സര്വാശ്രമൈഃ പരോ വിപ്രോ നാസ്തി വിപ്രസമോ ഗുരുഃ 1.11.
എല്ലാ ആശ്രമങ്ങളിലും ബ്രാഹ്മണൻ ഏറ്റവും ഉന്നതൻ; ബ്രാഹ്മണനേക്കാൾ സമം ഗുരുവില്ല.
സൂര്യ്യസ്യ വചനം ശ്രുത്വാ ഭാരദ്വാജോ നനാമ തമ്
സൂര്യന്റെ വാക്കുകൾ കേട്ട് ഭാരദ്വാജൻ അവനോട് നമസ്കരിച്ചു.
പശ്ചാച്ച തവ പുത്രൌ ച യജ്ഞഭാജൌ ഭവിഷ്യതഃ
പിന്നീട്, നിന്റെ രണ്ടു മക്കളും യജ്ഞഫലത്തിന് അർഹരാകും.
ജഗാമ ഗങ്ഗാം സംത്രസ്തോ ഹരിസേവനതത്പരഃ
അവൻ ഭയത്തോടെ ഹരിയുടെ സേവനത്തിൽ മനസ്സോടെ ഗംഗയിലേക്കു പോയി.
ബഭൂവതുസ്തൌ പൂജ്യൌ ച യജ്ഞഭാജൌ ദ്വിജാശിഷാ വിപ്രപാദപ്രസാദേന സര്വത്ര വിജയീ ഭവേത്
അവരിരുവരും ദ്വിജന്മാരുടെ അനുഗ്രഹത്തിൽ ആരാധ്യരും യജ്ഞഫലത്തിന് അർഹരുമായി; ബ്രാഹ്മണന്റെ പാദപ്രസാദത്തിൽ എല്ലായിടത്തും വിജയി ആകാം.
ബ്രാഹ്മണേഭ്യോ നമ ഇതി പ്രാതരുത്ഥായ യഃ പഠേത്
പ്രഭാതത്തിൽ എഴുന്നേറ്റ് 'ബ്രാഹ്മണന്മാർക്ക് നമസ്കാരം' എന്ന് ജപിക്കുന്നവൻ
പൃഥിവ്യാം യാനി തീര്ഥാനി താനി തീര്ഥാനി സാഗരേ
ഭൂമിയിലെ എല്ലാ തീർത്ഥങ്ങളും സമുദ്രത്തിലും ഉണ്ട്.
വിപ്രപാദോദകം പീത്വാ യാവത്തിഷ്ഠതി മേദിനീ
ബ്രാഹ്മണന്റെ പാദജലമു കുടിച്ചാൽ, ഭൂമി നിലനിൽക്കുന്നിടത്തോളം
വിപ്രപാദോദകം പുണ്യം ഭക്തിയുക്തശ്ച യഃ പിബേത്
ബ്രാഹ്മണന്റെ കാലിലെ തിരുനീര് ഭക്തിയോടെ കുടിക്കുന്നവന്—
മഹാരോഗീ യദി പിബേദ്വിപ്രപാദോദകം ദ്വിജ
വലിയ രോഗം ബാധിച്ചവന് പോലും, ബ്രാഹ്മണന്റെ കാലിലെ തിരുനീര് കുടിച്ചാല്—
അവിദ്യോ വാ സവിദ്യോ വാ സംധ്യാപൂതോ ഹി യോ ദ്വിജഃ 1.11.
അവന് അജ്ഞാനിയാകട്ടെ, വിദ്യയുള്ളവനാകട്ടെ, സന്ധ്യാവന്ദനം നടത്തി ശുദ്ധനായ ദ്വിജന്—
ഘ്നന്തം വിപ്രം ശപന്തം വാ ന ഹന്യാന്ന ച തം ശപേത്। ഗോഭ്യഃ ശതഗുണം പൂജ്യോ ഹരിഭക്തശ്ച സ സ്മൃതഃ
ബ്രാഹ്മണന് തല്ലുകയോ ശപിക്കുകയോ ചെയ്താലും, അവനെ തല്ലരുത്, ശപിക്കരുത്; അവന് പശുക്കളേക്കാള് നൂറിരട്ടി ആദരിക്കപ്പെടേണ്ടവനും, ഹരിയുടെ ഭക്തനായി കരുതപ്പെടുന്നവനുമാണ്.
പാദോദകം ച നൈവേദ്യം ഭുങ്ക്തേ വിപ്രസ്യ യോ ദ്വിജ
ബ്രാഹ്മണന്റെ കാലിലെ തിരുനീര് അല്ലെങ്കില് അവന്റെ നൈവേദ്യം കഴിക്കുന്ന ദ്വിജന്—
ഏകാദശ്യാം ന ഭുങ്ക്തേ യോ നിത്യം കൃഷ്ണം സമര്ചയേത്
ഏകാദശിയില് ഭക്ഷണം കഴിക്കാതെ എപ്പോഴും കൃഷ്ണനെ ആരാധിക്കുന്നവന്—
യോ ഭുങ്ക്തേ ഭോജനോച്ഛിഷ്ടം നിത്യം നൈവേദ്യഭോജനമ്
എപ്പോഴും നൈവേദ്യഭക്ഷണം, അര്പ്പിച്ച ഭക്ഷണത്തിന്റെ അവശിഷ്ടം കഴിക്കുന്നവന്—
അന്നം വിഷ്ഠാ പയോ മൂത്രം യദ്വിഷ്ണോരനിവേദിതമ്
വിഷ്ണുവിന് അര്പ്പിക്കാത്ത അന്നം, മല, പാല്, മൂത്രം—
ബ്രഹ്മാ ച ബ്രഹ്മപുത്രാശ്ച സര്വേ വിഷ്ണുപരായണാഃ
ബ്രഹ്മാവും ബ്രഹ്മാപുത്രന്മാരും എല്ലാവരും വിഷ്ണുവില് ഭക്തിയുള്ളവരാണ്—
പിത്രോര്മാതാമഹാദീനാം സംസര്ഗസ്യ ഗുരോശ്ച വാ
പിതാക്കന്മാരോടും മാതാമഹന്മാരോടും ഗുരുവിനോടുമുള്ള സമ്പര്ക്കത്തെക്കുറിച്ച്—
സ കിംഗുരുഃ സ കിംതാതഃ സ കിംപുത്രഃ സ കിംസഖാ
അവന് എങ്ങനെയൊരു ഗുരു, എങ്ങനെയൊരു അച്ഛന്, എങ്ങനെയൊരു മകന്, എങ്ങനെയൊരു സുഹൃത്ത്—
അവൈഷ്ണവാദ്ദ്വിജാദ്വിപ്ര ചണ്ഡാലോ വൈഷ്ണവോ വരഃ
വൈഷ്ണവനല്ലാത്ത ദ്വിജന് ബ്രാഹ്മണനേക്കാള് ഒരു ചണ്ഡാലന് പോലും വൈഷ്ണവനെങ്കില് ശ്രേഷ്ഠനാണ്.
സന്ധ്യാഹീനോഽശുചിര്നിത്യം കൃഷ്ണേ വാ വിമുഖോ ദ്വിജഃ 1.11.
സന്ധ്യാവന്ദനം ചെയ്യാത്തവന്, എപ്പോഴും അശുദ്ധനായവന്, കൃഷ്ണനെ വിരോധിക്കുന്ന ദ്വിജന്—
ഗുരുവക്ത്രാദ്വിഷ്ണുമംത്രോ യസ്യ കര്ണേ പ്രവിശ്യതി
ഗുരുവിന്റെ വായിലൂടെ വിഷ്ണുമന്ത്രം ചെവിയില് പ്രവേശിക്കുന്നവന്—
പുംസാം മാതാമഹാദീനാം ശതൈഃ സാര്ദ്ധം ഹരേഃ പദമ്
അവന് നൂറുകണക്കിന് പിതാക്കന്മാരെയും മാതാമഹന്മാരെയും കൂട്ടി ഹരിയുടെ പാദസന്നിധി നേടുന്നു.
ബ്രഹ്മക്ഷത്ത്രിയവിട്ശൂദ്രാശ്ചതസ്രോ ജാതയോ യഥാ
ബ്രാഹ്മണന്, ക്ഷത്രിയന്, വൈശ്യന്, ശൂദ്രന് എന്നിങ്ങനെ നാലു ജാതികള് ഉള്ളതുപോലെ—
ധ്യായന്തി വൈഷ്ണവാഃ ശശ്വദ്ഗോവിന്ദപദപങ്കജമ്
വൈഷ്ണവന്മാര് എപ്പോഴും ഗോവിന്ദന്റെ പാദപങ്കജം ധ്യാനിക്കുന്നു.
സുദര്ശനം സംനിയോജ്യ ഭക്താനാം രക്ഷണായ ച
ഭക്തന്മാരുടെ രക്ഷയ്ക്കായി സുദര്ശനം നിയോഗിച്ചുകൊണ്ട്—
ശൌനക ഉവാച ഉപാലമ്ഭേന പ്രസ്താവാത്കൌതുകേന ശ്രുതാ മയാ
ശൗനകൻ പറഞ്ഞു: കുറ്റപ്പെടുത്തലിലൂടെയും, അവതാരികയിലൂടെയും, കൗതുകത്താലും ഞാൻ ഈ കാര്യങ്ങൾ കേട്ടിട്ടുണ്ട്.
പ്രജാ വാ സസൃജുഃ കേ വാ ഊര്ധ്വരേതാശ്ച കശ്ചന
ആ സൃഷ്ടികളെ ആരാണ് സൃഷ്ടിച്ചത്? അവരിൽ ബ്രഹ്മചാരികൾ ആരൊക്കെയായിരുന്നു?
പിതുഃ ശാപേന പുത്രസ്യ കിം ബഭൂവ വിരോധതഃ
പിതാവിന്റെ ശാപം മൂലം മകനോട് എങ്ങനെയായിരുന്നു വൈരാഗ്യം സംഭവിച്ചത്?
സൌതിരുവാച അപാന്തരതമാശ്ചൈവ സനകാദ്യാശ്ച ശൌനക
സൂതൻ പറഞ്ഞു: ശൗനകാ, അപ്പാന്തരതമാസും സനകാദിമാരും ഉണ്ടായിരുന്നു.