പദ്മാസ്യാ പാദ്മമിത്യുക്ത്വാ പദ്മലാഭാനുസാരതഃ
താമരപോലെയുള്ള മുഖമുള്ളവർ അവളെ 'പദ്മ' എന്ന് വിളിച്ചു, താമര ലഭിച്ച രീതിയനുസരിച്ച്.
തപസ്തേപേ ലക്ഷവര്ഷമേകപാദേന പാദ്മജാ
പദ്മജാ ഒരു കാലിൽ നിൽക്കുമ്പോൾ ലക്ഷം വർഷം കഠിനതപം ചെയ്തു.
അതീവ കമനീയം ച രൂപം ദൃഷ്ട്വാ ച സുന്ദരീ
അവളുടെ അത്യന്തം മനോഹരമായ രൂപം കണ്ടപ്പോൾ ആ സുന്ദരി,
വിജ്ഞായ തദഭിപ്രായം സര്വജ്ഞസ്താമുവാച സഃ 2.40.
അവളുടെ മനസ്സിലുള്ള ആഗ്രഹം മനസ്സിലാക്കി, സർവ്വജ്ഞൻ അവളോട് പറഞ്ഞു.
ശ്രീകൃഷ്ണ ഉവാച നാമ്നാ നാഗ്നജിതീ കന്യാ കാന്തേ നഗ്നജിതസ്യ ച
ശ്രീകൃഷ്ണൻ പറഞ്ഞു: 'നിന്റെ പേര് നാഗ്നജിതിയുടെ കന്യക, നാഗ്നജിതിന് പ്രിയപ്പെട്ടവൾ.'
അധുനാഽഗ്നേര്ദാഹികാ ത്വം ഭവ പത്നീ ച ഭാവിനി
ഇപ്പോൾ നീ അഗ്നിയുടെ ദാഹശക്തിയും അവന്റെ ഭാര്യയുമാകണം, ഭാഗ്യവതിയായവളേ.
വഹ്നിസ്ത്വാം ഭക്തിഭാവേന സമ്പൂജ്യ ച ഗൃഹേശ്വരീമ്
അഗ്നി ഭക്തിയോടെ നിന്നെ വീട്ടിലെ രക്ഷകയായി ആരാധിക്കും.
ഇത്യുക്ത്വാഽന്തര്ദധേ ദേവോ ദേവീമാശ്വാസ്യ നാരദ
ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞ് ദേവൻ ദേവിയെ ആശ്വസിപ്പിച്ച് അപ്രത്യക്ഷനായി, നാരദാ.
ധ്യാനൈശ്ച സാമവേദോക്തൈര്ധ്യാത്വാ താം ജഗദമ്ബികാമ്
സാമവേദത്തിലെ ധ്യാനശ്ലോകങ്ങൾ ഉപയോഗിച്ച് അവൻ ലോകമാതാവിനെ ധ്യാനിച്ചു.
തദാ ദിവ്യം വര്ഷശതം സ രേമേ രാമയാ സഹ
അപ്പോൾ ദിവ്യമായ നൂറ് വർഷം രാമയോടൊപ്പം സന്തോഷത്തോടെ ജീവിച്ചു.
ബഭൂവ ഗര്ഭം തസ്യാശ്ച ഹുതാശസ്യൈവ തേജസാ
അഗ്നിയുടെ തേജസ്സാൽ അവൾ ഗർഭം ധരിച്ചു.
തതഃ സുഷാവ പുത്രാംശ്ച രമണീയാന്മനോഹരാന്
അതിനുശേഷം അവൾ മനോഹരവും ആകർഷകവുമായ പുത്രന്മാരെ പ്രസവിച്ചു.
ഋഷയോ മുനയശ്ചൈവ ബ്രാഹ്മണാഃ ക്ഷത്രിയാദയഃ
മഹർഷിമാരും മുനിമാരും, ബ്രാഹ്മണന്മാരും ക്ഷത്രിയന്മാരും മറ്റുള്ളവർയും,
സ്വാഹായുക്തം ച മന്ത്രം ച യോ ഗൃഹ്ണാതി പ്രശസ്തകമ് 2.40.
ആരായാലും 'സ്വാഹാ'യോടൊപ്പം ചേർന്ന ഉത്തമമായ മന്ത്രം സ്വീകരിച്ചാൽ,
വിഷഹീനോ യഥാ സര്പോ വേദഹീനോ യഥാ ദ്വിജഃ
വിഷമില്ലാത്ത പാമ്പിനെപ്പോലെയും, വേദം ഇല്ലാത്ത ദ്വിജനെപ്പോലെയും,
ഫലശാഖാവിഹീനശ്ച യഥാ വൃക്ഷോ ഹി നിന്ദിതഃ
ഫലവും കൊമ്പുകളും ഇല്ലാത്ത വൃക്ഷം എങ്ങനെ അപമാനിക്കപ്പെടുന്നുവോ,
പരിതുഷ്ടാ ദ്വിജാഃ സര്വേ ദേവാഃ സംപ്രാപുരാഹുതിമ്
അങ്ങനെ എല്ലാ ദ്വിജന്മാരും സന്തോഷം പ്രാപിച്ചു, ദേവന്മാർ ആഹുതിയും ഏറ്റുവാങ്ങി.
ഇത്യേവം വര്ണിതം സര്വം സ്വാഹോപാഖ്യാനമുത്തമമ്
ഇങ്ങനെ 'സ്വാഹാ'യുടെ ഉത്തമമായ കഥ മുഴുവനും വിശദീകരിച്ചു.
നാരദ ഉവാച സംപൂജ്യ വഹ്നിസ്തുഷ്ടാവ യേന താം വദ മേ പ്രഭോ
നാരദൻ ചോദിച്ചു: ആരാണ് അഗ്നിയെ ആരാധിച്ച് സന്തോഷിപ്പിച്ചത്? ദയവായി അതു പറയൂ പ്രഭോ.
നാരായണ ഉവാച വദാമി ശ്രൂയതാം ബ്രഹ്മന്സാവധാനം നിശാമയ
നാരായണൻ പറഞ്ഞു: ബ്രാഹ്മണനേ, ഞാൻ പറയാം, ശ്രദ്ധയോടെ കേൾക്കൂ.
സര്വയജ്ഞാരമ്ഭകാലേ ശാലഗ്രാമേ ഘടേഽഥവാ
എല്ലാ യജ്ഞങ്ങളുടെ ആരംഭത്തിലും ശാലഗ്രാമത്തിലും അല്ലെങ്കിൽ കലശത്തിലും,
സ്വാഹാം മന്ത്രാങ്ഗഭൂതാം ച മന്ത്രസിദ്ധിസ്വരൂപിണീമ്
മന്ത്രത്തിന്റെ ഭാഗമായും സിദ്ധിയുടെ സ്വരൂപമായും 'സ്വാഹാ'യെ ധ്യാനിക്കണം,
ഇതി ധ്യാത്വാ ച മൂലേന ദത്ത്വാ പാദ്യാദികം നരഃ
അങ്ങനെ മൂലമന്ത്രം ചിന്തിച്ച്, പാദ്യം മുതലായവ അർപ്പിച്ചശേഷം,
ഓം ഹ്രീം ശ്രീം വഹ്നിജായായൈ ദേവ്യൈ സ്വാഹേത്യനേന ച 2.40.
'ഓം ഹ്രീം ശ്രീം അഗ്നിയുടെ ഭാര്യയായ ദേവിക്ക് സ്വാഹാ' എന്ന മന്ത്രം ഉപയോഗിച്ച്,
വഹ്നിരുവാച മന്ത്രാണാം ഫലദാത്രീ ച ധാത്രീ ച ജഗതാം സതീ
അഗ്നി പറഞ്ഞു: മന്ത്രങ്ങൾക്കു ഫലം നൽകുന്നവളും ലോകങ്ങളെ പോഷിപ്പിക്കുന്നവളും സതിയായവളുമാണ് അവൾ.
സിദ്ധിസ്വരൂപാ സിദ്ധാ ച സിദ്ധിദാ സര്വദാ നൃണാമ്
അവൾ സിദ്ധിയുടെ സ്വരൂപവും, സിദ്ധയായവളും, എല്ലായ്പ്പോഴും മനുഷ്യർക്കു സിദ്ധി നൽകുന്നവളുമാണ്.
സംസാരസാരരൂപാ ച ഘോരസംസാരതാരിണീ
അവൾ ലോകജീവിതത്തിന്റെ സാരവും ഭയങ്കരമായ ജനനമരണചക്രത്തിൽ നിന്ന് രക്ഷിക്കുന്നവളുമാണ്.
ഷോഡശൈതാനി നാമാനി യഃ പഠേദ്ഭക്തിസംയുതഃ
ആർ ഭക്തിയോടെ ഈ പതിനാറു നാമങ്ങൾ ഉച്ചരിച്ചാലും,
നാങ്ഗഹീനോ ഭവേത്തസ്യ സര്വകര്മസു ശോഭനമ്
അവനു ഒരിക്കലും അവയവക്കുറവ് ഉണ്ടാകില്ല, എല്ലാ പ്രവർത്തികളും ശുഭമായിരിക്കും.
നാരായണ ഉവാച പിതൄണാം വൈ തൃപ്തികരം ശ്രാദ്ധാനാം ഫലവര്ദ്ധനമ്
പിതാക്കന്മാർക്ക് തൃപ്തി നൽകുകയും ശ്രാദ്ധങ്ങൾക്കു ഫലം വർദ്ധിപ്പിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു.