गते मुनीन्द्रे गोलोकं वृन्दावनविनोदिनी
तो महर्षी गोलोकात गेल्यावर वृंदावनात आनंद पसरला.
श्रीराधिकोवाच अतिखर्वजनाकारस्तेजीयानतिकुत्सितः
श्रीराधा म्हणाली — त्याचा देह फारच ठेंगणा, तेजस्वी आणि अजिबात तुच्छ वाटणारा नव्हता.
कथं वा निर्गतं भस्म देहादस्य किमद्भुतम्
त्याच्या देहातून राख कशी बाहेर आली आणि त्यात काय विशेष आश्चर्य होते?
रथस्थः पुण्यवान्सद्यो गोलकं च जगाम ह
रथात बसून तो पुण्यवान लगेचच गोलोकात गेला.
त्वया कृतं च सत्कारमश्रुपूर्णेन चक्षुषा
तू डोळ्यांत अश्रू आणून त्याचे सर्व विधी केलेस.
राधिकावचनं श्रुत्वा प्रहस्य मधुसूदनः कथां कथितुमारेभे युगान्तरगतामपि
राधिकेचे बोल ऐकून मधुसूदन हसला आणि दुसऱ्या युगातील कथा सांगायला सुरुवात केली.
श्रीकृष्ण उवाच पश्चाच्छ्रोष्यसि कालेन प्रसङ्गे विदुषां मुखात्
श्रीकृष्ण म्हणाले: पुढे योग्य वेळी, विद्वानांच्या तोंडून तुला हे ऐकायला मिळेल.
अष्टावक्रो मुनीन्द्रोऽपि विख्यातो भुवनत्रये 4.30.
अष्टावक्र हा श्रेष्ठ ऋषी तिन्ही लोकांत प्रसिद्ध आहे.
कृष्णस्य वचनं श्रुत्वा विमनस्का हरिप्रिया
कृष्णाचे बोल ऐकून, हरिप्रियेला मनात खिन्नता आली.
राधिकोवाच स वितृप्तो भवति किं गोष्पदोदकपानतः
राधिकेने विचारले: गायीच्या पावलातील पाणी प्यायल्याने कुणाचे समाधान होते का?
वेदानां वेदवक्तॄणां विधातुर्जनकस्य च
वेद, वेद सांगणारे, आणि सृष्टीच्या जनकाचेही.
राधिकावचनं श्रुत्वा तुष्टः कृष्णो बभूव ह
राधिकेचे बोल ऐकून कृष्ण प्रसन्न झाला.
श्रीकृष्ण उवाच श्रवणात्कथनाद्यस्य सर्वं पापं प्रणश्यति
श्रीकृष्ण म्हणाले: हे ऐकले किंवा सांगितले, की सर्व पापे नाहीशी होतात.
महाविष्णोर्नाभिपद्माद्बभूव जगतां विधिः
महाविष्णूच्या नाभीतील कमळातून जगांचा सृष्टीकर्ता उत्पन्न झाला.
पुत्रा बभूवुश्चत्वारो ब्रह्मणो मानसात्पुरा
पूर्वी ब्रह्माच्या मनातून चार पुत्र जन्माला आले.
शिशवः पञ्चवर्षीया नग्ना अज्ञानिनो यथा
ते पाच वर्षांचे, नग्न आणि लहान मुलांसारखे अज्ञान होते.
सनकश्च सनन्दश्च तृतीयश्च सनातनः
सनक, सनंदन आणि तिसरा सनातन,
तानुवाच जगद्धाता सृष्टिं कुरुत पुत्रकाः 4.30.
त्यांना जगाचा सृष्टीकर्ता म्हणाला: 'मुलांनो, सृष्टी करा.'
विधाता विमनस्कश्च तनयेषु गतेषु च
पुत्र निघून गेल्यावर सृष्टीकर्त्याचे मन उदास झाले.
ज्ञानेन निर्ममे पुत्रान्स्वाङ्गेषु च तपोधनान्
ज्ञानाच्या बळावर त्याने स्वतःच्या अंगांतून तपस्वी पुत्र निर्माण केले.
अत्रिः पुलस्त्यः पुलहो मरीचिर्भृगुरङ्गिराः
अत्री, पुलस्त्य, पुलह, मरीची, भृगु आणि अंगिरा,
शङ्कुः शङ्खः पञ्चशिखः प्रचेतास्ते तपोधनाः
शङ्कु, शङ्ख, पञ्चशिख, आणि प्रचेत—हे सर्व मोठे तपस्वी होते.
कलत्रवन्तस्ते सर्वे संसारं कर्तुमु न्मुखाः
हे सर्व पत्नी असलेले, संसार चालविण्यास उत्सुक होते.
तदस्तु च कथा बह्वी मुनिवंशानुकीर्तनी
तसेच, या ऋषिवंशांच्या अनेक कथा सांगितल्या जातात.
प्रचेतसः सुतः श्रीमानसितो मुनिपुङ्गवः
प्रचेतसांचा सुपुत्र असिता हा तेजस्वी आणि श्रेष्ठ ऋषी होता.
न बभूव सुतस्तस्य प्राणांस्त्यक्तुं समुद्यतः
त्याला असा एकही मुलगा नव्हता जो आपले प्राण देण्यास तयार होता.
मन्त्राधिष्ठातृदेवीं ते सद्यः साक्षाद्भविष्यति 4.30.
मंत्रांची अधिष्ठात्री देवी तुझ्यासमोर लगेच प्रकट होईल.
श्रुत्वैतच्चरितं विप्रो जगाम शिवसन्निधिम्
हे ऐकून तो ब्राह्मण शिवाच्या सान्निध्यात गेला.
सकलत्रो यथा योगी तुष्टाव योगिनां गुरुम्
पत्नीसमवेत, योग्याप्रमाणे, त्याने योग्यांचा गुरु असलेल्या शिवाची स्तुती केली.
असित उवाच योगीन्द्राणां च योगीन्द्र गुरूणां गुरवे नमः
असित म्हणाला: योग्यांमध्ये श्रेष्ठ असलेल्या, गुरूंच्या गुरु असलेल्या तुला नमस्कार.