भगवान म्हणाले, “हे दुर्गे, तू माझ्या अर्धांगापासून उत्पन्न झाली आहेस; तुझं आणि माझं स्वरूप वेगळं नाही, तू माझ्यापासून वेगळी नाहीस. राधा, जी माझ्या प्रियतम परमेश्वराची प्रिय आहे, तिची सर्व कृत्यं खरी आहेत. हे दुर्गे, मी भूतकाळ आणि भविष्यकाळ—सर्वश्रेष्ठ गोष्टी—सर्व काही जाणतो. पण हे ज्ञान ना सनत्कुमारांना आहे, ना सनातन धर्मालाही. दुर्गे, तू माझ्यापेक्षा अधिक सामर्थ्यवान आहेस आणि आवश्यक असल्यास आपला प्राणही देण्यास सिद्ध आहेस. आता, मी तुला एक अद्भुत आणि गुप्त गोष्ट सांगतो. फार प्राचीन काळी, सुंदर वृंदावनात, गोलोकधामात, रासमंडळात, विश्वाचा स्वामी एका तेजस्वी रत्नजडित सिंहासनावर विराजमान झाला होता. त्या वेळी, तो परमेश्वर, जगाचा नायक, मोगऱ्याच्या कुंजात रमणाची इच्छा धरून बसला होता. त्याक्षणी, हे दुर्गे, त्याने द्वैत रूप धारण केले. तेव्हा तिथे एक अनुपम सुंदर स्त्री प्रकट झाली, जी रासलीला नायिका होती आणि रमणासाठी उत्सुक होती. तिच्या वस्त्रांना अग्निसंस्कार मिळाले होते, तिच्या कांतिमय सौंदर्याने ती कोटी पौर्णिमेच्या चंद्रांप्रमाणे उजळून निघाली होती. तिच्या हास्याने आणि शुभ्र दातांनी, तिचं मुख शरद ऋतूतील कमळासारखं होते. तिच्या अंगावर रत्नांची माळ होती, जी ग्रीष्मातील सूर्याप्रमाणे झळकत होती. तिच्या उन्नत, गोल आणि पूर्ण स्तनांनी ती सुमेरू पर्वतासारखी भासत होती. तिचे स्तन शुभ, पूजनीय आणि जुळ्या स्वरूपात होते. त्या आनंदस्वरूप परमेश्वराने, तिच्या हास्याने मोहित होऊन, तिला पाहिलं. आणि तिने देखील त्या सुंदर हरिलाच आपल्या समोर उभं राहून पाहिलं. राधा कृष्णाची पूजा करते आणि कृष्ण देखील राधेची पूजा करतो—दोघेही एकमेकांची आराधना करतात. कृष्ण राधेच्या आलिंगनाची, त्यांच्या निवासाची आणि एकत्र रासात धावण्याची आठवण सतत मनात ठेवतो. ‘रास’ हा शब्द उच्चारल्याने भक्ताला ती मुक्ती प्राप्त होते, जी अत्यंत दुर्लभ आहे. राधा, रासाची राणी, पूर्वी कृष्णाच्या डाव्या बाजूपासून प्रकट झाली होती. ‘रा’ हा अक्षर दानाचं प्रतीक आहे आणि ‘धा’ मुक्तीचं द्योतक आहे. राधेच्या शरीरातील रोमकूपांमधून असंख्य गोपिका प्रकट झाल्या. राधेच्या डाव्या बाजूच्या अंशातून महालक्ष्मी उत्पन्न झाली. ती चतुर्भुज परमेश्वराची पत्नी आहे, जी वैकुंठात वास करते. तिचे अंश पृथ्वीवरील प्रत्येक गृहस्थाच्या घरी लक्ष्मी रूपाने वास करतात. राधा हीच कृष्णाची पत्नी आहे आणि ती कृष्णाच्या छातीवर सदैव वास करते. ब्रह्मदेवापासून ते गवताच्या काडीपर्यंत, हे पार्वती, सर्व काही खरे तर मिथ्या आहे. परम तत्व, सर्वोच्च आत्मा, तो प्रभू—स्वेच्छेने, शाश्वत रूपाने, भक्तांवर कृपा करणारा आहे. राधा, अत्यंत सौभाग्यशाली, कृष्णाला प्राणाहूनही अधिक प्रिय आहे. सत्पुरुष नेहमी आणि सदैव गर्विष्ठ राधिकेची सेवा करतात. गोकुळातील गवळण देखील राधेच्या कमलासारख्या चरणांचे दर्शन स्वप्नातही पाहू शकत नाहीत. आणि ग्वालांमधील बाराही प्रमुख ग्वालांमध्ये अग्रगण्य असलेल्या ग्वालाने—सुदामाच्या शापामुळे—ती देवी गोलोकातून पृथ्वीवर अवतरली. हे ऐकून पार्वती म्हणाली, “प्रभु, जी देवी स्वतःच्या इच्छेला समर्पित आहे, तिला एका सेवकाने कसा शाप दिला?” तेव्हा भगवान म्हणाले, “ही कथा सर्व पुराणांमध्ये अत्यंत गुप्त, पवित्र, भक्ती आणि मुक्ती देणारी आहे. एकदा, राधिकेचा प्रिय कृष्ण गोलोकात, रासमंडळात, विराजमान होता. त्याने राधिकेसारखीच भाग्यशाली गोपी विरजा हिला सोबत घेतली...