चन्द्रं च शुक्रभवने तं प्रपन्नं च विज्वरम्
आणि त्यांनी चंद्राला शुक्राच्या घरी तापमुक्त अवस्थेत सापडलं.
इति श्रुत्वा शुनासीरो नतवक्त्रो बृहस्पतिम्
हे ऐकून शुनासीरोनं डोकं खाली घालून बृहस्पतीकडे गेला.
महेन्द्र उवाच भयं त्यज महाभाग सर्वं भद्रं भविष्यति
महेंद्र म्हणाला — महाभागा, भीती सोड; सर्व काही चांगलंच होईल.
त्वया नहि जितः शुक्रो न मया दितिनन्दनः
शुक्र तुझ्यामुळे जिंकला गेला नाही, आणि मी दितीचा मुलगा जिंकू शकलो नाही.
गच्छ शीघ्रं ब्रह्मलोकमस्माभिः सार्द्धमेव च 2.59.
आमच्यासोबत तू लवकर ब्रह्मलोकात चल.
इत्युक्त्वा तु महेन्द्रश्च सन्तप्तो गुरुणा सह
असं म्हणून, महेंद्र आपल्या गुरूंसोबत दुःखी मनाने गेला.
तत्र दृष्ट्वा च ब्रह्माणं ननाम गुरुणा सह
तेथे ब्रह्माला पाहून, त्याने गुरूंसोबत वाकून नमस्कार केला.
महेन्द्रवचनं श्रुत्वा हसित्वा कमलोद्भवः
महेंद्राचं बोलणं ऐकून, कमलातून जन्मलेला ब्रह्मा हसला.
ब्रह्मोवाच तस्मै ददाति दुःखं च शास्ता कृष्णः सनातनः
ब्रह्मा म्हणाला — शाश्वत कृष्ण, जो सर्वांचा गुरू आहे, तो त्याला दुःख देतो.
अहं स्रष्टा च सृष्टेश्च पाता विष्णुः सनातनः
मी सृष्टीचा कर्ता आहे आणि शाश्वत विष्णू सृष्टीचं रक्षण करतो.
निरन्तरं सर्वसाक्षी धर्मो वै सर्वकारणम्
धर्म हा नेहमी सर्वांचा साक्षीदार आहे आणि सर्व गोष्टींचं कारण आहे.
बृहस्पतिरुतथ्यश्च संवर्तश्च जितेन्द्रियः
बृहस्पती, उतथ्य आणि इंद्रियांवर विजय मिळवलेला संवर्त — हे तिघे.
संवर्ताय कनिष्ठाय न च किञ्चिद्ददौ गुरुः
सर्वांत लहान संवर्ताला गुरूने काहीच दिलं नाही.
मध्यमस्योतथ्यकस्य सतीं भार्यां च गुर्विणीम्
मधल्या उतथ्याला त्याच्या गुरूची पत्नी सती गुर्वी दिली.
यो हरेद्भ्रातृजायां च कामी कामादकामुकीम् 2.59.
जो कोणी वासनेने आपल्या भावाची पत्नी, ती इच्छुक असो वा नसो, घेईल,
स याति कुम्भीपाकं च यावच्चन्द्रदिवाकरम्
तो चंद्रसूर्य असेपर्यंत कुंभिपाक नरकात जातो.
तस्मादुत्तीर्य्य पापी च विष्ठायां जायते कृमिः
तिथून सुटून, तो पापी विष्ठेत जन्म घेणारा किडा होतो.
ततो भवेन्महापापी वर्षकोटिसहस्रकम्
यानंतर तो कोटी वर्षे मोठा पापी म्हणून जन्म घेतो.
गृध्रः कोटिसहस्राणि शतजन्मानि कुक्कुरः
तो कोटी जन्म गिधाड होतो आणि शंभर जन्म कुत्रा होतो.
ददाति यो न दायं च बलिष्ठो दुर्बलाय च
जो बलवान असूनही दुर्बळाला वारसा देत नाही,
नाभुक्तं क्षीयते कर्म्म कल्पकोटिशतैरपि
अनुभवलेलं कर्म कितीही कल्प कोटी गेल्या तरी नष्ट होत नाही.
जगद्गुरोः शिवस्यापि गुरुपुत्रो बृहस्पतिः
जगाचा गुरू असलेल्या शिवाचा गुरू, बृहस्पती हा गुरुपुत्र आहे.
सर्वे समूहा देवानां सन्नद्धाश्च सवाहनाः
सर्व देवतांचे समूह, त्यांच्या वाहनांसह आणि शस्त्रांनी सज्ज होऊन, एकत्र जमले होते.
पश्चादहं च यास्यामि पुण्यं तन्नर्म्मदातटम्
नंतर मीही त्या पुण्य नर्मदेच्या काठी जाईन.
महेन्द्र उवाच मृत्युञ्जयस्य शम्भोश्च गुरुपुत्रो बृहस्पतिः ।। 2.59.
महेन्द्र म्हणाला : मृत्युञ्जय शंभूचा गुरुपुत्र म्हणजे बृहस्पती आहे.
अङ्गिरास्तव पुत्रश्च तत्पुत्रश्च बृहस्पतिः
अंगिरा हा तुझा पुत्र आहे, आणि त्याचा मुलगा म्हणजे बृहस्पती.
ब्रह्मोवाच इमां पुराप्रवृत्तिं च कथयामि निशामय
ब्रह्मा म्हणाला : ही प्राचीन कथा मी तुला सांगतो, नीट ऐक.
मृतवत्सा कर्म्मदोषाद्भार्य्या चाङ्गिरसः पुरा
पूर्वी, कर्मातील दोषामुळे अंगिराच्या पत्नीला मूल गमवावे लागले.
व्रतं पुंसवनं नाम वर्षमेकं चकार सा
तिने एक वर्ष 'पुंसवन' नावाचे व्रत केले.
तदाऽऽगत्य च गोलोकात्परमात्मा कृपामयः
तेव्हा करुणेने परिपूर्ण असा परात्पर आत्मा गोलोकातून आला.