ആത്മാരാമാ ച സാ ദേവീ വൈഷ്ണവീ സിദ്ധയോഗിനീ
അവൾ ആത്മാരാമയും, വൈഷ്ണവിയും, സിദ്ധയോഗിനിയും ആണ്.
ജരത്കാരുശരീരം ച ദൃഷ്ട്വാ യാം ക്ഷണമീശ്വരഃ
ജരത്കാരുവിന്റെ ശരീരം ഒരു നിമിഷം കണ്ടു ഈശ്വരൻ—
വാഞ്ഛിതം ച ദദൌ തസ്യൈ കൃപയാ ച കൃപാനിധിഃ
കൃപാനിധി അവളുടെ ആഗ്രഹം കൃപയോടെ നൽകിച്ചു.
സ്വര്ഗേ ച നാഗലോകേ ച പൃഥിവ്യാം ബഹ്മലോകതഃ
സ്വർഗ്ഗത്തിൽ, നാഗലോകത്തിൽ, ഭൂമിയിൽ, ബ്രഹ്മലോകത്തിൽ—
ജഗദ്ഗൌരീതി വിഖ്യാതാ തേന സാ പൂജിതാ സതീ
അവൾ ജഗദ്ഗൗരിയായി അറിയപ്പെടുന്നു, സത്വശാലിയായ അവൾ അങ്ങനെ ആരാധിക്കപ്പെടുന്നു.
വിഷ്ണുഭക്താഽതീവ രമ്യാ വൈഷ്ണവീ തേന നാരദ
അവൾ വിഷ്ണുവിന്റെ ഭക്തയും, അതീവ മനോഹരയും, അതുകൊണ്ട് വൈഷ്ണവി എന്ന പേരിൽ അറിയപ്പെടുന്നു, നാരദാ.
നാഗേശ്വരീതി വിഖ്യാതാ സാ നാഗഭഗിനീ തഥാ 2.45.൧
അവൾ നാഗേശ്വരി എന്ന പേരിലും അറിയപ്പെടുന്നു; നാഗങ്ങളുടെ സഹോദരിയുമാണ്.
മഹാജ്ഞാനയുതാം താം ച പ്രവദന്തി മനീഷിണഃ
മഹാ ജ്ഞാനമുള്ളവളാണ് എന്ന് ജ്ഞാനികൾ പറയുന്നു.
ആസ്തീകമാതാ വിഖ്യാതാ ജരത്കാരുരിതി സ്മ സാ
അവൾ ആസ്തികന്റെ അമ്മയായി അറിയപ്പെടുന്നു; ജരത്കാരുവെന്ന പേരിലും അറിയപ്പെടുന്നു.
യോഗിനോ വിശ്വപൂജ്യസ്യ ജരത്കാരോഃ പ്രിയാ തതഃ
യോജികൾ എല്ലായിടങ്ങളിലും ആരാധിക്കുന്ന ജരത്കാരുവിന്റെ പ്രിയപ്പെട്ടവളാണ് അവൾ.
ഓം നമോ മനസായൈ വൈഷ്ണവീ നാഗഭഗിനീ ശൈവീ നാഗേശ്വരീ തഥാ
ഓം, മനസായ്ക്ക് നമസ്കാരം; വൈഷ്ണവിയായും, നാഗരുടെ സഹോദരിയായും, ശൈവിയായും, നാഗേശ്വരിയായും അറിയപ്പെടുന്നവളാണ് അവൾ.
ജരത്കാരുപ്രിയാഽഽസ്തീകമാതാ വിഷഹരീതി ച
ജരത്കാരുവിന്റെ പ്രിയയായ, ആസ്തികന്റെ അമ്മയായ, വിഷം നീക്കുന്നവളായ മനസാ.
ദ്വാദശൈതാനി നാമാനി പൂജാകാലേ ച യഃ പഠേത്
പൂജയുടെ സമയത്ത് ഈ പന്ത്രണ്ട് പേരുകൾ ആരെങ്കിലും ഉച്ചരിച്ചാൽ,
നാഗഭീദേ ച ശയനേ നാഗഗ്രസ്തേ ച മന്ദിരേ
നാഗങ്ങളെ ഭയപ്പെടുമ്പോഴും, കിടക്കുമ്പോഴും, നാഗങ്ങൾ കയറ്റപ്പോഴും, ക്ഷേത്രത്തിൽപ്പോഴും,
ഇദം സ്തോത്രം പഠിത്വാ തു മുച്യതേ നാത്ര സംശയഃ
ഈ സ്തോത്രം ഉച്ചരിച്ചാൽ മോചനം ലഭിക്കും; ഇതിൽ സംശയമില്ല.
ദശലക്ഷജപേനൈവ സ്തോത്രസിദ്ധിര്ഭവേന്നൃണാമ് 2.45.
പത്ത് ലക്ഷം പ്രാവശ്യം ജപിച്ചാൽ ഈ സ്തോത്രം പൂർത്തിയാകുന്നു; ഭക്തർക്കു ഫലം ലഭിക്കും.
നാഗൌഘം ഭൂഷണം കൃത്വാ സ ഭവേന്നാഗവാഹനഃ
നാഗങ്ങളുടെ കൂട്ടം അലങ്കാരമാക്കി ധരിച്ചാൽ, അവൻ നാഗം വാഹനമായവനാകും.
ഇതി ശ്രീബ്രഹ്മവൈവര്ത്തേ മഹാപുരാണേ ദ്വിതീയേ പ്രകൃതിഖണ്ഡേ നാരദനാരായണസംവാദേ മനസോപാഖ്യാനേ മനസാസ്തോത്രാദിക ഥനം നാമ പഞ്ചചത്വാരിംശത്തമോഽധ്യായഃ
ഇങ്ങനെ ശ്രീ ബ്രഹ്മവൈവർത മഹാപുരാണത്തിലെ രണ്ടാം പ്രകൃതിഖണ്ഡത്തിൽ നാരദനും നാരായണനും നടത്തിയ സംവാദത്തിലെ മനസായുടെ കഥയിൽ, മനസാ സ്തോത്രം ഉൾപ്പെട്ട നാല്പത്തിയഞ്ചാമത് അധ്യായം സമാപിക്കുന്നു.
നാരായണ ഉവാച ധ്യാനം ച സാമവേദോക്തം ദേവീപൂജാവിധാനകമ്
നാരായണൻ പറഞ്ഞു: സാമവേദത്തിൽ പറഞ്ഞിരിക്കുന്ന ധ്യാനം, ദേവിയുടെ പൂജാവിധി,
ശ്വേതചമ്പകവര്ണാഭാം രത്നഭൂഷണഭൂഷിതാമ്
വെളുത്ത ചമ്പകപൂവിന്റെ നിറംപോലെയുള്ള തേജസ്സും, രത്നങ്ങളാൽ അലങ്കരിക്കപ്പെട്ടതുമായ ദേവി,
മഹാജ്ഞാനയുതാം ചൈവ പ്രവരാം ജ്ഞാനിനാം സതാമ്
വലിയ ജ്ഞാനമുള്ളതും, ജ്ഞാനികളും സത്പുരുഷന്മാരിൽ ശ്രേഷ്ഠയായവളും,
ഇതി ധ്യാത്വാ ച താം ദേവീം മൂലേനൈവ പ്രപൂജയേത്
ഇങ്ങനെ ദേവിയെ ധ്യാനിച്ച്, മൂലമന്ത്രം ഉപയോഗിച്ച് അവളെ പൂജിക്കണം.
മൂലമന്ത്രശ്ച വേദോക്തോ ഭക്താനാം വാഞ്ഛിതപ്രദഃ
വേദത്തിൽ പറഞ്ഞിരിക്കുന്ന മൂലമന്ത്രം ഭക്തരുടെ ആഗ്രഹങ്ങൾ നിറവേറ്റുന്നു.
ഓം ഹ്രീം ശ്രീം ക്രീം ഐം മനസാദേവ്യൈ സ്വാഹേതി കീര്തിതഃ
ഓം ഹ്രീം ശ്രീം ക്രീം ഐം മനസാദേവ്യൈ സ്വാഹാ എന്നതാണ് പ്രസിദ്ധമായ മൂലമന്ത്രം.
മന്ത്രസിദ്ധിര്ഭവേദ്യസ്യ സ സിദ്ധോ ജഗതീതലേ
ഈ മന്ത്രത്തിൽ സിദ്ധി നേടുന്നവൻ ലോകത്തിൽ സിദ്ധനാകും.
ബ്രഹ്മന്നാഷാഢസംക്രാന്ത്യാം ഗുഡാശാഖാസു യത്നതഃ
ബ്രഹ്മൻ, ഉഷ്ണകാലം വരുമ്പോൾ, ശുദ്ധമായ ഉല്ലാസത്തോടെ, വെള്ളിക്കരുവാദിയും ഉണക്കുമരച്ചില്ലുകളും ഉപയോഗിച്ച്,
പഞ്ചമ്യാം മാനസാഖ്യായാം ദേവ്യൈ ദദ്യാച്ച യോ ബലിമ്
മാനസാ എന്ന പേരിലുള്ള അഞ്ചാം തിയ്യതി ദിനത്തിൽ, ദേവിക്ക് ബലി അർപ്പിക്കുന്നവൻ,
പൂജാവിധാനം കഥിതം തദാഖ്യാനം നിശാമയ 2.46.
പൂജാവിധി വിശദീകരിച്ചു; അതിന്റെ കഥ ഇനി കേൾക്കൂ.
പുരാ നാഗഭയാക്രാന്താ ബഭൂവുര്മാനവാ ഭുവി
പണ്ടു ഭൂമിയിൽ മനുഷ്യർ പാമ്പുകളുടെ ഭയത്തിൽ വേദനിച്ചു ജീവിച്ചിരുന്നു.
മന്ത്രാധിഷ്ഠാതൃദേവീം താം മാനസാം സസൃജേ തതഃ
അപ്പോൾ അവൻ തന്റെ മനസ്സിൽ നിന്ന് മന്ത്രങ്ങൾക്ക് അധിപതിയായ ആ ദേവിയെ സൃഷ്ടിച്ചു.