सर्वदेवीस्वरूपां च सर्वाद्यां सर्ववन्दिताम्
जी सर्व देवींचे रूप आहे, सर्वात पहिली आणि सर्वांनी पूजलेली आहे,
कृष्णजन्माष्टमीं रामनवमीं पुण्यदां पराम्
कृष्णाचा जन्माष्टमी आणि रामाचा रामनवमी हे दोन्ही अत्यंत पुण्यदायक सण,
पञ्चपर्वाणि पुण्यानि ये न कुर्वन्ति मानवाः
जे लोक पाच पुण्य सण साजरे करत नाहीत,
अम्बुवीच्यांबुखनने जले शौचादिकं च ये
जे पाण्यात, लाटांमध्ये किंवा विहिरीत शुद्धता आणि इतर विधी पाळत नाहीत,
गुरुं च मातरं तातं साध्वीं भार्य्यां सुतं सुताम्
गुरु, आई, वडील, सती पत्नी, मुलगा आणि मुलगी,
विवाहो यस्य न भवेन्न पश्यति सुतं च यः
ज्याचे लग्न होत नाही किंवा जो स्वतःच्या मुलाला पाहत नाही,
हरेरनैवेद्यभोजी नित्यं विष्णुं न पूजयेत्
जो नेहमी हरिला अर्पण केलेले अन्न खातो, पण विष्णूची पूजा करत नाही,
आहारं कुर्वतीं गां च पिबन्तीं यो निवारयेत्
जो गायीला खाणे किंवा पिणे यापासून थांबवतो,
दण्डैर्गास्ताडयेन्मूढो यो विप्रो वृषवाहकः
जो मूर्ख ब्राह्मण काठीने गायीला मारतो किंवा बैलावर बसतो,
ददाति गोभ्य उच्छिष्टं योजयेद्वृषवाहकम् ।। 2.30.
जो गायीला उरलेले अन्न देतो किंवा बैलाला ओझे वाहायला लावतो.
वृषलीपतिं याजयेद्यो भुंक्तेऽन्नं तस्य यो नरः
जो कुणबी स्त्रीच्या नवऱ्यासाठी यज्ञ करतो किंवा त्याच्याकडून अन्न खातो,
पादं ददाति वह्नौ च गाश्च पादेन ताडयेत्
जो अग्नीमध्ये पाय ठेवतो किंवा गायींना पायाने मारतो,
यो भुंक्ते स्निग्धपादेन शेते स्निग्धांघ्रिरेव च
जो तुपकट पायाने अन्न खातो किंवा तुपकट पायाने झोपतो,
अवीरान्नं च यो भुंक्ते योनिजीवी च वै द्विजः
जो वीरांसाठी न चालणारे अन्न खातो किंवा द्विज नीच मार्गाने उपजीविका करतो,
पितॄंश्च पर्वकाले च तिथिकाले च देवताम्
जो पितरांच्या काळात किंवा तिथीच्या दिवशी देवांना नैवेद्य अर्पण करतो,
स्वभर्तरि च कृष्णे च भेदबुद्धिं करोति या
ज्या स्त्रीच्या मनात आपल्या नवऱ्यात आणि कृष्णामध्ये भेदभाव असतो,
गोमार्गखननं कृत्वा वपते सस्यमेव च
जो गायींच्या वाटेवर खणून तिथे पिके पेरतो,
राजके दैवके यत्नाद्गोस्वामी गां न पातयेत्
राजासाठी किंवा देवासाठी असो, गायींचा मालक कधीच आपल्या गायीस पडू देऊ नये,
प्राणिनं लंघयेद्यो हि देवार्चायां रतं जलम् ।।2.30.
जो जिवंत प्राण्यावर किंवा देवपूजेसाठी ठेवलेल्या पाण्यावरून उडी मारतो,
शश्वन्नास्तीति वादी यो मिथ्यावादी प्रतारकः
जो नेहमी म्हणतो 'काहीच नाही' किंवा खोटं बोलतो, फसवणूक करतो,
देवताप्रतिमां दृष्ट्वा गुरुं वा ब्राह्मणं सति
जो देवतेची मूर्ती, योग्य गुरु किंवा ब्राह्मण पाहूनही,
न ददात्याशिषं कोपात्प्रणताय च यो द्विजः
जो द्विज रागातून वंदन करणाऱ्याला आशीर्वाद देत नाही,
गोहत्या ब्रह्महत्या च कथिता चातिदेशिकी
गोहत्येची आणि ब्रह्महत्येची पापे फार मोठी सांगितली आहेत,
सावित्र्युवाच न्यूनाधिके च को भेदस्तन्मां व्याख्यातुमर्हसि
सावित्री म्हणाली: कमी आणि जास्त यात काय फरक आहे, ते मला समजावून सांग.
यम उवाच कुत्रातिदेशिकः श्रेष्ठो वास्तवो न्यून एव च
यम म्हणाला: कुठे जास्त, कुठे कमी आणि कुठे खरा अतिरेक आहे,
कुत्र वा समता साध्वि तयोर्वेदप्रमाणतः
हे सती, वेदांच्या मते त्या दोघांमध्ये समता कुठे आहे?
पुरा परिचिते विप्रे विद्यामन्त्रप्रदातरि
पूर्वी, जो विद्या आणि मंत्र देणारा प्रसिद्ध ब्राह्मण होता,
पितुः शतगुणा माता मातुः शतगुणस्तथा
आई ही वडिलांपेक्षा शंभरपट मोठी मानली जाते आणि वडीलही आईपेक्षा शंभरपट मोठे मानले जातात.
गुरुतो गुरुपत्नी च गौरवे च गरीयसी ।। 2.30.
गुरू आणि गुरुपत्नी या दोघांनाही सर्वात मोठा मान द्यावा.
विप्रः शिवसमो यश्च विष्णुतुल्यपराक्रमः
ब्राह्मण हा शंकरासारखा आहे आणि त्याची ताकद विष्णूसारखी आहे.