रत्ननूपुरपादं च सद्रत्नमुकुटोज्ज्वलम्
रत्नांनी मढवलेले नुपूर पायात, आणि रत्नमुकुटाने उजळलेला,
स्थिरमुद्रां दर्शयन्तं भक्तवामकरेण च
स्थिर हस्तमुद्रा दाखवणारा, भक्ताच्या डाव्या हाताने आशीर्वाद देणारा,
बालिकाबालकगणैर्नागरैः सस्मितैर्युतम्
बाळगोपाळ, मुली आणि नगरातील लोक, सर्वजण हसतमुखाने सभोवताली उभे,
तं दृष्ट्वा सम्भ्रमाच्छम्भुः सभृत्यः सहपुत्रकः
त्याला पाहून शंभू, आपल्या सेवकांसह आणि पुत्रासह, आदराने भारावून गेला,
आशिषं प्रददौ बालः सर्वेभ्यो वाञ्छितप्रदाम्
त्या बालकाने सर्वांना इच्छित आशीर्वाद दिले,
दत्त्वा तस्मै शिवो भक्त्या तूपचारांस्तु षोडश
शिवाने भक्तिभावाने त्याला सोळा उपचार अर्पण केले,
रत्नसिंहासनस्थं च प्रावोचच्छङ्करः स्वयम् 3.44.
रत्नांच्या सिंहासनावर बसलेल्या त्याला, शंकराने स्वतः बोलले,
शंकर उवाच ते शश्वत्कुशलाधाराः कुशलाः कुशलप्रदाः
शंकर म्हणाले: तुम्ही नेहमीच मंगलाचे केंद्र, कल्याणकारी आणि कल्याण देणारे आहात.
अयने सफलं जन्म जीवितं च सुजीवितम्
या जगात जन्म फळदायी आणि जीवन उत्तम तेव्हाच ठरते,
परिपूर्णतमः कृष्णो लोकनिस्तारहेतवे
कारण पूर्णत्वाचा मूळ असलेला कृष्ण, सर्व लोकांचे उद्धार करणारा आहे.
अतिथिः पूजितो येन पूजिताः सर्वदेवताः
ज्याने पाहुण्याची पूजा केली, त्याने सर्व देवतांची पूजा केली.
स्नानेन सर्वतीर्थेषु सर्वदानेन यत्फलम् ४५' तदेवातिथिसेवायाः कलां नार्हन्ति षोडशीम्
सर्व तीर्थांमध्ये स्नान केल्याने किंवा सर्व दान केल्याने जे फळ मिळते, त्याच्या सोळाव्या भागाइतकेही फळ पाहुण्याची सेवा केल्याने मिळत नाही.
अतिथिर्यस्य भग्नाशो याति रुष्टश्च मन्दिरात्
ज्याच्या घरी पाहुणा आशा भंगून किंवा रागावून निघून जातो,
स्त्रीगोघ्नश्च कृतघ्नश्च ब्रह्मघ्नो गुरुतल्पगः
स्त्रीहत्यारा, गायी मारणारा, कृतघ्न, ब्राह्मणहत्यारा किंवा गुरुपत्नीशी संबंध ठेवणारा,
सन्ध्याहीनः स्वघाती च सत्यघ्नो हरिनिन्दकः
संध्याकाळची पूजा न करणारा, स्वतःला मारणारा, खोटे बोलणारा किंवा हरिची निंदा करणारा,
मित्रद्रोही कृतघ्नश्च वृषवाहश्च सूपकृत् 3.44.
मित्राचा विश्वासघात करणारा, कृतघ्न, बैल चालवणारा किंवा स्वयंपाक करणारा—
शूद्रश्राद्धान्नभोजी च शूद्रश्राद्धेषु भोजकः
जो शूद्राच्या श्राद्धातील अन्न खातो किंवा शूद्रांनी केलेल्या श्राद्धात सहभागी होतो,
लाक्षामांसतिलानां च लवणस्य तिलस्य च
आणि जो लाख, मांस, तीळ, मीठ किंवा तीळ खातो,
एकादशीकृष्णसेवाहीनो विप्रश्च भारते
आणि जो भारतात ब्राह्मण असून एकादशीला कृष्णसेवा करत नाही,
कालसूत्रे च नरके पतन्ति ब्रह्मणां शतम्
तो शंभर ब्रह्मायुगे काळसूत्र नावाच्या नरकात पडतो.
नारायण उवाच मेघगम्भीरया वाचा तमुवाच जगत्पतिः
नारायण म्हणाले— जगाचा स्वामी गडगडणाऱ्या मेघासारख्या गंभीर आवाजात त्याला म्हणाला.
विष्णुरुवाच अस्य रामस्य रक्षार्थं कृष्णभक्तस्य साम्प्रतम्
विष्णू म्हणाले— या रामाचे, जो आता कृष्णभक्त आहे, त्याच्या रक्षणासाठी,
नैतेषां कृष्णभक्तानामशुभं विद्यते क्वचित्
या कृष्णभक्तांना कुठेही कधीच कोणतेही अपयश येत नाही.
नाहं पाता गुरौ रुष्टे बलवद्गुरुहेलनम्
गुरु रागावला असता किंवा गुरुला अवमान केल्याचा मोठा अपराध मीही क्षमा करत नाही.
मान्यः पूज्यश्च सर्वेभ्यः सर्वेषां जनको भवेत्
गुरु सर्वांनी मानावा, पूजावा; तो सर्वांचा पिता मानावा.
जनको जन्मदानाच्च पालनाच्च पिता नृणाम् 3.44.
कारण जन्म देतो आणि पालन करतो म्हणून वडील माणसांचा जनक समजला जातो.
पितुः शतगुणं माता पोषणाद्गर्भधारणात्
आई वडिलांपेक्षा शंभरपट मोठी आहे, कारण ती पोषण करते आणि पोटात वाढवते.
मातुः शतगुणं वन्द्यः पूज्यो मान्योऽन्नदायकः
आईपेक्षा शंभरपट जास्त मान, पूजा आणि सन्मान अन्न देणाऱ्याला द्यावा.
अन्नदातुः शतगुणोऽभीष्टदेवः परः स्मृतः
अन्न देणाऱ्यापेक्षा शंभरपट श्रेष्ठ आपला प्रिय देव मानला जातो.
अज्ञानतिमिराच्छन्नं ज्ञानदीपेन चक्षुषा
अज्ञानाच्या अंधाराने झाकलेला जीव, गुरुने दिलेल्या ज्ञानरूपी दिव्याने तप आणि यज्ञातील सुख मिळवतो.