कथं रविः कथं चन्द्रः कथमत्र हुताशनः
इथे सूर्य कसा आहे, चंद्र कसा आहे, आणि अग्नी कसा आहे?
हे मालावति ते क्रोडे कोऽतिशुष्कश्शवोऽनघे 1.14.
हे मालावती, तुझ्या मांडीवर एक फार सुकलेला मृतदेह आहे, हे निष्पापे.
इत्युक्त्वा तांश्च तां विप्रो विरराम सभातले
असं सांगून तो ब्राह्मण सभेत गप्प बसला.
मालावत्युवाच तुष्टा देवा हरिस्तुष्टो यस्य पुष्पजलेन च
मालावती म्हणाली — जो फुलं आणि पाणी अर्पण करतो, त्याच्यावर देव आणि हरि प्रसन्न होतात.
अवधानं कुरु विभो शोकार्ताया निवेदने
हे प्रभो, दु:खाने व्याकुळ असलेल्या माझ्या विनंतीकडे लक्ष द्या.
उपबर्हणभार्य्याऽहं कन्या चित्ररथस्य च
मी उपवर्णाची पत्नी आणि चित्ररथाची कन्या आहे.
दिव्यं लक्षयुगं रम्ये स्थाने स्थाने मनोहरे
दिव्य लक्ष वर्षं मी रम्य आणि मोहक ठिकाणी राहिले.
प्रिये स्नेहो हि साध्वीनां यावान्विप्रेन्द्र योषिताम्
प्रिय, सती स्त्रियांचं आपल्या पतीवरचं प्रेम सर्व स्त्रियांसारखंच मोठं असतं, हे विप्रश्रेष्ठ.
अकस्माद्ब्रह्मणः शापात्प्राणांस्तत्याज मत्पतिः
अचानक ब्रह्मदेवाच्या शापामुळे माझ्या पतीने प्राण सोडले.
स्वकार्य्यसाधने सर्वे व्यग्राश्च जगतीतले
पृथ्वीवर सगळेच आपापली कामं करण्यात मग्न आहेत.
सुखं दुःखं भयं शोकं सन्तापः कर्मणां नृणाम्
सुख, दु:ख, भीती, शोक आणि संताप — हे सर्व माणसांच्या कर्मामुळे मिळतात.
देवाश्च सर्वज नका दातारः कर्मणां फलम् 1.14.
देवांनो, तुम्हीच सर्व कर्मांचं फळ देणारे आहात.
न हि देवात्परो बन्धुर्न हि देवात्परो बली
देवांपेक्षा मोठा मित्र नाही आणि देवांपेक्षा बलवान कोणी नाही.
सर्वान्देवानहं याचे पतिदानं ममेप्सितम्
मी सर्व देवांना माझ्या पतीचं दान मागते, तेच मला हवं आहे.
यदि दास्यन्ति देवा मे कान्तदानं यथेप्सितम्
जर देवांनी मला माझ्या प्रिय पतीचं दान माझ्या इच्छेनुसार दिलं,
शपिष्यामि च सर्वांश्च दारुणं दुर्निवारकम्
तर मी सर्वांना भयंकर आणि टाळता न येणारा शाप देईन.
इत्युक्त्वा मालती साध्वी शोकार्ता सुरसंसदि
असं सांगून ती सती मालती, दु:खाने व्याकुळ होऊन, देवांच्या सभेत उभी राहिली.
ब्राह्मण उवाच न सद्यः सुचिरेणैव धान्यं कृषकवन्नृणाम्
ब्राह्मण म्हणाला — जसं शेतकऱ्याला लगेच धान्य मिळत नाही, तसंच माणसांनाही फळ लगेच मिळत नाही.
गृही च कृषकद्वारा क्षत्रे धान्यं वपेत्सति
गृहस्थ शेतकऱ्याच्या मदतीने क्षत्रियाच्या शेतात धान्य पेरतो.
काले सुपक्वं भवति काले प्राप्नोति तद्गृही
वेळ आली की ते धान्य पूर्णपणे पिकते; योग्य वेळी गृहस्थाला ते मिळते.
अष्ठी वपति संसारे गृहस्थो विष्णुमायया
या जगात गृहस्थ विष्णूच्या मायेमुळे आठ प्रकारची बीजे पेरतो.
पुण्यवान्पुण्यभूमौ च करोति सुचिरं तपः 1.14.
पुण्यवान माणूस पुण्यभूमीत दीर्घ काळ तप करतो.
ब्राह्मणानां मुखे क्षेत्रे श्रेष्ठेऽनूषर एव च
ब्राह्मणांच्या मुखात, उत्तम शेतात आणि ओसाड जमिनीतही.
न बलं न च सौन्दर्यं नैश्वर्यं न धनं सुतः
शक्ती, सौंदर्य, ऐश्वर्य किंवा धन म्हणजे पुत्र नव्हे.
सेवते प्रकृतिं यो हि भक्त्या जन्मनि जन्मनि
जो माणूस जन्मोजन्मी भक्तीने प्रकृतीची सेवा करतो,
श्रियं च निश्चलां पुत्रं पौत्रं भूमिं धनं प्रजाम्
त्याला अचल संपत्ती, पुत्र, नातवंडे, जमीन, धन आणि संतती मिळते.
शिवं शिवस्वरूपं च शिवदं शिवकारणम्
मंगल, शिवाचे स्वरूप, मंगल देणारा आणि मंगलाचे कारण.
तमीशं सेवते यो हि भक्त्या जन्मनि जन्मनि
जो माणूस त्या ईश्वराची जन्मोजन्मी भक्तीने सेवा करतो,
विद्यां ज्ञानं सुकवितां पुत्रं पौत्रं परां श्रियम्
त्याला विद्या, ज्ञान, काव्यकौशल्य, पुत्र, नातवंडे आणि श्रेष्ठ संपत्ती मिळते.
ब्रह्माणं भजते यो हि लभेत्सोऽपि प्रजां श्रियम्
जो ब्रह्माची भक्ती करतो त्यालाही संतती आणि संपत्ती मिळते.