ऋषयो मुनयः सिद्धाः प्रकुर्वन्तो मुदाऽऽशिषम् 4.31.
ऋषी, मुनी आणि सिद्ध लोक आनंदाने आशीर्वाद देऊ लागले.
राजा च पार्षदान्ध्यात्वा तद्रूपश्च बभूव ह
राजाने त्या सेवकांकडे पाहून, त्यांच्यासारखेच रूप धारण केले.
मदीयः पार्षदो भूत्वा स च तस्थौ ममान्तिके
तो माझा सेवक झाला आणि माझ्या जवळ उभा राहिला.
पुष्पोद्याने च रम्ये च पुष्पचन्दनवायुना
फुलांनी आणि चंदनाच्या सुवासिक वाऱ्यांनी भरलेल्या सुंदर फुलबागेत,
विलोक्य वक्रनयना जुगोप सस्मितं मुखम्
वाकड्या डोळ्यांनी तिला पाहून, तिने तिच्या हसऱ्या चेहऱ्याचे रक्षण केले.
चारुचम्पकवर्णाभा सततं स्थिरयौवना
सुंदर चंपक फुलांसारखी कांती असलेली, नेहमीच तरुण राहणारी,
शरत्पार्वणशुभ्रांशुप्रभामुष्टकरानना
शरद ऋतूच्या चंद्राच्या शुद्ध किरणांसारखी प्रभा तिच्या चेहऱ्यावर चमकत होती.
त्रैलोक्यं मोहितुं शक्ता कटाक्षैरेव लीलया
ती सहजपणे केवळ कटाक्षाने तीनही लोकांना मोहात पाडू शकत होती.
पुलकाञ्चितसर्वाङ्गी मूर्च्छां संप्राप वर्त्मनि
तिच्या संपूर्ण अंगावर रोमांच उभे राहिले आणि ती वाटेत बेशुद्ध पडली.
स विकारं न हि प्राप ह्यात्मारामो जितेंद्रियः
तो स्वतःमध्ये समाधानी आणि इंद्रियांवर विजय मिळवलेला असल्याने त्याच्यात काहीही बदल झाला नाही.
सकामा सा च कुलटा बभूव हतचेतना 4.31.
इच्छा असलेली ती स्त्री शुद्धी हरपून पतित झाली.
सर्वं जारं विसस्मार तत्याज हरिमीश्वरी
तिने सर्व प्रियकरांना विसरले आणि हरि या ईश्वराला सोडून दिले.
तप्तपात्रे यथा सस्यं भ्रमत्येव तथा पथि
गरम भांड्यात जसे धान्य इकडून तिकडे फिरते, तसे ती वाटेवर भरकटत राहिली.
गच्छन्ती कामलोकं सा सकामा तेन वर्त्मना अभिप्रायेण बुबुधे पप्रच्छ सस्मिता तदा
इच्छा असलेली ती त्या मार्गाने कामलोकात गेली; त्याचा हेतू ओळखून, तिने हसत विचारले.
वद शीघ्रं महाभागे रम्भाऽहं चेतनं कुरु
लवकर बोल, हे भाग्यवती! मी रंभा आहे, माझे भान परत आण.
कुलटा सर्वसौभाग्या न वयं कुलपालिकाः
आम्ही पतित स्त्रिया सर्व सौभाग्यांनी युक्त आहोत; आम्ही कुळाची राखण करणाऱ्या नाही.
यान्ति प्राणा यतः काले का लज्जा तत्र जीविनाम्
जीवन ठरलेल्या वेळी संपते, मग जिवंत असताना लाज कशाला?
कान्तेऽपत्ये स्वबन्धौ च स्नेहो यः स्वात्महेतुकः
प्रिय, अपत्य किंवा नातेवाईक यांच्यावरील आपुलकी ही स्वतःच्या हितासाठीच असते.
येषु यन्मानसं शश्वत्तेषां प्राणास्त एव हि
ज्यांच्याकडे मन नेहमी असते, त्यांच्याजवळच आपले प्राण असतात.
सह सख्या समालोक्य मनसा गच्छ तं प्रियम् 4.31.
आपल्या सखीला भेटल्यावर, मनाने आपल्या प्रियाजवळ जा.
मुनिमोहनबीजं च तं मोहं कुरु मोहिनि
मोहिनी, त्या ऋषीच्या मनात मोहाचं बीज पेर आणि त्याला गोंधळात टाक.
रक्षात्मानं प्रभावं च स्त्रीजातीनां जगत्त्रये
स्त्रियांचं रक्षण करण्याचं सामर्थ्य आणि त्यांचा प्रभाव या तिन्ही लोकांत दाखव.
स्वान्तं कान्तं स्वानुरक्तमृज्वीं सहचरीं विना
आपल्याला जिच्यावर प्रेम आहे, जिचं मन आपल्यावर आहे, अशी मृदू आणि आपुलकीची सोबती नसली की, मन अस्वस्थ राहतं.
अन्यथा चोपहासाय मरणायैव कल्पते हृद्यं च कथयामास यद्धेतोस्तादृशी गतिः
नाहीतर, उपहास आणि मृत्यू याच गोष्टी घडतात; त्या कारणामुळे अशी अवस्था येते, असं तिने सांगितलं.
मोहिन्युवाच
मोहिनी म्हणाली:
तावन्मनो मेऽतिदग्धं शश्वन्मनसिजानलैः
माझं मन सतत कामाच्या ज्वाळांनी होरपळून गेलं आहे.
जानामि नाहमुदयं यामिनीशदिनेशयोः
रात्र आणि दिवस कधी सुरू होतो, कधी संपतो, हे मला कळतच नाही.
मम प्राणाः प्रतीक्षन्ते तस्यालिङ्गनमेव च
माझा श्वास फक्त त्याच्या मिठीचीच वाट पाहतो.
कामज्वालाकलापैश्च स्वर्णाकारं कलेवरम्
कामाच्या लाटा अंगावर उमटल्यामुळे माझं शरीर सोन्यासारखं तेजस्वी दिसतं.
गन्तुं स्थातुं न शक्ताऽहं शयनं कर्तुमुद्यता 4.31.
मला ना जाऊ शकतं, ना थांबता येतं; फक्त निजण्याचीच इच्छा आहे.