शृणु तात प्रवक्ष्येऽहमितिहासं पुरातनम्
ऐक बाळा, आता मी तुला एक प्राचीन कथा सांगतो.
एकदैव महेन्द्रश्च पुष्पभद्रां नदीं ययौ
एकदा महेंद्र पुष्पभद्रा या नदीकाठी गेला.
तत्तीरेऽतिरहःस्थाने पुष्पोद्याने मनोहरे
त्या नदीच्या काठी, एक सुंदर फुलांच्या बागेत, दीर्घकाळ राहण्यासाठी योग्य असे ठिकाण होते.
भ्रमरध्वनिसंयुक्ते पुंस्कोकिलरुतश्रवे
जिथे मधमाशांचा गुंजन आणि कोकीळांचा आवाज भरून राहिला होता—
ददर्श रम्भां तत्रैव चन्द्रलोकात्समागताम्
तेथेच त्याने चंद्रलोकातून आलेली रंभा पाहिली.
इच्छन्तीमीप्सितां क्रीडां गच्छन्तीं मदनाश्रमम्
तिला हवी तशी क्रीडा करायची इच्छा होती आणि ती मदनाच्या आश्रमाकडे जात होती.
सुश्रोणीं सुदतीं श्यामां बिम्बाधरसरोरुहाम्
ती सुडौल कंबर असलेली, सुंदर दातांची, काळीशार वर्णाची, बिंब फळासारखी ओठांची आणि कमळासारखी होती.
सस्मितास्यशरच्चन्द्रां सुकटाक्षं च बिभ्रतीम्
तिच्या चेहऱ्यावर मंद हास्य होते, तो शरदचंद्रासारखा उजळ होता आणि तिची कटाक्षे फार आकर्षक होती.
वह्निशुद्धांशुकधरां रत्नभूषणभूषिताम्
तीने अग्नीत शुद्ध केलेले वस्त्र परिधान केले होते आणि रत्नांनी सजलेली होती.
नीलोत्पलदलश्यामकज्जलोज्जललोचनाम्
तिच्या डोळ्यांत काळ्या काजळाचा तेज होता आणि तिचा रंग निळ्या कमळाच्या पाकळ्यांसारखा होता.
अत्युन्नतं सुकठिनं पत्रराजिविराजितम्
तिची उरःस्थळी फार उंच, टणक आणि पानांच्या राजासारखी शोभिवंत होती.
सर्वशोभां सुवेषाढ्यां सुभगां सुरतोत्सुकाम्
ती सर्व प्रकारच्या सौंदर्याने नटलेली, सुंदर पोशाख घातलेली, भाग्यवान आणि प्रेमासाठी उत्सुक होती.
वरामप्सरसां रम्यामतीव स्थिरयौवनाम्
ती सर्व अप्सरांमध्ये श्रेष्ठ, अतिशय देखणी आणि सदैव तरुण होती.
दृष्ट्वा तामतिवेषाढ्यां तत्कटाक्षेण पीडितः
ती इतकी सुंदर पोशाखात पाहून, तिच्या कटाक्षाने तो व्याकुळ झाला.
इन्द्र उवाच मया दृष्टा हि सुचिरात्कल्याणि सुभगेऽधुना
इंद्र म्हणाला: सुंदर आणि भाग्यवती, मी तुला खूप दिवसांनी आज पाहतो आहे.
तवान्वेषणकर्त्ताऽहं श्रुत्वा वाचिकमग्रतः
तुझे नाव ऐकून, मीच तुला शोधायला आलो आहे.
सुवासितजलार्थी यः किमिच्छेत्पङ्किलं जलम्
जो सुगंधी पाण्याची इच्छा करतो, तो चिखलाचे पाणी का मागेल?
सुधार्थी न सुरामिच्छेद्दुग्धार्थी नाविलं जलम्
जो अमृताची इच्छा करतो, त्याला मद्य नको असते; जो दूध मागतो, त्याला अशुद्ध पाणी नको असते.
स्वर्गी च नरकं नेच्छेत्सुभोगी दुष्टभोजनम् विहाय रत्नाभरणं कोऽपीच्छेल्लोहभूषणम्
स्वर्गात राहणारा नरकाची इच्छा करत नाही; सुखभोगी माणूस वाईट अन्न नको म्हणतो. जो रत्नांची दागिने सोडतो, तो लोखंडाची दागिने कोणाला हवी असतील?
त्वां नाश्लिष्य महाविज्ञां कां मूढो गन्तुमिच्छति
तुझ्यासारख्या महान बुद्धिमानेला मिठी न मारता, कोण मूर्ख दुसरीकडे जाण्याची इच्छा करील?
इन्द्रियैश्चेन्द्रियरतिं वर्द्धयन्तीं पदे पदे
ती आपल्या इंद्रियांमुळे प्रत्येक पावलावर इंद्रियसुख वाढवत होती.
कामयुक्तश्च पुरतस्तस्थौ तस्याश्च नारद
कामाने भरून तो तिच्यासमोर उभा राहिला आणि नारदही तिथे होता.
श्रुत्वा तद्वचनं रम्भा महाशृङ्गारलोलुपा
ती शब्द ऐकून, राम्भा अतिशय प्रणयासाठी लालायित झाली.
स्मेरानना कटाक्षेण स्तनोर्वोर्दर्शनेन च
हसऱ्या चेहऱ्याने, कटाक्षाने आणि स्तन व उरू दाखवून तिने मोह केला.
मितं सारं सुमधुरं सुस्निग्धं कोमलं प्रियम्
तिने मोजके, अर्थपूर्ण, अतिशय गोड, प्रेमळ, कोमल आणि प्रिय शब्द बोलले.
रम्भोवाच नाहं सन्तोषजननी धूर्त्तानां दुष्टमित्रता
राम्भा म्हणाली: मी दुष्ट लोकांना समाधान देणारी नाही, ना वाईट मित्रांची मैत्रीण आहे.
यथा मधुकरो लोभात्सर्वपुष्पासवं लभेत्
जसा मधमाशी लोभापोटी सर्व फुलांचा मध घेतो,
तथैव कामुकी लोके भ्रमेद्भ्रमरवत्सदा
तसंच या जगात कामातुर स्त्री नेहमी मधमाशीप्रमाणे भटकत असते.
सुपुमानङ्गवत्स्त्रीणां यथा शाखाश्च शाखिषु
सुंदर पुरुष स्त्रियांसाठी जसा पक्ष्यांसाठी झाडाच्या फांद्या असतात, तसा असतो.
स्वकार्य्यमुद्धरेद्यावत्तावद्वा स प्रयोजनम्
तो स्वतःचा हेतू पूर्ण होईपर्यंत त्यांच्याशी संबंध ठेवतो.