विषाग्निवज्रभीतिश्च न भवेत्तत्र निश्चितम् अन्ते च स्वकुलं पूत्वा दास्यं च लभते ध्रुवम्
तेथे विष, आग किंवा वीज यांचा कोणताही भीती नाही, हे नक्की. शेवटी, आपले कुटुंब पवित्र करून, तो नक्कीच दास्य मिळवतो.
श्रीकृष्ण उवाच ।। 4.19.
श्रीकृष्ण म्हणाले:
सार्द्धं स्वगोष्ठ्या नागेन्द्र यमुनाजलवर्त्मना
आपल्या सगळ्या गवळ्यांसह, नागराजा, तो यमुनेच्या पाण्याच्या वाटेने गेला.
कदा द्रक्ष्यामि त्वत्पादपद्मं नाथेत्युवाच ह
त्याने म्हटले, "नाथा, मी तुझे कमळासारखे पाय कधी पाहीन?"
जगाम जलमार्गेण नागेन्द्रो विरहातुरः
विरहाने व्याकुळ झालेला नागराज पाण्याच्या मार्गाने गेला.
प्रसन्ना जन्तवः सर्वे बभूवुस्तेन नारद
त्यामुळे, नारद, सर्व जीव आनंदी झाले.
आज्ञया च कृपासिन्धोर्निर्मितं विश्वकर्मणा
दयेच्या महासागराच्या आज्ञेने, विश्वकर्म्याने ते बांधले.
निःशङ्को हर्षयुक्तश्च हरिभावन तत्परः सुखदं मोक्षदं सारं परं किं श्रोतुमिच्छसि
कोणतीही भीती न ठेवता, आनंदाने, आणि हरीच्या ध्यानात मग्न राहून—हेच खरे सार आहे, जे सुख आणि मुक्ती देते. यापेक्षा तुला अजून काय ऐकायचे आहे?
सूत उवाच ऋषिं पप्रच्छ संदेहं सर्वसंदेहभञ्जनम्
सूतम्हणाले: त्याने आपल्या शंकेबद्दल, सर्व शंका दूर करणाऱ्या ऋषींना विचारले.
नारद उवाच जगाम यमुनातीरं तन्मे ब्रूहि जगद्गुरो
नारद म्हणाले: तो यमुनेच्या काठी गेला; हे मला सांग, जगाच्या गुरू.
श्रीनारायण उवाच
श्रीनारायण म्हणाले:
यच्छ्रुतं धर्मवक्त्रान्मे मलये सूर्यपर्वणि 4.19.
मलय पर्वतावर सूर्याच्या सणाच्या वेळी, धर्माच्या मुखातून मी जे ऐकले—
पप्रच्छ धर्मं पुलहः कथितं मुनिसंसदि
पुलहाने मुनींच्या सभेत धर्माबद्दल विचारले, आणि ते सांगितले गेले.
तत्र श्रुतं मया विप्र निबोध कथयामि ते
तेथे मी ऐकले, ब्राह्मण, ऐक, मी तुला सांगतो.
कार्तिकीपूर्णिमायां तु कुर्वन्ति गरुडार्चनम्
कार्तिक पौर्णिमेला ते गरुडाची पूजा करतात.
पुष्करे च महातीर्थे सुस्नाता भक्तिसंयुताः
पुष्कर या पवित्र तीर्थावर, भक्तीभावाने स्नान करून—
नागपूजोपकरणं बलाद्भक्षितुमुद्यतः
नागपूजेच्या साहित्याचा जबरदस्तीने भक्षण करण्याचा प्रयत्न कोणी केला—
न शक्ता वारणे ते चेत्याविर्भूतः खगेश्वरः
त्याला थांबवता आले नाही, तेव्हा पक्षीराज प्रकट झाला.
प्राणशक्त्या च युयुधुर्यावत्सूर्योदयं मुने
मुनिवरांनो, त्यांनी आपल्या प्राणशक्तीने सूर्य उगवेपर्यंत युद्ध केले.
अनन्तं शरणं जग्मुः सर्वेषामभयप्रदम्
सर्वांनी अनंत यांच्याकडे, जे सर्वांना निर्भयता देतात, आश्रय घेतला.
तत्र तस्थौ च निःशङ्कः कालीयस्तं ददर्श ह
तेथे काळिय निर्भयपणे उभा राहिला आणि त्याला पाहिले.
पराजितश्च नागेन्द्रस्तेजसा गरुडस्य च ।। 4.19.
गरुडाच्या तेजामुळे तो नागांचा राजा पराभूत झाला.
भिया पलायनं कृत्वा जगाम यमुना ह्रदम् तत्र तस्थौ भिया नागो जग्मुः पश्चाच्च तद्गणाः
भीतीपोटी पळून जाऊन तो यमुनेच्या तळ्यात गेला; तिथे तो नाग भीतीने थांबला आणि नंतर त्याचे सगळे साथीदारही तिथे गेले.
नारद उवाच कथं न शक्तो गन्तुं तं ह्रदमीश्वरवाहनः
नारद म्हणाले: प्रभूंच्या वाहनाला त्या तळ्यात का जाता आले नाही?
श्रीनारायण उवाच
श्री नारायण म्हणाले:
तपस्तप्त्वा महासिद्धो दध्यौ कृष्णपदाम्बुजम्
महान सिद्धी प्राप्त करून त्याने तप केला आणि कृष्णाच्या कमलासारख्या पायांचे ध्यान केले.
गणेन सार्धं निःशंकः करोति भ्रमणं मुदा
तो आपल्या समूहासोबत निर्भयपणे आणि आनंदाने फिरत होता.
मुनिं प्रदक्षिणी कृत्य यात्यायाति मुदाऽन्वितः
त्याने आनंदाने त्या ऋषींची प्रदक्षिणा केली आणि येता-जाता आनंद अनुभवला.
जग्राह चञ्चुना मीनं मुनीन्द्रस्य समीपतः
महर्षींच्या जवळ त्याने चोचीने एक मासा पकडला.
प्रकोपितो मुनेर्दृष्ट्या मीनस्तोये पपात ह मीनश्च गरुडत्रासात्तस्थौ मुनिसमीपतः
मुनिंच्या कटाक्षाने रागावून तो मासा पाण्यात पडला; आणि गरुडाच्या भीतीने तो मासा मुनिंजवळच थांबला.