତି ନାରୀଙ୍କ ଖାଦ୍ୟ ମଧ୍ୟ ମନା। ବ୍ରାହ୍ମଣ ନୁହେଁଥିବା ଜଣେ ପ୍ରଥମେ ଦିଆଯାଇଥିବା ଖାଦ୍ୟ କିମ୍ବା ଚିକିତ୍ସା କରୁଥିବା ଜଣଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଦିଆଯାଇଥିବା ଖାଦ୍ୟ ମଧ୍ୟ ଖାଇବା ଅନୁଚିତ। ଏହିପରି ନିୟମ ଓ ନିଷେଧ ଗୃହସ୍ଥ ଓ ବ୍ରାହ୍ମଣ ଜୀବନରେ ପବିତ୍ରତା ଓ ଭକ୍ତି ସ୍ଥାପନ କରିଥାଏ, ନାରଦ।