नारायण उवाच दूतं प्रस्थापयामास कार्त्तवीर्य्याश्रमं भृगुः
नारायण म्हणाले: भृगुने कार्तवीर्याच्या आश्रमात दूत पाठवला.
स दूतःशीघ्रमागत्य वसन्तं राजसंसदि
तो दूत लगेच पोहोचून, राजसभेत बसलेल्या त्याला पाहिलं.
रामदूत उवाच स भृगुर्भ्रातृभिः सार्द्धं तत्र त्वं गन्तुमर्हसि
रामदूत म्हणाला — भृगु आपल्या भावांसह तिथे जायला हवं.
युद्धं कुरु महाराज जातिभिर्ज्ञातिभिः सह
राजा, आपल्या नातेवाईकांसोबत युद्ध कर.
इत्युक्त्वा रामदूतश्चाप्यगच्छद्रामसन्निधिम्
असं म्हणून रामदूत पुन्हा रामाच्या जवळ गेला.
गच्छन्तं समरं दृष्ट्वा प्राणेशं सा मनोरमा
समरासाठी प्राणेश्वर जाताना मनोहरमाने ते पाहिलं.
राजा मनोरमां दृष्ट्वा प्रसन्नवदनेक्षणः
राजाने मनोहरमा पाहिली, त्याचा चेहरा आणि नजर आनंदी होती.
कार्त्तवीर्य्यार्जुन उवाच स तिष्ठन्नर्म्मदातीरे रणाय भ्रातृभिः सह
कार्तवीर्यार्जुन म्हणाला — तो आपल्या भावांसोबत नर्मदेच्या काठी युद्धासाठी उभा आहे.
सम्प्राप्य शङ्कराच्छस्त्रं मन्त्रं च कवचं हरेः ।' त्रिस्सप्तकृत्वो निर्भूपां कर्तुमिच्छति मेदिनीम्
त्याने शंकराकडून शस्त्र, आणि हरिचा मंत्र व कवच मिळवलं आहे; आता तो पृथ्वीवरचे राजे तीनदा सात वेळा संपवायचं ठरवलं आहे.
आन्दोलयन्ति मे प्राणा मनः संक्षुभितं मुहुः 3.34.
माझे प्राण हादरले आहेत, मन वारंवार अस्वस्थ होतंय.
तैलाभ्यङ्गितमात्मानमपश्यं गर्दभोपरि
मी स्वतःला तेल लावलेलं, गाढवावर बसलेलं पाहिलं.
रक्तवस्त्रपरीधानं लोहालङ्कारभूषितम्
माझ्या अंगावर लाल वस्त्र होतं, आणि लोखंडाचे दागिने घातले होते.
भस्माच्छन्नां च पृथिवीं जपापुष्पान्वितां सति
पृथ्वी राखेने झाकलेली होती, पण त्यावर जपा फुलं उमलली होती.
मुक्तकेशां च नृत्यन्तीं विधवां छिन्ननासिकाम्
एक विधवा मोकळे केस सोडून नाचत होती, तिची नाक कापलेली होती.
सशरामग्निरहितां चितां भस्मसमन्विताम्
ती चिता बाण आणि अग्नी नसलेली, राखेने झाकलेली होती.
पक्व तालफलाकीर्णां पृथिवीमस्थिसंयुताम्
पृथ्वीवर पिकलेली ताडफळं आणि हाडं विखुरलेली दिसली.
पर्वतं लवणानां च राशीभूतं कपर्दकम्
मी मीठाचा डोंगर आणि कवडींचा ढीग पाहिला.
अदृशं पुष्पितं वृक्षमशोककरवीरयोः
माझ्या नजरेस अशोक आणि करवीर फुललेलं झाड पडलं.
अपश्यमम्बरात्सूर्य्यमण्डलं समम्पतद्भुवि 3.34.
आकाशातून सूर्याचा गोल थेट खाली पृथ्वीवर पडताना मी पाहिलं.
विकृताकारपुरुषं विकटास्यं दिगम्बरम्
एक विचित्र दिसणारा, मोठ्या तोंडाचा, नग्न पुरुष मी पाहिला.
बाला द्वादशावर्षीया वस्त्रभूषणभूषिता
बारा वर्षांची एक तरुणी, सुंदर वस्त्रं आणि दागिने घालून सजलेली होती.
आज्ञां त्वं देहि राजेन्द्र त्वद्गेहाद्यामि काननम्
राजन्, मला परवानगी द्या; मी तुमच्या घरातून निघून जंगलात जायचं आहे.
रुष्टो विप्रो मां शपते संन्यासी च तथा गुरुः
रागावलेला ब्राह्मण मला शाप देतो, तसेच संन्यासी आणि गुरुही मला शाप देतात.
चञ्चलानां च गृध्राणां काकानां निकरैः सदा
सतत उडणाऱ्या गिधाडांच्या आणि कावळ्यांच्या टोळ्यांनी मला नेहमी त्रास दिला जातो.
पीडितं तैलयन्त्रेण भ्रामितं तैलकारिणा
तेल काढणाऱ्या यंत्रात जशी कोंडली जाते, तसा मला वेदना होत आहेत.
नृत्यन्ति गायकाः सर्वे गानं गायन्ति मे गृहे
माझ्या घरात सर्व गायक नाचतात आणि गाणी गातात.
रमणं कुर्वतो लोकान्केशाकेशि च कुर्वतः
लोकांसोबत भोगात रमलेले, केस केसात गुंतलेले मी पाहते.
मोटकानि च पिण्डानि श्मशानं शवसंयुतम्
मोठ्या मोठ्या अन्नाच्या गोळ्या आणि प्रेतांनी भरलेलं स्मशान मी पाहते.
कृष्णाम्बरा कृष्णवर्णा नग्ना वै मुक्तकेशिनी ।। 3.34.
काळ्या वस्त्रात, काळ्या रंगाची, नग्न आणि मोकळ्या केसांची स्त्री होती.
नापितो मुण्डते मुण्डं श्मश्रुश्रेणीं च मे प्रिये
प्रिय, माझं डोकं किंवा दाढी कुणीही न्हावी कापत नाही.