अथ शक्रस्य वृत्तांतं परमं शृणु सुन्दरि
आता, सुंदरि, इंद्राची श्रेष्ठ कथा ऐक.
एकदा च गुरोः कोपात्प्रकृतेरवहेलनात्
एकदा गुरूच्या रागामुळे आणि स्वभावाचा अपमान केल्यामुळे—
शक्रस्त्यक्तगुरुर्दैवग्रस्तो दैत्यनिपीडितः
इंद्राने गुरूला सोडले, दैवाने ग्रासले, आणि दैत्यांनी त्रास दिला.
तदाज्ञया विश्वरूपं चकार च पुरोहितम्
त्या आज्ञेने त्याने विश्वरूपाला आपला पुरोहित केले.
दैत्यदौहित्रस्य भावं विज्ञाय च विचक्षणः
दैत्यकन्येच्या मनातील हेतू समजून, तो बुद्धिमान पुरुष सर्व काही ओळखून गेला.
विश्वरूपपिता त्वष्टा श्रुत्वा सद्यश्चुकोप ह 4.47.
विश्वरूपाचा वडील त्वष्टा हे ऐकताच क्षणातच प्रचंड संतापला.
यज्ञकुंडात्समुत्तस्थौ वृत्रो नाम महासुरः
यज्ञकुंडातून एक महाकाय असुर, वृत्र नावाचा, प्रकट झाला.
शक्रो महामुनेरस्थ्नां वज्रं कृत्वा सुदारुणम्
इंद्राने त्या महर्षीच्या हाडांपासून एक भयंकर वज्र तयार केला.
ब्रह्महत्या शुनासीरं दुद्राव हतचेतनम्
ब्रह्महत्या या पापाची मूर्ती, त्याला शुद्धी हरपलेल्या अवस्थेत पाठलाग करू लागली.
सप्ततालप्रमाणा सा शुष्ककण्ठोष्ठतालुका
ती सात ताडांच्या झाडाएवढी उंच होती, तिचे घसा, ओठ आणि तालू कोरडे पडले होते.
धावंतं परिधावंती बलिष्ठा हतचेतनम्
तो पळू लागला, आणि ती बलवान व हट्टी असलेली, शुद्धी हरपलेल्या अवस्थेत त्याचा पाठलाग करू लागली.
इंद्रो दृष्ट्वा च तां घोरां स्मारंस्मारं गुरोः पदम्
इंद्राने ती भयंकर मूर्ती पाहिली आणि तो वारंवार आपल्या गुरूंच्या पायांची आठवण काढू लागला.
तत्र गंतुं न शक्ता सा ब्रह्मणः शापकारणात्
ब्रह्मदेवाच्या शापामुळे ती तिथे जाऊ शकली नाही.
अथात्र नहुषो भूपस्त्रिलोकेशो बभूव ह
मग नहुष नावाचा राजा त्रैलोक्याचा स्वामी झाला.
शची श्रुत्वा महाभीता तारकां शरणं ययौ
हे ऐकून शचीला फार भीती वाटली आणि ती ताराकडे आश्रय घेण्यासाठी गेली.
शचीमाश्वास्य स्वगुरुर्जगाम तत्सरो मुदा 4.47.
तिच्या गुरूने शचीला धीर दिला आणि आनंदाने त्या सरोवराकडे गेला.
बृहस्पतिरुवाच त्वदीश्वरं स्वरेणैव निशामय भयं त्यज
बृहस्पती म्हणाले: 'आपल्या स्वराने आपल्या स्वामीचे ऐक, आणि भीती सोडून दे.'
सूक्ष्मरूपं परित्यज्य स्वरूपं च दधार सः
त्याने आपले सूक्ष्म रूप सोडून, आपले खरे रूप धारण केले.
दृष्ट्वा ननाम संप्रीत्या संप्रीतं त्यक्तकोपकम्
ती त्याला पाहून आनंदाने वाकली, आणि तोही प्रसन्न होऊन राग विसरला.
निधाय वक्षसि प्रेम्णा रुरोद प्रेमविह्वलः पुटांजलिः पुलकितो भक्तिनम्रात्मकंधरः
त्याने तिला प्रेमाने आपल्या छातीवर घेतले आणि प्रेमाने भारावून जाऊन रडू लागला, हात जोडले, अंग रोमांचित झाले, भक्तीने वाकला.
भृत्यापराधं सततं न गृह्णाति सदीश्वरः
खरा स्वामी आपल्या सेवकाचा अपराध कधीच स्वीकारत नाही.
दुर्बलः सबलो वाऽपि को दंडं कर्तुमक्षमः
कोण, मग तो दुर्बल असो वा बलवान, शिक्षा देण्यास असमर्थ असतो?
त्वत्प्रसादात्सुरश्रेष्ठ कृपया वर्द्धितस्त्वया
देवांमध्ये श्रेष्ठ असलेल्या तुझ्या कृपेने आणि दयाळूपणामुळे मी वाढलो आहे.
स्वयं विधातुः पौत्रश्च पुनः स्रष्टुं स्वयं क्षमः उवाच वचनं प्रीत्या प्रसन्नवदनेक्षणः
स्वतः विधीचा नातू असून, आता पुन्हा निर्माण करण्यास समर्थ झाल्यावर, त्याने आनंदाने आणि प्रेमाने हे शब्द उच्चारले.
संप्राप्य परमैश्वर्यं पूर्वस्माच्च चतुर्गुणम्
त्याने पूर्वीपेक्षा चारपट मोठे आणि सर्वोच्च सामर्थ्य मिळवले.
हतशत्रुर्मत्प्रसादाद्गत्वा पश्य शचीं सतीम्
माझ्या कृपेने त्याचे शत्रू संपले आणि त्याने सद्गुणी शचीला जाऊन पाहिले.
ददर्श पुरतो घोरां ब्रह्महत्यां सुदुःसहाम्
त्याच्या समोर भयंकर आणि सहन न होणारी ब्रह्महत्या उभी राहिली.
बृहस्पतिर्महाभीतः सस्मार मधुसूदनम्
बृहस्पती फार घाबरला आणि त्याने मधुसूदनाचे स्मरण केले.
स्वल्पाक्षरा च बह्वर्था तां शुश्राव बृहस्पतिः
बृहस्पतीने ती थोडक्यात पण अर्थपूर्ण वाणी ऐकली.
राधिके वचनं श्रुत्वा शिष्यं रक्षाधुनेति च
राधिकेचे 'आता तुझ्या शिष्याचे रक्षण कर' हे शब्द त्याने ऐकले.