ഏവംവിധാനാം വിശ്വാനാം സംഖ്യാ നാസ്ത്യേവ പുത്രക
ഇവനവനുള്ള ലോകങ്ങൾ എത്രയാണെന്നു പറയാൻ കഴിയില്ല, മകനേ.
ദേവാ ദേവര്ഷയശ്ചൈവ മനവോ മാനവാദയഃ
ദേവന്മാർ, ദൈവമുനികൾ, മനുക്കൾ, മനുവിന്റെ സന്തതികൾ—
മഹാവിഷ്ണോര്ലോമകൂപേ സന്തി വിശ്വാനി യസ്യ ച
മഹാവിഷ്ണുവിന്റെ ശരീരത്തിലെ രോമരന്ധ്രങ്ങളിൽ ഈ ലോകങ്ങൾ എല്ലാം നിലനിൽക്കുന്നു.
ഭജ സത്യം പരം ബ്രഹ്മ നിത്യം നിര്ഗുണമച്യുതമ്
നിത്യവും ഗുണരഹിതവും അച്യുതനുമായ സത്യമായ പരബ്രഹ്മത്തെ ഭക്തിയോടെ ആരാധിക്കൂ.
നിരീഹം ച നിരാകാരം നിര്വികാരം നിരഞ്ജനമ്
അത് ആഗ്രഹമില്ലാത്തതും, രൂപമില്ലാത്തതും, മാറ്റമില്ലാത്തതും, മലിനതയില്ലാത്തതുമാണ്.
സ്വേച്ഛാമയം സര്വരൂപം ഭക്താനുഗ്രഹവിഗ്രഹമ്
സ്വച്ഛാനുസൃതമായി എല്ലാ രൂപങ്ങളും ധരിക്കുന്നതും ഭക്തന്മാരോടു കൃപയുള്ളതുമായതാണത്.
ധ്യാനാസാധ്യം ദുരാരാധ്യം ശിവാദീനാം ച യോഗിനാമ്
ധ്യാനത്തിലൂടെ മാത്രം ലഭ്യമാകുന്നതും, ശിവനും മറ്റു യോഗികളും ആരാധിക്കാൻ പ്രയാസമുള്ളതുമാണ് അത്.
സര്വാധാരം ച സര്വജ്ഞം സര്വാനന്ദകരം പരമ്
എല്ലാവർക്കും ആധാരവും, എല്ലാം അറിയുന്നവനും, പരമാനന്ദം നൽകുന്നവനും ആണത്.
ദാസ്യദം ധര്മദം ചൈവ സര്വസിദ്ധിപ്രദം സതാമ് 2.63.
അത് ദാസ്യവും ധർമ്മവും നൽകുകയും സന്മാർഗ്ഗികൾക്ക് എല്ലാ സിദ്ധികളും നൽകുകയും ചെയ്യുന്നു.
പരാത്പരതരം ശുദ്ധം പരിപൂര്ണതമം ശിവമ്
അത് ഏറ്റവും ഉന്നതവും, ശുദ്ധവും, പൂർണ്ണതയിൽ പൂർണ്ണവും, മംഗളകരവുമാണ്.
കൃഷ്ണേതി ദ്വ്യക്ഷരം മന്ത്രം ഗൃഹീത്വാ കൃഷ്ണദാസ്യദമ്
'കൃഷ്ണ' എന്ന രണ്ട് അക്ഷരങ്ങളുള്ള മന്ത്രം ഏറ്റെടുത്താൽ, അത് കൃഷ്ണസേവയെ നൽകുന്നു.
ദശലക്ഷജപേനൈവ മന്ത്രസിദ്ധിര്ഭവേത്തവ
പത്ത് ലക്ഷം പ്രാവശ്യം ജപിച്ചാൽ, ആ മന്ത്രത്തിൽ പൂർണ്ണഫലം ഉറപ്പാണ്.
വൈശ്യോ നത്വാ ച താം ഭക്ത്യാ ചാഗമത്പുഷ്കരം മുനേ ഭഗവത്യാഃ പ്രസാദേന കൃഷ്ണദാസോ ബഭൂവ സഃ
വൈശ്യൻ ഭക്തിയോടെ അവളെ നമസ്കരിച്ചു, പിന്നെ പുഷ്കരത്തിലേക്ക് പോയി, മുനിയേ; ദേവിയുടെ കൃപയാൽ അവൻ കൃഷ്ണദാസനായി.
ഇതി ശ്രീബ്രഹ്മവൈവര്ത്തേ മഹാപുരാണേ ദ്വിതീയേ പ്രകൃതിഖണ്ഡേ നാരദനാരായണസം വാദേ ദുര്ഗോപാഖ്യാനേ സുരഥസമാധിമേധസ്സംവാദേ പ്രകൃതിവൈശ്യസംവാദകഥനം നാമ ത്രിഷഷ്ടിതമോഽധ്യായഃ
ഇങ്ങനെ ശ്രീബ്രഹ്മവൈവർത മഹാപുരാണത്തിലെ രണ്ടാം ഭാഗമായ പ്രകൃതിഖണ്ഡത്തിൽ, നാരദനും നാരായണനും തമ്മിലുള്ള സംഭാഷണത്തിൽ, ദുർഗ്ഗയുടെ കഥയിലും സുരഥ, സമാധി, മേധസ് എന്നിവരുടെ സംവാദത്തിലും, 'പ്രകൃതിയും വൈശ്യനും തമ്മിലുള്ള സംവാദം' എന്ന അറുപത്തിമൂന്നാം അധ്യായം സമാപിക്കുന്നു.
നാരായണ ഉവാച തച്ഛ്രൂയതാം മഹാഭാഗ വേദോക്തം ക്രമമേവ ച
നാരായണൻ പറഞ്ഞു: മഹാഭാഗവനേ, വേദങ്ങളിൽ പറഞ്ഞിരിക്കുന്ന ക്രമം ഇപ്പോൾ ശ്രദ്ധയോടെ കേൾക്കൂ.
സ്നാത്വാഽഽചമ്യ മഹാരാജഃ കൃത്വാ ന്യാസത്രയം തദാ
സ്നാനം ചെയ്തു വെള്ളം കുടിച്ച ശേഷം മഹാരാജാവ് ആ സമയത്ത് മൂന്നു വിധത്തിലുള്ള ന്യാസം ചെയ്തു.
പ്രാണായാമം തതഃ കൃത്വാ കൃത്വാ ച ശങ്ഖശോധനമ്
ശ്വാസനിയന്ത്രണം നടത്തി, ശംഖം ശുദ്ധീകരിച്ച ശേഷം,
പുനര്ധ്യാത്വാ ച ഭക്ത്യാ ച പൂജയാമാസ ഭക്തിതഃ
പിന്നീട് ഭക്തിയോടെ ധ്യാനം ചെയ്ത്, ഹൃദയപൂർവ്വം ആരാധിച്ചു.
സംപൂജ്യ ഭക്തിഭാവേന ഭക്ത്യാ പരമധാര്മികഃ
ഭക്തിഭാവത്തോടെ ആരാധന നടത്തി, അത്യന്തം ധാർമ്മികനായവൻ—
ഭക്ത്യാ ച പൂജയാമാസ വിധിപൂര്വം ച നാരദ
ഭക്തിയോടെ, നിർദ്ദേശപ്രകാരം ആരാധന നടത്തി, നാരദാ.
ദേവഷട്കം ച സംപൂജ്യ നമസ്കൃത്യ വിചക്ഷണഃ
ആറ് ദേവന്മാരെയും ആരാധിച്ച്, നമസ്കരിച്ച്, ജ്ഞാനിയാവാൻ—
ധ്യാനം ച സാമവേദോക്തം പരം കല്പതരും മുനേ
സാമവേദത്തിൽ പറഞ്ഞിരിക്കുന്ന പരമമായ കല്പവൃക്ഷത്തിൽ ധ്യാനം ചെയ്തു, മുനിവരാ.
ബ്രഹ്മവിഷ്ണുശിവാദീനാം പൂജ്യാം വന്ദ്യാം സനാതനീമ്
ബ്രഹ്മാവും വിഷ്ണുവും ശിവനും മറ്റുള്ളവരും ആരാധിക്കുകയും വന്ദിക്കുകയും ചെയ്യുന്ന, ശാശ്വതിയായവളെ—
സര്വസ്വരൂപാം സര്വേഷാം സര്വാധാരാം പരാത്പരാമ് 2.64.
എല്ലാവർക്കും രൂപമായവളെ, എല്ലാറ്റിനും ആധാരമായവളെ, പരമത്തിനും അതീതമായവളെ.
സഗുണാം നിര്ഗുണാം സത്ത്വാം വരാം സ്വേച്ഛാമയീം സതീമ്
ഗുണങ്ങളോടെയും ഗുണരഹിതയുമായി, ശുദ്ധമായ സത്ത്വം ഉള്ളവളെ, ഏറ്റവും ഉത്തമയെയും, സ്വേച്ഛയുള്ളവളെയും, സതിയായവളെയും.
കൃഷ്ണപ്രിയാം കൃഷ്ണശക്തിം കൃഷ്ണബുദ്ധ്യധിദേവതാമ്
കൃഷ്ണന് പ്രിയമായവളെ, കൃഷ്ണന്റെ ശക്തിയായവളെ, കൃഷ്ണന്റെ ബുദ്ധിക്ക് അധിഷ്ഠാനദേവതയായവളെ.
തപ്തകാഞ്ചനവര്ണാഭാം കോടിസൂര്യ്യസമപ്രഭാമ്
തപ്തമായ പൊന്നിന്റെ നിറംപോലും, കോടിസൂര്യന്റെ പ്രകാശംപോലും ദീപ്തിയുള്ളവളെ.
ദുര്ഗാം ശതഭുജാം ദേവീം മഹദ്ദുര്ഗതിനാശിനീമ്
ദുർഗ്ഗയായ, നൂറ് കൈകളുള്ള ദേവിയെ, മഹാദുർഗതികളെ നശിപ്പിക്കുന്നവളെ.
ത്രിലോചനപ്രാണരൂപാം ശുദ്ധാര്ദ്ധചന്ദ്രശേഖരാമ്
മൂന്നു കണ്ണുള്ളവന്റെ പ്രാണശക്തിയായവളെ, ശുദ്ധമായ അർദ്ധചന്ദ്രം അലങ്കരിച്ചവളെ.
വര്തുലം വാമവക്ത്രം ച ശമ്ഭോര്മാനസമോഹിനീമ്
വലതുചെവിക്ക് ചുറ്റും വൃത്താകൃതിയുള്ള മുഖം, ശംഭുവിന്റെ മനസ്സിനെ ആകർഷിപ്പിക്കുന്നവളെ.