सभेच्या मध्यभागी त्या मोहक, तेजस्वी ऋषीवर त्याने आपली नजर केंद्रित केली. तो महान ऋषी, जेथे सर्वजण एकत्र जमले होते, तेथे मंत्रमुग्ध करणारा दिसत होता. तो त्या क्षणी परब्रह्म—स्वतः कृष्ण, आत्मा, परमेश्वर—यांचे उच्चार करत होता. हे पाहून तो अचानक उठला, त्या ऋषीला प्रेमाने आलिंगन दिले आणि त्याला सर्वोच्च आशीर्वाद दिला. त्यानंतर त्याने नारदाला सुंदर रत्नजडित सिंहासनावर बसवले. मग त्या ऋषीने, जो स्वतःच सनातन परमेश्वर होता, त्या उत्तम ऋषी नारदाशी संवाद साधला. नारद म्हणाले, “हे प्रभो, शंकराकडून ज्ञान आणि मंत्र प्राप्त करून, मी माझे मन तुझ्या चरणी लावले आहे आणि तुझे कमलासारखे चरण मी मनाने पाहिले आहेत. जिथे कृष्णाच्या गुणांची कथा सांगितली जाते, ती कथा जन्म, मृत्यू आणि वार्धक्य दूर करते. ब्रह्मा, विष्णू, शिव आणि इतर देवतासुद्धा, तसेच देवांचा अधिपतीसुद्धा, हे प्रभो—सृष्टी कशापासून उत्पन्न होते आणि कुठे विलीन होते? हे विश्वाचे स्वामी, त्याचे स्वरूप काय आहे आणि त्याची कृत्ये कोणती आहेत?” नारदाची ही विचारणा ऐकून, तो पुण्यवान ऋषी मंदस्मिताने हसला. इतक्यात, या संवादाचा ‘नारदाची नारायणास प्रश्न’ हा अध्याय समाप्त होतो, असे सूत आणि शौनक यांच्या संवादात ब्रह्मखण्डातील ब्रह्मवैवर्त पुराणात सांगितले आहे. यानंतर श्री नारायण म्हणाले, “मनुष्याने त्या प्रभूंच्या कमलासारख्या चरणांचे चिंतन करावे, ज्यांची वाणी (सरस्वती), शिवा (पार्वती), गंगा, लक्ष्मी आणि इतरांनी पूजा केली आहे. हे जगाचे सागर अत्यंत खोल आणि भयंकर आहे, जणू काही त्याच्या अंगावर अग्नि आणि सर्पांनी वेढले आहे. गोवर्धन उचलण्याची कीर्ती थकलेली आहे, तरीही पृथ्वी त्याने उचलली आहे, अगदी त्याच्या दातांच्या टोकावरदेखील ओलावा आहे. वेद आणि त्यांच्या अंगांमधून निघणाऱ्या कीर्तीच्या किरणांनी, वेदांचा कर्ता हरि ओळखला जातो. तोच गवळणींच्या कमलासारख्या मुखांचा भ्रमर आहे, रासमंडळाचा अधिपती, परमपुरुष, आणि परमभोगता आहे. या प्रभूने डोळ्याच्या क्षणभरात असे अद्भुत कार्य केले आहे—अरे बालका, पृथ्वीवर कोण त्यांची सर्व कृत्ये सांगू शकेल? तू, आम्ही, मनु आणि महान ऋषी, आम्ही सर्व त्याच्या सामर्थ्याचा अंशमात्र भाग आहोत. तोच सहस्त्रशिरा, आपल्या एका शिरावर मोहरीच्या दाण्यासारख्या अंशात हे विश्व धारण करतो. गोलोकनाथाची निर्मळ कीर्ती वेद किंवा पुराणांत स्पष्टपणे सांगितली गेलेली नाही. सर्व लोकांत आणि निवासस्थानांत ब्रह्मा, विष्णु आणि रुद्र नेहमीच असतात. तोच ब्रह्माचा कर्ता, सनातन प्रकृतीची स्थापना करून सृष्टी करतो. ही प्रकृती, जी ब्रह्मस्वरूप आहे, वेगळी नाही; तिच्या द्वारेच सनातन प्रभू सृष्टी करतो. तीच नारायणी, परमपुरुषाची आणि परमतत्त्वाची सर्वोच्च, सनातन शक्ती आहे. आता, प्रिय बालका, जा आणि विवाहकार्य पार पाड; तुला पित्याच्या आज्ञेप्रमाणे आचरण करायचे आहे. जो पुरुष आपल्या पत्नीची वस्त्र, दागिने, चंदनाने पूजा करतो, आणि ती स्त्री, आपल्या मायावी शक्तीने, प्रत्येक विश्वात स्त्रीरूपाने प्रकट होते. ती दिव्य स्त्री, जिला जो भक्तिभावाने पूजतो, ती पती आणि मुलांसाठी एकनिष्ठ पत्नी आणि माता होते. तीच आद्य प्रकृती, ब्रह्माची पूर्णता घेऊन आलेली. तीच प्राणशक्तीची अधिष्ठात्री देवी, कृष्णाची, परात्म्याची आहे. लक्ष्मी, नारायणाची प्रियतमा, सर्व संपत्तीची मूर्ती आहे. सावित्री, वेदांची माता, ब्रह्मासाठी पूजनीय आणि प्रिय आहे. या संवादाचा ‘भगवंताच्या स्तुतीचे स्वरूप’ हा अध्याय ब्रह्मवैवर्त पुराणाच्या ब्रह्मखण्डात, सूत आणि शौनक यांच्या संवादात येथे संपतो. पुढे, श्रीगणेशाला वंदन करून, निर्माणप्रक्रियेत सावित्री पाच प्रकारच्या प्रकृतीरूपाने स्मरणात येते. ती कोणाच्या द्वारे प्रकट झाली, आणि ती कोण आहे—हे जाणणाऱ्यांमध्ये श्रेष्ठ कोण? त्या सर्वांची कथा काय आहे, आणि योग्य रीतीने पूजा कशी करावी? नारायण म्हणाले, “तरीसुद्धा, मी धर्माच्या मुखातून ऐकलेले थोडे सांगतो. ‘प्र’ या उपसर्गाचा अर्थ उत्कृष्टता, आणि ‘कृती’ म्हणजे सृष्टी.