नागपत्नीकृतं स्तोत्रं त्रिसन्ध्यं यः पठेन्नरः
जो मनुष्य नागपत्नीने रचलेली ही स्तुती दिवसातील तीन सांध्याकाळी वाचतो—
इह लोके हरेर्भक्तिमन्ते दास्यं लभेद्ध्रुवम्
या जगात त्याला नक्कीच भक्तीने युक्त हरिची सेवा मिळते.
नारद उवाच प्रहृष्टोत्फुल्लनयनः किमुवाच हरिः स्वयम्
नारद म्हणतो: आनंदाने फुललेल्या डोळ्यांनी, हरिने स्वतः काय सांगितले?
कथयस्व महाभाग रहस्यं परमाद्भुतम् नारदस्य वचः श्रुत्वा भगवान्सर्वदर्शनः
'महाभागा, हे अद्भुत रहस्य सांग.' नारदाचे शब्द ऐकून, सर्वत्र पाहणारा भगवान—
उवाच परमात्मानं मधुवृन्दं पदेपदे नागपत्नीवचः श्रुत्वा श्रीकृष्णस्तमुवाच ह
परमात्मा, मधुर वन, प्रत्येक पावलावर सांगितले. नागपत्नीचे शब्द ऐकून, श्रीकृष्ण तिला म्हणाला—
पुटाञ्जलियुतां पादे पतितां भयविह्वलाम् उत्तिष्ठोत्तिष्ठ नागेशे वरं वृणु भयं त्यज
हात जोडून, त्याच्या पायांवर पडून, भीतीने थरथरत असताना, तो म्हणाला: 'उठ, उठ, नागेश्वरा! वर माग, भीती सोड.'
भर्त्रा सगोष्ठ्या सार्द्धं च गच्छ वत्से सुखी भव 4.19.
प्रिय लेक, आपल्या नवऱ्याबरोबर आणि घरच्यांसह जा आणि सुखी रहा.
त्वत्प्राणाधिक एवायं जामाता च न संशयः
हा जावई तुला तुझ्या प्राणांपेक्षा जास्त प्रिय आहे, यात काहीच शंका नाही.
कृत्वा च स्तवनं भक्त्या प्रणमिष्यति मत्पदम्
तो भक्तीने माझं स्तवन करून, माझ्या पायांवर नतमस्तक होईल.
ह्रदान्निर्गच्छ वत्से त्वं वरं वृणु यथेप्सितम्
लेक, या सरोवरातून बाहेर ये आणि ज्या इच्छित आहेस तो वर माग.
उवाच साश्रुनेत्रा सा भक्तिनम्रात्मकन्धरा वरं दास्यसि चेदानीं वरदेश्वर मेऽपि च
ती डोळ्यांत अश्रू घेऊन, भक्तीने मान वाकवून म्हणाली, 'वरदायका, जर तू आता वर देणार असशील तर मला देखील एक वर दे.'
तव स्मृतर्विस्मृतिर्न कदाऽपि न भविष्यति
तुझं स्मरण केल्यावर मला कधीच विस्मरण येणार नाही.
इत्येवं प्रार्थनीयं च परिपूर्णं कुरु प्रभो
हीच माझी प्रार्थना आहे; प्रभो, ती पूर्णपणे पूर्ण कर.
शरत्पार्वणचन्द्रास्यं ददर्श श्रीहरेर्मुखम्
तिने श्रीहरीचं चेहरा पाहिला, जो शरद ऋतूच्या पौर्णिमेच्या चंद्रासारखा सुंदर होता.
सर्वाङ्गपुलकोद्भिन्ना सानंदाश्रुपरिप्लुता
तिच्या संपूर्ण अंगावर रोमांच उभे राहिले आणि ती आनंदाश्रूंनी ओथंबून गेली.
उवाच पुनरेवेदं भक्त्युद्रेकपरिप्लुता 4.19.
ती भक्तीने ओतप्रोत होऊन पुन्हा म्हणाली:
सर्पः करोतु संसारं कुरु मां निजकिङ्करीम्
सर्पाने संसार निर्माण केला तरी चालेल, पण मला तुझी खरी दासी कर.
त्वत्पदाम्भोजसेवायाः कलां नार्हन्ति षोडशीम्
तुझ्या कमळपदांची सेवा मिळवणं, त्यांना सोलाव्या भागाएवढंही शक्य नाही.
भारते दुर्लभं जन्म लब्ध्वाऽसौ वञ्चितः स्वयम्
भारतात दुर्मिळ जन्म मिळूनही, तो स्वतःच फसला आहे.
प्रसन्नमानसः श्रीमानोमित्येवमुवाच ह
प्रसन्न मनाने, तेजस्वी श्रीमान प्रभू म्हणाले:
आजगाम रथस्तूर्णमुद्दीप्तस्तेजसा मुने
मुनिवर, तेजाने झळाळणारा एक रथ झपाट्याने आला.
शतचक्रो वायुवेगो मनोयायी मनोहरः
त्या रथाला शंभर चाकं होती, तो वाऱ्यासारखा वेगवान, मनाने चालणारा आणि मनोहारी होता.
प्रणम्य कृष्णं तां नीत्वा जग्मुर्गोलोकमुत्तमम्
कृष्णाला वंदन करून, तिला घेऊन ते श्रेष्ठ गोलोकात गेले.
स च किंचिन्न बुबुधे मोहितो विष्णुमायया
पण विष्णुमायेने मोहून तो काहीच समजू शकला नाही.
ददौ हस्तं च कृपया शीघ्रं कालियमस्तके
कृष्णाने दयाळूपणाने पटकन आपला हात कालियाच्या डोक्यावर ठेवला.
पुटाञ्जलियुतां साश्रुपूर्णां च सुरसां सतीम् 4.19.
शुद्ध आणि भक्त सुरसा जोडलेल्या हातांनी, डोळ्यांत अश्रू घेऊन उभी राहिली.
भक्त्युद्रेकात्साश्रुनेत्रां पुलकाङ्कितविग्रहाम् यदीश्वरस्य सततं योग्यायोग्ये समा कृपा
भक्तीच्या ओघामुळे तिच्या डोळ्यांत पाणी आले आणि अंगावर रोमांच उभे राहिले; प्रभूची कृपा नेहमीच सगळ्यांवर सारखीच असते, पात्र असो वा नसो.
श्रीकृष्ण उवाच
श्रीकृष्ण म्हणाले:
त्वं मे प्राणाधिको वत्स सुखं तिष्ठ भयं त्यज
बाळा, तू मला प्राणाहूनही प्रिय आहेस; आनंदात राहा आणि भीती सोड.
किंचित्तद्दमनं कृत्वा त्वत्प्रसादं करोम्यहम्
थोडेसे तुझे दमन करून, आता मी तुला माझा प्रसाद देतो.