निष्कलः पुंश्चली शापाद्ब्रह्माऽपूज्यो यथा पुरा सुखदं पुण्यदं गूढं किं भूयः श्रोतुमिच्छसि
त्या शापामुळे ब्रह्मा पुन्हा पूर्वीसारखा अपूज्य झाला, कारण तो अवयवशून्य आणि चंचल स्त्री होता. हे गुप्त, आनंददायक आणि पुण्यदायक आहे—तुला अजून काही ऐकायचे आहे का?
किमाश्चर्यं श्रुतं नाथ चरितं सुमनोहरम्
हे प्रभो, कोणती अद्भुत आणि मनाला भावणारी कथा ऐकली गेली?
यो विधाता त्रिजगतां तपसां फलदायकः
जो त्रैलोक्याचा सृष्टीकर्ता आहे आणि तपश्चर्येचे फळ देणारा आहे—
श्रीकृष्ण उवाच तपस्वी वैष्णवः श्रेष्ठो ज्ञानी परमधार्मिकः
श्रीकृष्ण म्हणाले: जो तपस्वी वैष्णव आहे, तो सर्वांत श्रेष्ठ, ज्ञानी आणि परमधार्मिक असतो.
स च पूर्वं तपः कुर्वन्नाजगाम मम प्रिये
तो पूर्वी कठोर तपस्या करून माझ्याकडे आला, प्रिये.
तपश्चकार राजेन्द्रो वर्षाणां च सहस्रकम्
राजाने हजारो वर्षे तप केला.
वल्मीकाच्छादितं देहं दृष्ट्वा धाता कृपानिधिः
त्याचे शरीर वाळवीच्या घराने झाकलेले पाहून, दयाळू ब्रह्मदेवाने
कमण्डलुजलेनैव मम देहोद्भवेन च
आपल्या कमंडलूतील पाणी आणि माझ्या देहातून उत्पन्न झालेले पाणी
कमण्डलुजलस्पर्शादुत्थाय नृपतिः स्वयम्
कमंडलूच्या पाण्याचा स्पर्श होताच राजा स्वतः उठून उभा राहिला.
स तं नमन्तं राजानमुवाच कमलोद्भवः
कमलातून जन्मलेल्या ब्रह्मदेवाने वंदन करणाऱ्या राजाला संबोधले.
तस्य तद्वचनं श्रुत्वा वरं वव्रे परात्परम् 4.31.
त्याने ती वाणी ऐकून श्रेष्ठ असा वर मागितला.
कृपया च वरं ब्रह्मा दत्तवानभिवाञ्छितम्
आणि ब्रह्मदेवाने दयेमुळे त्याला इच्छित वर दिला.
एतस्मिन्नन्तरे राजा ददर्श रथमुत्तमम्
इतक्यात राजाने एक उत्तम रथ पाहिला.
तेजसाऽऽच्छादितं सर्वं सुप्रदीप्तं दिशो दश
त्याच्या तेजाने साऱ्या दिशा उजळून निघाल्या होत्या.
अमूल्यरत्नरचितं विचित्रकलशोज्ज्वलम्
तो अमूल्य रत्नांनी बनवलेला, सुंदर कलशांनी सजलेला आणि तेजस्वी होता.
सद्रत्नदर्पणैर्दीप्तैरतीव सुमनोहरम्
मोलाच्या रत्नांच्या झळाळत्या आरश्यांनी तो फारच आकर्षक दिसत होता.
पारिजातप्रसूनानां मालाजालैः सुशोभितम्
पारिजाताच्या फुलांच्या माळांनी तो सुरेख सजवलेला होता.
वेष्टितं पार्षदैर्दिव्यै रत्नभूषणभूषितैः
तो दिव्य सेवकांनी वेढलेला होता, जे रत्नांच्या दागिन्यांनी मढवलेले होते.
पीतवस्त्रपरीधानैश्चन्दनागुरुचर्चितैः
ते सर्व पिवळ्या वस्त्रात होते, चंदन आणि अगरूने अंगाला सुगंध लावलेला होता.
सहसा तस्य शिरसि पुष्पवृष्टिर्बभूव ह
अचानक त्याच्या डोक्यावर फुलांची वृष्टी झाली.
ऋषयो मुनयः सिद्धाः प्रकुर्वन्तो मुदाऽऽशिषम् 4.31.
ऋषी, मुनी आणि सिद्ध लोक आनंदाने आशीर्वाद देऊ लागले.
राजा च पार्षदान्ध्यात्वा तद्रूपश्च बभूव ह
राजाने त्या सेवकांकडे पाहून, त्यांच्यासारखेच रूप धारण केले.
मदीयः पार्षदो भूत्वा स च तस्थौ ममान्तिके
तो माझा सेवक झाला आणि माझ्या जवळ उभा राहिला.
पुष्पोद्याने च रम्ये च पुष्पचन्दनवायुना
फुलांनी आणि चंदनाच्या सुवासिक वाऱ्यांनी भरलेल्या सुंदर फुलबागेत,
विलोक्य वक्रनयना जुगोप सस्मितं मुखम्
वाकड्या डोळ्यांनी तिला पाहून, तिने तिच्या हसऱ्या चेहऱ्याचे रक्षण केले.
चारुचम्पकवर्णाभा सततं स्थिरयौवना
सुंदर चंपक फुलांसारखी कांती असलेली, नेहमीच तरुण राहणारी,
शरत्पार्वणशुभ्रांशुप्रभामुष्टकरानना
शरद ऋतूच्या चंद्राच्या शुद्ध किरणांसारखी प्रभा तिच्या चेहऱ्यावर चमकत होती.
त्रैलोक्यं मोहितुं शक्ता कटाक्षैरेव लीलया
ती सहजपणे केवळ कटाक्षाने तीनही लोकांना मोहात पाडू शकत होती.
पुलकाञ्चितसर्वाङ्गी मूर्च्छां संप्राप वर्त्मनि
तिच्या संपूर्ण अंगावर रोमांच उभे राहिले आणि ती वाटेत बेशुद्ध पडली.
स विकारं न हि प्राप ह्यात्मारामो जितेंद्रियः
तो स्वतःमध्ये समाधानी आणि इंद्रियांवर विजय मिळवलेला असल्याने त्याच्यात काहीही बदल झाला नाही.