शालग्रामं च तुलसीं शंखमेकत्र एव च
शाळग्राम, तुळशी आणि शंख हे तिघेही एकत्र एका ठिकाणी असतील,
सकृदेव हि यो यस्यां वीर्य्याधानं करोति यः
आणि जो कोणी यापैकी कुठल्याही एका वस्तूत एकदाही वीर्य सांडतो,
त्वं प्रिया शंखचूडस्य चैकमन्वन्तरावधि
तू शंखचूडाची प्रियसी एक मन्वंतरभर राहशील.
इत्युक्त्वा श्रीहरिस्तां च विरराम च सादरम् 2.21.
असं म्हणून श्रीहरिने आदराने मौन धरलं.
यथा श्रीश्च तथा सा चाप्युवास हरिवक्षसि
जशी श्री स्वतः हरिच्या छातीवर वास करते, तशी तीही तिथे राहिली.
लक्ष्मीः सरस्वती गङ्गा तुलसी चापि नारद
नारद, लक्ष्मी, सरस्वती, गंगा आणि तुळशी—
सद्यस्तद्देहजाता च बभूव गण्डकी नदी
त्या स्त्रीच्या देहातून लगेच गंडकी नदी उत्पन्न झाली.
कुर्वन्ति तत्र कीटाश्च शिलां बहुविधां मुने
मुनिवर, तिथे किडे अनेक प्रकारच्या शिला तयार करतात.
स्थलस्थाः पिङ्गला ज्ञेयाश्चोपतापाद्धरेरिति
जे शाळग्राम शिला पिवळसर आणि जमिनीवर सापडतात, त्यांना हरिच्या तापाने बाधित मानावं.
नारद उवाच तस्याः पूजाविधानं च स्तोत्रं किं न श्रुतं मया
नारद म्हणाले: तिच्या पूजेची पद्धत आणि स्तोत्र मी का ऐकलेलं नाही?
केन पूज्या स्तुता केन पुरा प्रथमतो मुने
मुनिवर, प्राचीन काळी तिला प्रथम कोणी पूजलं आणि स्तुती केली?
सूत उवाच कथां कथितुमारेभे पुण्यरूपां पुरातनीम्
सूतमुनी म्हणाले: त्याने ती पुण्यरूप प्राचीन कथा सांगायला सुरुवात केली.
नारायण उवाच रमासमां तां सौभाग्यां चकार गौरवेण च
नारायण म्हणाले: त्याने तिला मोठ्या सन्मानाने रमेसारखीच सौभाग्यवती केलं.
सेहे लक्ष्मीश्च गंगा च तस्याश्च नवसंगमम्
लक्ष्मी आणि गंगा यांनी तिच्या नव्या नात्याला सहन केलं.
सा तां जघान कलहे मानिनी हरिसन्निधौ
ती अभिमानी स्त्री हरिच्या उपस्थितीत त्या दुसऱ्या स्त्रीला भांडणात मारली.
सर्वसिद्धेश्वरी देवी ज्ञानिनी सिद्धयोगिनी
ती देवी सर्व सिद्धींची अधीश्वरी, ज्ञानी आणि सिद्ध योगिनी होती.
हरिर्न दृष्ट्वा तुलसीं बोधयित्वा सरस्वतीम्
हरिने तुळस पाहिली नाही, म्हणून त्याने सरस्वतीला समजावले.
तत्र गत्वा च स्नात्वा च तुलस्या तुलसीं सतीम्
तेथे जाऊन स्नान करून, त्याने तुळशीच्या पानांनी पवित्र तुळशीची पूजा केली.
लक्ष्मीमायाकामवाणीबीजपूर्वं दशाक्षरम् 2.22.
लक्ष्मी, माया, काम आणि वाणी यांच्या बीजाक्षरांनी सुरू होणारा दहा अक्षरी मंत्र.
श्रीं ह्रीं क्लीं ऐं वृन्दावन्यै स्वाहा पूजयेच्च विधानेन सर्वसिद्धिं लभेन्नरः
'श्रीं ह्रीं क्लीं ऐं वृन्दावन्यै स्वाहा' या मंत्राने योग्य पद्धतीने पूजा केल्यास मनुष्याला सर्व सिद्धी मिळतात.
घृतदीपेन धूपेन सिन्दुरचन्दनेन च
तुपाच्या दिव्याने, धुपाने, कुंकवाने आणि चंदनाने पूजा करावी.
हरिस्तोत्रेण तुष्टा सा चाविर्भूय महीरुहात्
हरीच्या स्तोत्राने प्रसन्न होऊन ती वृक्षातून प्रकट झाली.
वरं तस्यै ददौ विष्णुर्जगत्पूज्या भवेति च
विष्णूंनी तिला वर दिला—'तू जगात पूज्य होशील.'
सर्वे त्वां धारयिष्यन्ति स्वयं मूर्ध्नि सुरादयः
सर्व देवता आणि इतरही स्वतः तुझ्या पानांना आपल्या मस्तकावर धारण करतील.
नारद उवाच तुलस्याश्च महाभाग तन्मे व्याख्यातुमर्हसि
नारद म्हणाले—'तुळशीबद्दल मला कृपया सांग.'
नारायण उवाच हरिः संपूज्य तुष्टाव तुलसीं विरहातुरः
नारायण म्हणाले—'विरहाने व्याकुळ झालेल्या हरिने तुळशीची पूजा करून तिची स्तुती केली.'
श्रीभगवानुवाच विदुर्बुधास्तेन वृन्दां मत्प्रियां तां भजा म्यहम्
श्रीभगवान म्हणाले—'ज्ञानी लोक तिला वृंदा, माझी प्रिय, असे ओळखतात आणि मी तिची पूजा करतो.'
पुरा बभूव या देवी ह्यादौ वृन्दावने वने
पूर्वी आदिकाळी जी देवी वृंदावनाच्या वनात होती.
असंख्येषु च विश्वेषु पूजिता या निरन्तरम् 2.22.
जिची असंख्य विश्वांमध्ये नेहमीच अखंड पूजा होते.
असंख्यानि च विश्वानि पवित्राणि यया सदा
जिच्यामुळे असंख्य जग नेहमीच पावन होतात.