यावत्तडागे तोयानि तावद्यादांसि तेषु च
ज्यापर्यंत तळ्यात पाणी असतं, त्यापर्यंत तिथे जलचर राहतात.
त्वं देवानामीश्वरोऽसि कामिनीनां च वाञ्छितः
तू देवांचा स्वामी आहेस आणि स्त्रियांचा इच्छित पुरुष आहेस.
युवानं रसिकं शान्तं सुवेषं सुन्दरं प्रियम्
तरुण, प्रेमात निपुण, शांत, नीटनेटका, सुंदर आणि प्रिय—
दुश्शीलं रोगिणं वृद्धं रतिशक्तिवियोजितम्
वाईट स्वभावाचा नाही, आजारी नाही, म्हातारा नाही, किंवा कामशक्तीपासून वंचित नाही—
का मूढा न च वाञ्छन्ति त्वामेवं गुणसागरम्
अशा गुणांचा सागर असलेल्या तुला कोण मूर्ख स्त्री इच्छित नाही?
इत्युक्त्वा सस्मिता सा च तं पपौ वक्रचक्षुषा
असं हसत हसत सांगून तिने त्याच्याकडे वाकड्या नजरेने पाहिलं.
ज्ञात्वा भावं स्मरार्त्तायाः स्मरशास्त्रविशारदः
त्या प्रेमात पडलेल्या स्त्रीचे भाव समजून, प्रेमशास्त्रात पारंगत असलेला,
चुचुम्ब रहसि प्रौढां नग्नां च सुभगां वराम्
त्याने गुप्तपणे प्रौढ, नग्न आणि सुंदर अशा तिला मिठीत घेतलं.
नानाप्रकारशृङ्गाराद्विपरीतादिकान्मुने
मुनिवरा, विविध प्रकारच्या प्रेमाच्या क्रीडा, उलटसुलट प्रकारांसह,
तौ कामाहितचित्तौ नो बुबुधाते दिवानिशम्
त्यांची मनं कामात गुंतलेली असल्याने, त्यांना दिवस-रात्र कळलंच नाही.
स च कृत्वा स्थले क्रीडां तया सह सुरेश्वरः
आणि देवांचा स्वामी तिला सोबत घेऊन जमिनीवर खेळला.
स चकार जलक्रीडां तया सह मुदा क्षणम्
त्याने आनंदाने तिला सोबत घेऊन काही काळ पाण्यातही खेळ केला.
एतस्मिन्नन्तरे तेन वर्त्मना मुनिपुंगवः
इतक्यात त्या वाटेने एक श्रेष्ठ ऋषी आला.
तं च दृष्ट्वा मुनीन्द्रं च देवेन्द्रः स्तब्धमानसः
त्याला आणि ऋषींच्या प्रमुखाला पाहून देवेन्द्राचा मन गोंधळून गेलं.
पारिजातप्रसूनं यद्दत्तं नारायणेन वै
पारिजाताचं फूल जे नारायणानं दिलं होतं,
दत्त्वा पुष्पं महाभागस्तमुवाच कृपानिधिः
फूल दिल्यावर, त्या भाग्यवानाला दयाळू परमेश्वरानं संबोधलं.
दुर्वासा उवाच मूर्ध्नीदं यस्य देवेन्द्र जयस्तस्यैव सर्वतः
दुर्वासा म्हणाले: हे देवेंद्र, ज्याच्या डोक्यावर हे ठेवले जाईल, त्याला सर्व बाजूंनी विजय मिळेल.
पुरःपूजा च सर्वेषां देवानामग्रणीर्भवेत्। तच्छायेव महालक्ष्मीर्न जहाति कदाऽपि तम्
तो सर्व देवांमध्ये पूजा करण्यास अग्रस्थानी राहील; महालक्ष्मी त्याला कधीच सोडत नाही.
भक्त्या मूर्ध्नि न गृह्णाति योऽहंकारेण पामरः इत्युक्त्वा शंकरांशश्च ह्यगमच्छंकरालयम्
जो माणूस भक्तीने डोक्यावर घेत नाही, पण अहंकाराने घेतो, तो नीच ठरतो; असं सांगून शंकराचा अंश शंकराच्या निवासस्थानी गेला.
तत्स रम्भांतिके तिष्ठंश्चिक्षेप गजमस्तके
रंभाजवळ उभा राहून त्याने ते हत्तीच्या डोक्यावर ठेवले.
पुंश्चली योग्यमिच्छन्ती नापरं चञ्चलाऽधमा
ती वेश्या योग्य पुरुषाची इच्छा करत होती, अस्थिर आणि नीच होती, दुसऱ्या कोणाची तिला गरज नव्हती.
प्रविवेश महारण्यं तं निक्षिप्य स्वतेजसा
त्याने आपला तेज वापरून ते ठेवून, तो मोठ्या जंगलात गेला.
साऽतो बभूव वशगा योषिज्जातिः सुखार्थिनी
मग ती वश झाली; सुखाची इच्छा असणारी स्त्रीजात त्याच्या अधीन झाली.
हरिस्तन्मस्तकं छित्त्वा योजयामास बालके गजास्ययोजनायाश्च कारणं पापनाशनम्
हरीने ते डोके कापून ते मुलाच्या गळ्यात लावले; हत्तीचं डोके जोडण्याचं कारण पाप नष्ट करणं होतं.
नारद उवाच बभूवुस्तद्रहस्यं च गोपनीयं सुदुर्लभम्
नारद म्हणाले: ते रहस्य लपून राहिलं आणि फारच दुर्मिळ झालं.
कथं वा प्रापुरेते तां कमलां जगतां प्रसूम्
ही लोकं त्या कमळासारख्या लक्ष्मीला कशी मिळवू शकली?
नारायण उवाच भ्रष्टश्रीर्दैन्ययुक्तश्च स जगामामरावतीम्
नारायण म्हणाले: श्रीहीन आणि दुःखाने भरलेला तो अमरावतीला गेला.
तां ददर्श निरानन्दो निरानन्दां पुरीं मुने
त्याने तिला आनंदरहित पाहिलं, आणि त्या नगरीलाही, हे मुनी, आनंद नव्हता.
इति श्रुत्वा दूतमुखाज्जगाम गुरुमन्दिरम्
हे दूताच्या तोंडून ऐकून, तो गुरुंच्या मंदिरात गेला.
गत्वा ननाम तं शक्रः सुरैः सार्द्धं तथा गुरुः
गेल्यावर, शक्राने सर्व देवांसह त्यांना वंदन केले, आणि गुरुंनीही तसेच केले.