उवाच पुत्रं स विधिः सुदीप्तं पुरतः स्थितम् 4.35.
तेव्हा विधात्याने आपल्या तेजस्वी पुत्राला, जो समोर उभा होता, असे सांगितले.
ब्रह्मोवाच हृष्टियोगेन सर्वेषामधिष्ठानं करिष्यसि
ब्रह्मा म्हणाले — आनंदाच्या योगाने तू सर्वांवर अधिपत्य गाजवशील.
संमोहनं समुद्वेगं बीजस्तंभितकारणम्
तू मोह, अस्वस्थता आणि बीजरोध घडवशील.
प्रगृह्यैतान्मया दत्तान्सर्वान्संमोहनं कुरु
हे मी तुला दिलं आहे, हे सर्व घे आणि सर्वांना मोहात पाड.
बाणान्दत्त्वैवमुक्त्वा च प्रहृष्टश्च जगद्विधिः
ती बाणं देऊन आणि असं सांगून, जगाचा विधाता आनंदी झाला.
एतस्मिन्नन्तरे कामो मनसाऽऽलोच्य मन्त्रणाम्
इतक्यात, कामदेव मनात विचार करून आणि सल्ला करून,
मंत्रपूतैश्च बाणैश्च दुर्वार्यैः स्मरणेन च
मंत्रशुद्ध आणि स्मरणाने अजेय अशा बाणांनी,
क्षणेन चेतनां प्राप्य ददर्शाग्रे च कन्यकाम्
क्षणात भानावर येऊन, त्याने समोर एक कन्या पाहिली.
दृष्ट्वा पश्चाच्च पितरं धावन्तं हतचेतनम्
मग आपल्या वडिलांना शुद्ध हरपून धावताना पाहून,
ते तां समीपे संस्थाप्य तमूचुः पितरं क्रुधा
त्यांनी तिला जवळ ठेवून रागाने वडिलांना म्हणाले,
ऋषय ऊचुः नीचानां चरितं यत्तत्करोषि त्वं जगद्विधे ।। 4.35.
ऋषी म्हणाले – हे जगाच्या सृष्टीकर्त्या, तू नीच माणसांसारखे वागतोस.
पश्यन्ति सततं सन्तः प्रसूमिव परस्त्रियम्
सज्जन लोक नेहमी दुसऱ्याच्या पत्नीला आईसारखीच पाहतात.
त्वं स्वयं वेदकर्ता च कन्यां संभोक्तुमिच्छसि
तू स्वतः वेदांचे रचनाकार असूनही, स्वतःच्या मुलीला भोगायची इच्छा धरतोस.
गुरोः पत्नी राजपत्नी विप्रपत्नी च या सती
गुरूची पत्नी, राजाची पत्नी, ब्राह्मणाची पत्नी – जी सती आहे,
प्रसूः पित्रोस्तथा भ्रातुः पत्नी श्वश्रूः स्वकन्यकाः
आई, वडिलांची पत्नी, भावाची पत्नी, सासू, स्वतःची मुलगी,
स्वाभीष्टसुरपत्नी च धात्रिकाऽन्नप्रदायिका
आपल्या आवडत्या देवाची पत्नी, दाई, जेवण देणारी स्त्री,
एता वेदप्रणीताश्च सर्वेषां मातरः स्मृताः
या सर्वांना वेदांनी सर्वांच्या आई म्हणून मानले आहे.
कन्यादाताऽन्नदाता च ज्ञानदाताऽभयप्रदः
मुलगी देणारा, अन्न देणारा, ज्ञान देणारा, निर्भयता देणारा,
एता वहन्ति ये मूढा य एताञ्जनकानपि
जे मूर्ख या सर्वांचा किंवा त्यांच्या वडिलांचाही अपमान करतात,
तानन्धकूपे संस्थाप्य दूरतो यमकिङ्कराः
त्यांना यमाचे सेवक दूर काळोख्या खड्ड्यात टाकतात.
त्वमेव विश्वकर्ता च शास्ता वै शमनस्य च 4.35.
तूच या विश्वाचा सृष्टीकर्ता, शिक्षक आणि संयमाचा स्वामी आहेस.
अस्माकं पुरतो दूरं गच्छ कामार्तमानस
ज्यांच्या मनात वासनेचा विकार आहे, त्यांनी आमच्यापासून दूर जावे.
गुरोर्दोषसहस्राणि क्षन्तुमर्हन्ति पण्डिताः
पंडित लोक गुरूचे हजारो दोष माफ करू शकतात.
गृह्णन्ति यदि सर्वस्वं शपन्तं निष्ठुरं गुरुम्
जर ते कठोर शाप देणाऱ्या गुरूकडून सर्व काही स्वीकारतात,
ये द्विषन्ति च निन्दति गुरुमिष्टं सुरात्परम्
जे गुरूचा द्वेष करतात आणि निंदा करतात, जो देवांपेक्षाही प्रिय असतो,
पुरीषं भुञ्जते नित्यं क्षुभिता यमताडनैः
ते यमाच्या शिक्षांनी त्रस्त होऊन नेहमी घाण खातात.
इत्येवमुक्त्वा मुनयः प्रणेमुस्तत्पदाम्बुजम्
असं म्हणून त्या ऋषींनी त्या चरणकमळांना वंदन केले.
उन्मुखा मुनयः सर्वे बभूवुश्च स्वकर्मणि
सर्व ऋषी पुन्हा आपापल्या कर्तव्यात मन लावून लागले.
योगेन भित्त्वा षट्चक्रं सर्वान्प्राणान्निरुद्ध्य च
योगाच्या साहाय्याने षट्चक्रे भेदून सर्व प्राणांना थांबवले.
मनसा श्रीहरिं स्मृत्वा नमस्कारं चकार ह
मनाने श्रीहरीचे स्मरण करून त्यांनी नमस्कार केला.