पुनरेव तु गच्छन्तमागच्छन्तं वसन्तकम्
तिने वसंतकाला पुन्हा पुन्हा येताना आणि जाताना पाहिलं.
पुनः स्वचेतनां प्राप्य विललाप पुनः पुनः
ती पुन्हा स्वतःला भानावर आणून वारंवार रडू लागली.
शङ्खचूडो महायोगी जैगीषव्यान्मनोरमम्
शंखचूड हा महान योगी, जैगीषव्यांना प्रिय होता.
पठन्सदा तु कवचं सर्वमङ्गलमङ्गलम्
तो नेहमी सर्वात शुभ असणारं कवच पठण करत असे.
आज्ञया ब्रह्मणः सोऽपि बदरीं वै समाययौ
ब्रह्मदेवाच्या आज्ञेने तोही बदरीला गेला.
नवयौवनसम्पन्नं कामदेवसमप्रभम्
तो नवयौवनाने भरलेला आणि कामदेवासारखा तेजस्वी होता.
श्वेतचम्पकवर्णाभं रत्नभूषणभूषितम्
तो पांढऱ्या चंपकाच्या फुलांसारखा दिसत होता आणि रत्नांच्या दागिन्यांनी सजलेला होता.
महारत्नगणाक्लृप्तविमानस्थं मनोहरम्
मोठ्या रत्नांनी बनवलेल्या विमानात बसलेला तो अतिशय मोहक दिसत होता.
पारिजातप्रसूनाढ्यमाल्यवन्तं च सुस्मितम् 2.16.
त्याने पारिजाताच्या फुलांच्या माळा घातल्या होत्या आणि तो सुंदर हसत होता.
सा दृष्ट्वा सन्निधाने तं मुखमाच्छाद्य वाससा
ती त्याला जवळ पाहून आपल्या वस्त्राने चेहरा झाकून बसली.
बभूव सा नम्रमुखी नवसङ्गमलज्जिता
ती नवा संग झाल्याने लाजली, तिचं मुख खाली झुकलं.
पिबन्ती तन्मुखाम्भोजं लोचनाभ्यां च सन्ततम्
ती आपल्या डोळ्यांनी त्याच्या मुखकमळाकडे सतत पाहत राहिली.
पुष्पचन्दनतल्पस्थां वसन्तीं वाससा वृताम्
ती फुलांच्या आणि चंदनाच्या पलंगावर विसावली होती, सुंदर वस्त्रांनी वेढलेली होती.
सुपीनकठिनश्रोणीं पीनोन्नतपयोधराम्
तिचे कंबर गोल आणि मजबूत होत्या, आणि तिची उरोज भरदार व उठावदार होत्या.
पक्वबिम्बाधरोष्ठीं च सुनासां सुन्दरीं वराम्
तिचे ओठ पिकलेल्या बिंब फळासारखे लाल होते, नाक सुंदर होते, आणि ती फारच मोहक होती.
स्वतेजसा परिवृतां सुखदृश्यां मनोरमाम्
तिच्या स्वतःच्या तेजाने ती वेढलेली होती, पाहणाऱ्याला आनंद देणारी आणि मनमोहक होती.
सिन्दूरबिन्दुना शश्वत्सीमन्ताधःस्थलोज्ज्वलाम्
तिच्या मस्तकाच्या मध्यभागी कायम सिंदूराचा टिळा चमकत होता.
करपद्मतलारक्तां नखचन्द्रैर्विभूषिताम्
तिच्या हातांच्या तळव्यांवर कमळाच्या पाकळीसारखी लालिमा होती, आणि नखं चंद्रकोरीसारखी शोभत होती.
आरक्तवर्णं ललितमलक्तकसमप्रभम् 2.16.
तिचा रंग गुलाबी होता, नाजूक आलक्तकासारखा उजळ होता.
शरदिन्दुविनिन्द्यैकनखेन्द्वोघविराजिताम्
तिची नखं शरद ऋतूच्या चंद्रालाही लाजवतील अशी, चंद्रांच्या झुंडीप्रमाणे चमकत होती.
मणीन्द्रमुख्यखचितक्वणन्मञ्जीररञ्जिताम्
ती उत्तम रत्नांनी मढवलेल्या पैंजणांनी सजली होती, आणि त्यांच्या मंजुळ आवाजाने तिची शोभा वाढली होती.
दधतीं कबरीभारं मालतीमाल्यसंयुतम्
तिने केसांचा घनदाट गुच्छ माळला होता, आणि त्यात मोगऱ्याच्या फुलांची माळ घातली होती.
चित्रकुण्डलयुग्मश्रीसुषुमापरिशोभिताम्
तिच्या कानात सुंदर नक्षीदार कुंडलं आणि देखण्या दागिन्यांनी तिची शोभा अधिक खुलली होती.
रत्नकंकणकेयूरशंखभूषणभूषिताम्
ती रत्नांच्या कंकणांनी, केयूऱ्यांनी आणि शंखाच्या दागिन्यांनी सजलेली होती.
दृष्ट्वा तां ललितां रम्यां सुशीलां सुदतीं सतीम्
ती अत्यंत देखणी, मोहक, सद्गुणी, सुंदर दातांची आणि पवित्र आहे हे पाहून,
शंखचूड उवाच का त्वं कामिनि कल्याणि सर्वकल्याणदायिनि
शंखचूड म्हणाला — 'हे सुंदर आणि मंगलमयी स्त्री, सर्व शुभ देणारी, तू कोण आहेस?'
स्वर्गभोगादिसरितिविहारे हाररूपिणि
स्वर्गातील सुखात, नद्यांमध्ये विहार करणारी, आणि हारांनी सजलेली तू आहेस.
इत्येवं वचनं श्रुत्वा सकामा वामलोचना 2.16.
अशी वचने ऐकून, इच्छाशील आणि सुंदर डोळ्यांची ती स्त्री—
तुलस्युवाच तपस्विनीह तिष्ठामि कस्त्वं गच्छ यथासुखम्
तुलसी म्हणाली — 'मी इथे तपश्चर्या करणारी आहे; तू कोण आहेस? तुला हवे तसे जा.'
कामिनीं कुलजातां च रहस्येकाकिनीं सतीम्
मी एक कुलीन घरात जन्मलेली, एकटी, एकांतात असलेली आणि पवित्र स्त्री आहे.