पुलस्त्य उवाच दत्त्वा स्वपापं तस्मै तत्पुण्यमादाय गच्छति ।। 2.51.
पुलस्त्य म्हणाले, आपला पाप त्या व्यक्तीला देऊन, त्याचे पुण्य घेऊन तो निघून जातो.
क्षमस्व नृपदोषं च गच्छ वत्स यथासुखम्
राजाच्या चुकीला माफ कर आणि मुला, हवे तसे सुखाने जा.
पुलह उवाच विप्रस्त्रिसन्ध्याहीनो यः श्रीहीनः क्षत्रियो भवेत्
पुलह म्हणाले, जो ब्राह्मण तिन्ही संध्यांचे पालन करत नाही, तो लक्ष्मीपासून वंचित क्षत्रिय होतो.
एकादशीविहीनश्च विष्णुनैवेद्यवञ्चितः
जो एकादशीचे व्रत करत नाही आणि विष्णूला नैवेद्य अर्पण करत नाही—
क्रतुरुवाच दीक्षाहीनो भवेत्सोऽपि ब्राह्मणं योऽवमन्यते
क्रतू म्हणाले, जो दीक्षा घेत नाही आणि ब्राह्मणाचा अपमान करतो—
धनहीनः पुत्रहीनो भार्य्याहीनो भवेद्ध्रुवम्
तो नक्कीच गरीब, मुलाविना आणि पत्नीविना होतो.
अङ्गिरा उवाच वृषवाहो भवेत्सोऽपि भारते सप्तजन्मसु
अंगिरा म्हणाले, तो सात जन्म भारतात बैल हाकणारा होतो.
मरीचिरुवाच विष्णुभक्तिविहीनश्च स भवेद्योऽवमन्यते
मरीचि म्हणाले, जो विष्णूभक्तीपासून वंचित आहे आणि अपमान करतो—
कश्यप उवाच विष्णुमन्त्रविहीनश्च तत्पूजाविरतो भवेत्
कश्यप म्हणाले, जो विष्णूच्या मंत्रांशिवाय राहतो आणि त्याची पूजा सोडतो—
प्रचेता उवाच पितृभक्तिविहीनस्स्यात्स भवेद्भारते भुवि
प्रचेतस म्हणाले, जो पितरांची भक्ती करत नाही, तो भारतभूमीवर तसाच राहतो.
प्राप्नोति कौञ्जरीं योनिं स मूढः सप्तजन्मसु 2.51.
तो मूढ सात जन्मासाठी हत्तीणीत जन्म घेतो.
दुर्वासा उवाच दृष्ट्वा शीघ्रं न प्रणमेत्स भवेत्सूकरो भुवि
दुर्वासा म्हणाले, पाहूनही पटकन नमस्कार न करणारा, तो पृथ्वीवर डुक्कर होतो.
मिथ्यासाक्षी च भवति तथा विश्वासघातकः
तो खोटा साक्षीदार आणि विश्वासघातकी बनतो.
राजोवाच सर्वं कृत्वा च विस्पष्टं मां मूढं बोधयन्त्वहो
राजा म्हणाले, सर्व काही स्पष्टपणे करून, अरेरे, मला या मूढाला समजावून द्या.
स्त्रीघ्नगोघ्नकृतघ्नानां गुरुस्त्रीगामिनां तथा
स्त्रीहत्यारे, गायी मारणारे, उपकार विसरणारे आणि स्त्रीसंग करणारे गुरु—
वसिष्ठ उवाच यवयावकभोजी च करेण च जलं पिबेत्
वसिष्ठ म्हणाले, त्यांनी ज्वारी, बार्ली यांचे अन्न खावे आणि हातानेच पाणी प्यावे.
तदा धेनुशतं दिव्यं ब्राह्मणेभ्यः सदक्षिणम्
मग शंभर दिव्य गायी योग्य दक्षिणेसह ब्राह्मणांना द्याव्यात.
प्रायश्चित्ते तु वै चीर्णे सर्वपापान्न मुच्यते
पण प्रायश्चित्त केल्यावरही सर्व पापांपासून मुक्ती मिळत नाही.
आतिदेशिकहत्यायां तदर्धं फलमश्नुते
जेव्हा एखाद्या गोष्टीच्या अप्रत्यक्ष मारण्यात सहभाग घेतला जातो, तेव्हा त्याला अर्धे फळ मिळते.
शुक्र उवाच षष्टिवर्षसहस्राणि कालसूत्रे वसेद्ध्रुवम्
शुक्र म्हणाले: सहा हजार वर्षे तो नक्कीच काळसूत्र या नरकात राहतो.
ततो भवेन्महापापी सूकरः सप्तजन्मसु 2.51.
त्याच्या नंतर तो मोठा पापी होतो आणि सात जन्मांसाठी डुक्कर म्हणून जन्म घेतो.
बृहस्पतिरुवाच लक्षवर्षं महाघोरे कुम्भीपाके वसेद्ध्रुवम्
बृहस्पती म्हणाले: एक लाख वर्षे तो अत्यंत भयंकर कुंभिपाक नरकात राहतो.
ततो भवेन्महापापी विष्ठाकीटः शताब्दकम्
त्याच्या नंतर तो मोठा पापी होतो आणि शंभर वर्षे विष्ठेतला किडा म्हणून जन्म घेतो.
राजोवाच कृतघ्नः कतिधा प्रोक्तः केषु को दोष एव च
राजा म्हणाले: कृतघ्न किती प्रकारे सांगितला आहे, कोणत्या प्रसंगी, आणि प्रत्येकात काय दोष आहे?
ऋष्यशृङ्ग उवाच सर्वः प्रत्येकदोषेण प्रत्येकं फलमश्नुते
ऋष्यशृंग म्हणाले: प्रत्येक दोषानुसार प्रत्येकाला त्याचं फळ मिळतं.
कृते सत्ये च पुण्ये च स्वधर्मे तपसि स्थिते
जेव्हा कोणी सत्य, पुण्य, स्वतःचा धर्म आणि तप यात ठाम असतो,
गुरुकृत्ये देवकृत्ये काम्यकृत्ये द्विजार्चने
गुरूची सेवा, देवांची सेवा, इच्छेने केलेली कृत्ये आणि ब्राह्मणांची पूजा यात जो स्थित असतो,
एतान्यो हन्ति पापिष्ठः स कृतघ्न इति स्मृतः
हे सर्व जो नष्ट करतो, तो अत्यंत पापी कृतघ्न म्हणून ओळखला जातो.
यान्यांश्च नरकांस्ते च यान्ति राजेन्द्र पापिनः
राजा, असे पापी सर्व नरकांत जातात.
सुयज्ञ उवाच प्रत्येकं श्रोतुमिच्छामि वक्तुमर्हसि मे प्रभो 2.51.
सयज्ञ म्हणाले: मला प्रत्येक गोष्ट सविस्तर ऐकायची आहे; प्रभो, कृपया तू मला सांग.