सतीनां च पतिः साधुः पुत्रो निःशंक एव च । न हि तस्य भयं किंचिद्देवेभ्यश्च यमादपि
सदाचारी स्त्रियांसाठी नवरा हा श्रेष्ठ असतो आणि मुलगा निश्चिंत असतो; त्यांना कोणत्याही प्रकारचं भय नसतं, अगदी देव किंवा यम यांच्याही कडून नाही.
शतजन्मपुण्यवतां गेहे जाता पतिव्रता । पतिव्रताप्रसूः पूता जीवन्मुक्तः पिता तथा
शंभर जन्मांची पुण्य मिळालेल्या घरातच पतीव्रता जन्म घेते; अशी पतीव्रता घडवणारी आई पावन होते आणि वडीलही हयातीत मुक्त होतात.
सती स्त्री प्रातरुत्थाय त्यक्त्वा च रात्रिवाससम् । भर्तारं च नमस्कृत्य करोति स्तवनं मुदा
सती स्त्री सकाळी उठून, रात्रीचे कपडे काढून, नवऱ्याला नमस्कार करते आणि आनंदाने त्याची स्तुती करते.
गृहकार्यं ततः कृत्वा स्नात्वा धौते च वाससी । गृहीत्वा शुक्लपुष्पं च भक्तितः पूजयेत्पतिम्
नंतर घरातील कामं करून, स्नान करून आणि स्वच्छ वस्त्र परिधान करून, ती पांढरं फूल घेऊन भक्तीने नवऱ्याची पूजा करते.
स्नापयित्वा सुपूतेन जलेन निर्मलेन च । तस्मै दत्त्वा धौतवस्त्रं तत्पादौ क्षालयेन्मुदा
पवित्र आणि स्वच्छ पाण्याने नवऱ्याला स्नान घालते, धुतलेलं वस्त्र देते आणि आनंदाने त्याचे पाय धुते.
आसने वासयित्वा च दत्त्वा भाले च चन्दनम् । सर्वाङ्गलेपनं कृत्वा दत्त्वा माल्यं गलेऽपि च
त्याला आसनावर बसवते, कपाळावर चंदन लावते, संपूर्ण अंगाला उटणे लावते आणि गळ्यात हार घालते.
सामवेदोक्तमन्त्रेण भोगद्रव्यैः सुधोपमैः । संपूज्य भक्तितः कान्तं स्तुत्वा च प्रणमेन्मुदा
सामवेदातील मंत्रांनी आणि स्वादिष्ट पदार्थांनी भक्तीने प्रिय पतीची पूजा करते, त्याची स्तुती करते आणि आनंदाने वाकून नमस्कार करते.
ओं नमः कान्ताय शान्ताय सर्वदेवाश्रयाय स्वाहा । इत्यनेनैव मन्त्रेण दत्त्वा पुष्पं च चन्दनम्
'ॐ नमः कान्ताय शांताय सर्वदेवाश्रयाय स्वाहा' या मंत्राचा जप करून ती फुलं आणि चंदन अर्पण करते.
पाद्यार्ध्यं धूपदीपौ च वस्त्रं नैवेद्यमुत्तमम् । जलं सुवासितं शुद्धं ताम्बूलं च सुवासितम्
पाय धुण्यासाठी आणि हात धुण्यासाठी पाणी, धूप, दिवे, वस्त्र, उत्तम अन्न, सुवासिक शुद्ध पाणी आणि सुगंधी तांबूल अर्पण करते.
दत्त्वा स्तोत्रं पठेद्यद्यत्कृतं वै पाठ्यमेव च । ओं नमः कान्ताय भर्त्रे च शिरश्चन्द्रस्वरूपिणे
सर्व अर्पण केल्यावर, जी स्तुती रचली आहे ती म्हणते—'ॐ नमः कान्ताय भर्त्रे च शिरश्चंद्रस्वरूपिणे'.
नमः शान्ताय दान्ताय सर्वदेवाश्रयाय च । नमो ब्रह्मस्वरूपाय सतीप्राणपराय च
शांत, संयमी, सर्व देवांचे आश्रय असलेल्या, ब्रह्मस्वरूप आणि सतीच्या प्राणप्रिय पतीस नमस्कार.
नमस्याय च पूज्याय हृदाधाराय ते नमः । पञ्चप्राणाधिदेवाय चक्षुषस्तारकाय च
ज्यांना वंदन आणि पूजन करावं असं वाटतं, हृदयाचा आधार, पाच प्राणांचे अधिदेव आणि डोळ्यांचा तारा अशा पतीस नमस्कार.
ज्ञानाधाराय पत्नीनां परमानन्दरूपिणे । पतिर्ब्रह्मा पतिर्विष्णुः पतिरेव महेश्वरः
पत्नींसाठी ज्ञानाचा आधार, परमआनंदाचा मूर्तिमंत रूप; नवरा म्हणजे ब्रह्मा, नवरा म्हणजे विष्णू, नवरा म्हणजे महेश्वरच.
पतिश्च निर्गुणाधारो ब्रह्मरूप नमोऽस्तु ते । क्षमस्व भगवन् दोषं ज्ञानाज्ञानकृतं च यत्
पती हा निर्गुणाचा आधार, ब्रह्मरूप आहे; तुला नमस्कार. हे भगवंत, जाणून किंवा न कळता केलेल्या दोषांना क्षमा कर.
पत्नीबन्धो दयासिन्धो दासीदोषं क्षमस्व मे । इदं स्तोत्रं महापुण्यं सृष्ट्यादौ पद्मया कृतम्
पत्नीशी नातं असणाऱ्या, दयासागर पती, दासी म्हणून माझे दोष क्षमा कर. हे स्तोत्र महापुण्याचं असून सृष्टीच्या आरंभी पद्मेने रचलं आहे.
सरस्वत्या च धरया गङ्गया च पुरा व्रज । सावित्र्या च कृतं पूर्वं ब्रह्मणे चापि नित्यशः
हे स्तोत्र पूर्वी सरस्वती, धारा, गंगा यांनी व्रजमध्ये, आणि सावित्रीने नेहमीच ब्रह्मासाठी रचलं होतं.
पार्वत्या च कृतं भक्त्या कैलासे शंकराय च । मुनीनां च सुराणां च पत्नीभिश्च कृतं पुरा
पार्वतीने कैलासावर भक्तीपूर्वक शंकरासाठी, तसेच ऋषी, देव आणि त्यांच्या पत्नी यांनीही पूर्वी हे स्तोत्र रचले.
पतिव्रतानां सर्वासां स्तोत्रमेतच्छुभावहम् । इदं स्तोत्रं महापुण्यं या श्रृणोति पतिव्रता
सर्व पतीव्रता स्त्रियांसाठी हे स्तोत्र मंगलकारी आहे; जी पतीव्रता हे महापुण्याचं स्तोत्र ऐकते...
नरोऽन्यो वाऽपि नारी वा लभते सर्ववाञ्छितम् । अपुत्रो लभते पुत्रं निर्धनो लभते धनम्
पुरुष असो वा स्त्री असो, त्यांना सगळ्या इच्छा पूर्ण होतात; ज्यांना मूल नाही त्यांना मूल मिळतं, आणि गरीबांना धन मिळतं.
रौगी च मुच्यते रोगाद्बद्धो मुच्येत बन्धनात् । पतिव्रता च स्तुत्वा च तीर्थस्नानफलं लभेत्
आजारी माणूस रोगातून मुक्त होतो, बंदिवान सुटतो; आणि पतिव्रता स्त्री हे स्तोत्र म्हणते, तिला तीर्थस्नानाचं फळ मिळतं.
फलं च सर्वं तपसां व्रतानां च व्रजेश्वर । इदं स्तुत्वा नमस्कृत्वा भुङ्क्ते सा तदनुज्ञया
व्रजेश्वरा, हे स्तोत्र म्हणून आणि नमस्कार करून, तिच्या परवानगीने सर्व तप आणि व्रतांचे फळ मिळतं.
अथ चतुरशीतितमोऽध्यायः श्रीभगवानुवाच द्विजदेवार्चनं चैव करोति सततं गृही । स्वधर्माचरणं चैव चातुर्वर्ण्यं च नित्यणः
श्रीभगवान म्हणाले: जो गृहस्थ नेहमी द्विज आणि देवांची पूजा करतो, आपला धर्म पाळतो आणि चार वर्णांची व्यवस्था रोज राखतो—
कुर्वन्ति गृहिणामाशां सर्वे देवादयस्तथा । अकृत्वाऽतिथिपूजां च गृहस्थश्च सदाऽशुचिः
अशा गृहस्थाच्या सर्व इच्छा देव आणि इतर सगळे पूर्ण करतात; पण जो अतिथीचं पूजन करत नाही, तो गृहस्थ नेहमी अपवित्र राहतो.
पितरः कर्मकाले चातिथिकाले च देवताः । सर्वे गृहस्थमायान्ति निपानमिव धेनवः
कर्मकाळात आणि अतिथी येईल तेव्हा, पितर, देवता आणि सगळे गृहस्थाकडे येतात, जसं गायी पाणवठ्यावर येतात.
समायाति प्रयत्नेन सयाह्ने क्षुधितोऽतिथिः । पूजां लब्ध्वाऽऽशिषं कृत्वा प्रयाति गृहिणो गृहात्
संध्याकाळी उपाशी अतिथी प्रयत्नपूर्वक येतो; त्याची पूजा करून, त्याला आशीर्वाद देऊन, तो गृहस्थाच्या घरातून निघून जातो.
अकृत्वाऽतिथिपूजां च गृही भवति पातकी । त्रैलोक्यजनितं पापं लभते नात्र संशयः
जो गृहस्थ अतिथीची पूजा करत नाही, तो पापी होतो; त्याला त्रैलोक्यापासून उत्पन्न होणारं पाप मिळतं—यात काहीच शंका नाही.
अतिथिर्यस्य भग्नाशो गृहात्प्रतिनिर्वते । पितरस्तस्य देवाश्च वह्नयश्च तथैव च
ज्याच्या घरी अतिथीची आशा मोडली आणि तो निघून गेला, त्याच्या घरातून पितर, देव आणि अग्नीही निघून जातात.
निराशाः प्रतिगच्छन्ति गृहिणोऽतिथयो गृहात् । स्त्रीध्नैर्गोघ्नैः कृतघ्नैश्च ब्राह्मणैर्गुरुतल्पगैः
गृहस्थाच्या घरातून निराश होऊन निघून गेलेले अतिथी, जसे स्त्रीहत्यारे, गायी मारणारे, उपकार विसरणारे आणि गुरुच्या पत्नीशी संबंध ठेवणारे ब्राह्मण, तसेच निघून जातात.
तुल्यदोषो भवत्येव येनातिथिरनर्चितः । स्वात्मनः पातकं दत्त्वा पुण्यमादाय गच्छति
जो अतिथीची पूजा करत नाही त्याला जसा दोष लागतो, तसाच दोष त्याला लागतो; तो आपलं पुण्य देऊन, गृहस्थाचं पाप घेऊन निघून जातो.
तस्मात्कृत्वा सर्वसेवां देवादींश्च शुभाशयः । पोष्याणां भरणं कृत्वा पश्चाद्भुङ्क्ते स धर्मवित्
म्हणून देव आणि इतरांची सेवा मनापासून करून, आपल्या कुटुंबाचा सांभाळ करून, धर्म जाणणारा गृहस्थ शेवटी जेवतो.