ब्रह्मोवाच संपद्विनाशरूपां च विपदो बीजरूपिणीम्
ब्रह्मा म्हणाले: संपत्ती नष्ट होणे हीच विपत्तीची बीज आहे.
भूतेशं प्रस्थापयत स्वात्मनिन्दां करोति सः
भूतांच्या स्वामीला पाठवा; तो स्वतःवर दोष ठेवण्याची भावना निर्माण करेल.
ब्रह्मणो वचनं श्रुत्वा तं प्रणम्य सुराः प्रिये
ब्रह्माचे शब्द ऐकून, प्रिय, देवांनी त्यांना वंदन केले.
सर्वे निवेदनं चक्रुः शंकरं करुणालयम्
सर्वांनी करुणेचे धाम असलेल्या शंकराला आपली विनंती केली.
देवा मुमुदिरे सर्वे शीघ्रं गत्वा स्वमन्दिरम् 4.41.
सर्व देव आनंदित झाले आणि लवकरच आपल्या-आपल्या घरी गेले.
अथ शैलः सभामध्ये समुवास मुदाऽन्वितः
मग पर्वत आनंदाने सभेच्या मध्यभागी बसला.
एतस्मिन्नन्तरे तत्र विप्ररूपी शिवः स्वयम्
तेवढ्यातच तिथे शिव स्वतः ब्राह्मणाच्या रूपात प्रकट झाला.
दण्डी छत्री दीर्घवासा बिभ्रत्तिलकमुत्तमम्
त्याच्या हातात दंड आणि छत्र होतं, अंगावर लांब वस्त्रं होती आणि कपाळावर सुंदर टिळक होतं.
तं च दृष्ट्वा समुत्तस्थौ सगणश्च हिमालयः
त्याला पाहून हिमालय आपल्या सेवकांसह उठून उभा राहिला.
ननाम पार्वती भक्त्या प्राणेशं विप्ररूपिणम्
पार्वतीने भक्तीभावाने प्राणेश्वराच्या, ब्राह्मणरूपातील, चरणांना वंदन केले.
शैलदत्तासने शीघ्रमुवास ब्राह्मणः स्वयम्
पर्वतराजाने दिलेल्या आसनावर तो ब्राह्मण पटकन बसला.
पप्रच्छ कुशलं शैलो ब्राह्मणं को भवानिति
पर्वतराजाने त्या ब्राह्मणाची कुशल विचारली आणि विचारले, 'आपण कोण आहात?'
घाटिकां वृत्तिमाश्रित्य भ्रमामि धरणीतले
मी भिक्षेवर जगतो आणि पृथ्वीवर सर्वत्र फिरतो.
मया ज्ञातं शंकराय सुतां दातुं त्वमिच्छसि
मला माहीत आहे की, तू आपली कन्या शंकराला द्यायची इच्छा धरली आहेस.
निराश्रयायासङ्गयारूपाय निर्गुणाय च 4.41.
जो कुठेही राहत नाही, ज्याला काहीच आसक्ती नाही, ज्याचं रूप नाही आणि ज्याच्यात गुण नाहीत, त्याला.
दिग्वाससेऽहिगात्राय विभूतिभूषणाय च
जो दिशांना वस्त्र म्हणून वापरतो, ज्याच्या अंगावर सर्प आहेत आणि जो अंगाला भस्म लावतो, त्याला.
अज्ञातमृत्यवेऽज्ञायानाथायाबन्धवे भवे
ज्याचा मृत्यू कोणालाच माहीत नाही, ज्याचा जन्मही अज्ञात आहे, जो कोणाच्याही अधीन नाही आणि ज्याचे या जगात कुणी नातेवाईक नाहीत, त्याला.
अज्ञातवयसेऽतीव वृद्धाय चाविकारिणे
ज्याचं वय कोणालाच ठाऊक नाही, जो फार वृद्ध आहे आणि जो कधीच बदलत नाही, त्याला.
निबोध ज्ञानिनां श्रेष्ठं नारायणं कुलोद्भवम्
हे जाण, की नारायण हा ज्ञानी लोकांमध्ये श्रेष्ठ असून तुझ्या कुळाचा मूळ आहे.
महाजनः स्मेरमुखः श्रुतिमात्राद्भविष्यति
फक्त ऐकताच मोठ्या मंडळींच्या चेहऱ्यावर हास्य फुलेल.
बान्धवान्मेनकां प्रश्नं कुरु शीघ्रं प्रयत्नतः
आपल्या बंधू मेनकेला हा प्रश्न त्वरेने आणि मन लावून विचार.
रोगिणे नौषधं शश्वत्कुपथ्यं रोचते सदा
रुग्णाला औषध नेहमीच अप्रिय असतं, आणि योग्य मार्गही तसाच वाटतो.
जगाम स्वालयं शान्तो वृन्दावनविनोदिनि शोकेन साश्रुनयना हृदयेन विदूयता
वृंदावनात रमणारी ती शांतपणे आपल्या घरी गेली, दुःखाने तिच्या डोळ्यांत अश्रू आले आणि हृदय व्याकुळ झाले.
पृच्छ शैलवरानस्मै न दास्यामि सुतामहम् 4.41.
हा प्रश्न पर्वतराजाला विचार, मी माझी कन्या त्याला देणार नाही.
गले बद्ध्वाऽम्बिकां पश्य यास्यामि घोरकाननम्
तिने अंबिकेला गळ्यात बांधून म्हणाली, "मी आता त्या भयंकर जंगलात जाणार आहे."
त्यक्त्वाऽऽहारं रुदन्ती च चकार शयनं भुवि
तिने अन्न सोडले आणि रडत रडत जमिनीवर झोपली.
आजगाम पुनस्तैश्च युक्ता पश्चादरुन्धती
नंतर अरुंधती त्यांच्या सोबत पुन्हा आली.
दत्त्वा षोडशोपचारान्पूजयामास भक्तितः
तिने सोळा उपचार देऊन भक्तीने तिची पूजा केली.
जगामारुन्धती तूर्णं यत्र मेना च पार्वती
अरुंधती पटकन जिथे मेना आणि पार्वती होत्या तिथे गेली.
उवाच मधुरं साध्वी सावधानां हितं वचः उत्तिष्ठ मेनके साध्वि त्वद्गृहेऽहमरुन्धती
ती साध्वी गोड बोलली, लक्षपूर्वक हिताचे शब्द सांगितले, "उठा मेनेके, साध्वी, मी अरुंधती, तुमच्या घरी आले आहे."