मानवः क्रोधयुक्तश्च गर्दभः सप्तजन्मसु । मानवः कलहाविष्टः सप्तजन्मसु वायसः
जो माणूस नेहमी रागावतो, तो सात जन्म गाढव होतो; आणि जो माणूस सतत भांडण करतो, तो सात जन्म कावळा होतो.
शालग्रामप्रतिग्राही कालसूत्रं व्रजेद्ध्रुवम् । वर्षाणां शतकं चैव शञ्जरीटो भवेत्ततः
जो शाळग्राम दगड भेट म्हणून घेतो, तो नक्की काळसूत्र नरकात जातो; आणि शंभर वर्षांनी तो शंजरिट नावाचा पक्षी होतो.
लोहचोरश्च निर्वंशो मषीचोरश्च कोकिलः । शुकोऽप्यञ्जनचोरश्च मिष्टचोरः कृमिर्भवेत्
लोखंड चोरणारा वंशहीन होतो; शाई चोरणारा कोकिळा होतो; अंजन चोरणारा पोपट होतो; आणि गोडधोड चोरणारा किडा होतो.
विप्रद्वेषी गुरुद्वेषी शिरसां च कृमिर्भवेत् । पुंश्चलीं कामिनीं तात भुक्त्वा च रौरवं व्रजेत् ।। ११९ ततो वृथा कृमिश्चैव वर्षाणां शतकं तथा । ततोऽपि विधवा चैव वन्ध्या च सप्तजन्मसु
जो ब्राह्मण किंवा गुरु यांचा द्वेष करतो, तो डोक्यात किडा होतो; आणि जो वाईट स्त्री किंवा वासनेच्या स्त्रीसोबत राहतो, तो रौरव नरकात जातो. मग शंभर वर्षे व्यर्थ किडा होतो; नंतर सात जन्म विधवा किंवा वंध्या स्त्री म्हणून जन्म घेतो.
अस्पृश्या जातिहीना च च्चिन्ननासा भवेत्क्रमात् । रक्तद्रव्यापहारी च रक्तदोषान्वितो भवेत्
ती अस्पृश्य होते, जातहीन होते आणि हळूहळू तिची नाक तुटते; आणि जो रक्ताशी संबंधित वस्तू चोरतो, तो रक्ताचे विकाराने त्रस्त होतो.
आचारहीनो यवनः खञ्जो भवति हिंसकः । अदीक्षितो वङ्खरश्च दुष्टदर्शो च काणकः
जो आचार नसतो, तो यवन, लंगडा आणि क्रूर होतो; जो दीक्षा घेत नाही, तो वेंखर होतो; आणि वाईट दृष्टी असणारा काणा होतो.
अहंकारी कर्णहीनो बधिरो वेदनिन्दकः । वाक्यहर्ता च मूकश्च हिंसकः केशहीनकः
अहंकारी माणूस कान नसलेला, बहिरा आणि वेदांची निंदा करणारा होतो; आणि शब्द चोरणारा मूक, क्रूर आणि केस नसलेला होतो.
मिथ्यावादी श्मश्रुहीनो दुर्वाक्यो दन्तहीनकः । चिह्वाहीनः सत्यहारी दुष्टोऽप्यङ्गुलिहीनकः
खोटं बोलणारा मिशी नसलेला, वाईट बोलणारा आणि दात नसलेला होतो; आणि सत्य चोरणारा जीभ नसलेला, वाईट आणि बोट नसलेला होतो.
ग्रन्थापहारी मूर्खश्च व्याधियुक्तो भवेद्ध्रुवम् । अश्वग्राही च तच्चौरो लालामूत्रं व्रजेदिति
पुस्तक चोरणारा मूर्ख आणि नक्की आजारी होतो; घोडा चोरणारा चोर होतो आणि थुंकी-मूत्र मिळवतो.
वर्षाणां च शतं स्छित्वा घोटकश्च भवेद्ध्रुवम् । गजचोरो गचग्राही विट्कुण्डे च सहस्रकम्
शंभर वर्षे भोगून तो नक्की घोडा होतो; हत्ती चोरणारा किंवा पकडणारा हजार वर्षे विष्ठेच्या खड्ड्यात राहतो.
स्थित्वा वर्ष भवेद्धस्ती तत्पश्चाद्वृषलो भवेत् । अयज्ञे छागहन्ता च च्छागचोरप्रतिग्रही
एक वर्ष भोगून तो हत्ती होतो; त्यानंतर तो नीच जातीत जन्म घेतो. यज्ञात शेळी मारणारा किंवा चोरलेली शेळी भेट म्हणून घेणारा—
पूयकुण्डे वर्षशतं स्थितवा चाण्डालतां व्रजेत् । छागश्च वर्षपर्यन्तं तदा भवति मानवः
शंभर वर्षे पूयाच्या खड्ड्यात राहून तो चांडाळ होतो; एक वर्ष शेळी होतो, मग माणूस होतो.
शत्रुशस्त्रेणा च्छिन्नश्च तदा मुक्तो भवेद्द्विजः । दत्तापहारी वाग्दानं कृत्वाऽपहरते पुनः
शत्रूच्या शस्त्राने मारला गेला की, तो द्विज मुक्त होतो; आणि जो दिलेली वस्तू पुन्हा चोरतो, तो वचन देऊनही पुन्हा चोरतो.
स भवेन्मलेच्छयोनौ च भुक्त्वा च नरकं व्रजेत् । एकाकी मिष्टमश्नाति कालमूत्रं व्रजेद्ध्रुवम्
तो म्लेच्छ गर्भात जन्म घेतो आणि नरक भोगून नक्की काळसूत्र नरकात जातो; आणि जो गोडधोड एकटा खातो, तो मूत्र नरकात जातो.
तत्र वर्षशतं स्थित्वा प्रेदो वर्षसहस्रकम् । तदा भवति जन्मैकं मक्षिका च पिपीलिका
तिथे शंभर वर्षे राहून, तो हजार वर्षे भूत होतो; मग एक जन्म माशी किंवा मुंगी होतो.
जन्मैकं भ्रमरश्चैव जन्मैकं मधुमक्षिका । जन्मैकं वरलश्चैव जन्मैकं दंश एव च
एक जन्म भुंगा, एक जन्म मधमाशी, एक जन्म किडा, आणि एक जन्म डास होतो.
जन्मैकं मशकश्चैव जन्मैकं पूतिकं स्मृतम् । जन्मैकं तल्पकीटश्च तदा शूद्रो भवेद्ध्रुवम्
एक जन्म माशी, एक जन्म दुर्गंधी किडा, एक जन्म गादीतील किडा होतो; मग तो नक्की शूद्र होतो.
असद्बुद्धिर्व्याधियुक्तस्तदा मुक्तो भवेद्द्विजः । तैलचोरस्तैलकारो मूर्धिन कीटस्त्रिजन्मकम्
वाईट बुद्धी आणि आजाराने त्रस्त असताना, द्विज मुक्त होतो; तेल चोरणारा तेलवाला होतो आणि तीन जन्म डोक्यात किडा होतो.
तदा भवेत्स्वर्णकारो जन्मैकं दुष्टमानसः । विश्वैकनिपिकर्ता च भक्ष्मदादुर्धनं हरेत्
त्या वेळी, वाईट मनाचा मनुष्य एक जन्म सोनार म्हणून जन्म घेतो; तो जगातील दागिने बनवणारा असतो आणि दुसऱ्यांचे धन खाऊन घेतो.
तमःकुण्डे वर्षशतं स्थित्वा स्वर्णवणिग्भवेत् । जन्मैकं च दराचारो जन्मैकं करणो भवेत्
तो अंधाराच्या खड्ड्यात शंभर वर्षे राहून नंतर सोन्याचा व्यापारी होतो; एक जन्म वाईट वागणारा असतो आणि एक जन्म बनवणारा असतो.
कायस्थेनोदरस्थेन मातुर्मासं न खादितम् । तत्र नास्ति कृपा तस्य दन्ताभावेन केवलम्
शरीराने किंवा पोटात असताना, जर आईचे अन्न महिनाभर खाल्ले नाही, तर त्याच्यावर दया नसते, फक्त दात नसल्यामुळे.
स्वर्णकारः स्वर्णवणिक् कायस्थश्च व्रजेश्वर । नरेषु मध्ये ते धूर्ताः कृपाहीना महीतले
व्रजेश्वरा, सोनार, सोन्याचा व्यापारी आणि शरीर सांभाळणारा हे लोकांमध्ये फसवे आणि दयाशून्य असतात.
हृदयं क्षुरधाराभं तेषां नास्ति च सादरम् । शतेषु सज्जनः कोऽपि कायस्थो नेतरौ च तौ
त्यांचे हृदय क्षुराच्या धारेसारखे कठोर असते आणि त्यांना कोणतीही आदरभावना नसते; शंभरात एखादा सज्जन असतो, तो शरीर सांभाळणारा, पण उरलेले दोघे नाहीत.
सुबुद्धिः शिवयुक्तश्च शास्त्रज्ञो धर्ममानसः । न विश्वसेत्तेषु तात स्वात्मकल्याणहेतवे
ज्याची बुद्धी चांगली आहे, शुभाशी एकरूप आहे, शास्त्र जाणणारा आणि धर्मशील आहे, तो स्वतःच्या कल्याणासाठी त्यांच्यावर कधीच विश्वास ठेवत नाही, प्रिय.
सीमापहारी दुष्टश्च भूमिचोरश्च हिंसकः । भूमिदानापहारी च कालसूत्रं व्रजेद्ध्रुवम्
सीमेची चोरी करणारा, वाईट, जमिनीचा चोर, हिंसक आणि दान दिलेली जमीन हिसकावणारा, तो नक्कीच काळसूत्र नरकात जातो.
षष्टिवर्षसहस्रामि क्षटत्विवासार्दितः स्थितः ततोऽपितानि नामानि विष्ठायां जायते कृमिः
साठ हजार वर्षे यातना भोगून, नंतर त्या नावांनी तो विष्ठेत जंतू म्हणून जन्म घेतो.
ततो भवेदसच्छूद्रो जन्मैकं च ततः शुचिः । तस्माज्ज्ञानैः सावधानं भवेत्प्राज्ञश्च यत्नतः
त्याच्या नंतर, तो एक जन्म अपवित्र शूद्र होतो, मग शुद्ध होतो; म्हणून ज्ञानी माणसाने नेहमी सावध आणि प्रयत्नशील राहावे.
रक्तवस्त्रापहारी च जन्मैकं रक्तकीट कः । ततः शूद्रश्च जन्मैकं ततो विप्रो भवेच्छुचि
जो लाल वस्त्र चोरतो, तो एक जन्म लाल किडा होतो; मग एक जन्म शूद्र, त्यानंतर शुद्ध ब्राह्मण होतो.
त्रिसंध्यहीनो विब्रश्च प्रातःशायी च यो नरः । संध्याशायी दिवाशायी यज्ञसूत्रापहारकः
जो तीन संध्यांचा त्याग करतो, असावधान आहे, सकाळी झोपतो, संध्याकाळी झोपतो, दिवसा झोपतो आणि यज्ञसूत्र चोरतो—
अशुद्धः संध्याकारी च वेदवेदाङ्गनिन्दकः । तद्विरुद्धः स्वर्गमार्गस्त्रिजन्मपतितो द्विजः
जो अशुद्धपणे संध्या करतो, वेद आणि त्याचे अंग निंदा करतो, अशा व्यक्तीसाठी स्वर्गाचा मार्ग बंद होतो आणि द्विज तीन जन्म खाली पडतो.