നിരീഹം ച നിരാകാരം നിര്ലിപ്തം ച നിരാശ്രയമ്
ആഗ്രഹമില്ലാത്തവൻ, രൂപരഹിതൻ, അശുദ്ധിയില്ലാത്തവൻ, ആശ്രയമില്ലാത്തവൻ—
സ്വേച്ഛാമയം ച സാകാരം ഭക്താനുഗ്രഹവിഗ്രഹമ് ।। 2.11.
സ്വേച്ഛയുള്ളവൻ, രൂപമുള്ളവൻ, ഭക്തന്മാരെ അനുഗ്രഹിക്കുന്നവന്റെ ദേഹമായവൻ.
പരം പരേശം പരമം പരമാത്മാനമീശ്വരമ്
പരമമായ, അതീതമായ, പരമാത്മാവായ, എല്ലാറ്റിനും അധിപനായ പ്രഭുവിനെ.
സഗദ്ഗദാ സാശ്രുനേത്രാഃ പുലകാങ്കിതവിഗ്രഹാഃ
കമ്പിക്കുന്ന ശബ്ദം, കണ്ണുനിറയെ കണ്ണുനീര്, രോമാഞ്ചം നിറഞ്ഞ ശരീരം ഇവയോടെ.
ജ്യോതിര്മയം പരം ബ്രഹ്മ സര്വകാരണകാരണമ്
പ്രഭയുള്ള, പരമമായ ബ്രഹ്മം, എല്ലാകാരണങ്ങളുടെയും കാരണം.
സേവ്യമാനം ച ഗോപാലൈഃ ശ്വേതചാമരവായുനാ
ഗോപന്മാര് സേവനം ചെയ്യുന്നു, വെള്ള ചാമരവായു കൊണ്ട് ശീതളമാക്കുന്നു.
വല്ഗുവേഷൈഃ പരിവൃതം ഗോപൈശ്ച ശതകോടിഭിഃ
നൂറ്റുകോടികള് ഗോപന്മാര് മനോഹരമായ വേഷത്തില് ചുറ്റിപ്പറ്റിയിരിക്കുന്നു.
നവീനനീരദശ്യാമം കിശോരം പീതവാസസമ്
പുതിയ മഴമേഘം പോലെ കറുത്ത, യൗവനത്തില് തിളങ്ങുന്ന, മഞ്ഞ വസ്ത്രം ധരിച്ചവന്.
കോടിചന്ദ്രപ്രഭാജുഷ്ടപുഷ്ടശ്രീയുക്തവിഗ്രഹമ്
കോടി ചന്ദ്രന്മാരുടെ പ്രകാശംപോലുള്ള, സമ്പൂര്ണ്ണ സൗന്ദര്യത്തോടെ അലങ്കരിച്ച രൂപം.
കോടികന്ദര്പസൌന്ദര്യ്യലീലാലാവണ്യവിഗ്രഹമ്
കോടി മന്മഥന്മാരുടെ സൗന്ദര്യവും ലാളിത്യവും നിറഞ്ഞ രൂപം.
ഭൂഷണൈര്ഭൂഷിതാഭിശ്ച മഹാരത്നവിനിര്മിതൈഃ
വലിയ രത്നങ്ങളില് നിര്മ്മിച്ച ആഭരണങ്ങള് അണിഞ്ഞിരിക്കുന്നു.
പ്രാണാധികപ്രിയതമാരാധാവക്ഷഃസ്ഥലസ്ഥിതമ് പരിപൂര്ണതമം രാസേ ദദൃശുഃ സര്വതഃ സുരാഃ ।। 2.11.
ജീവനേക്കാള് പ്രിയപ്പെട്ടവന്, ആരാധനയോടെ ഭക്തന്റെ നെഞ്ചില് വിശ്രമിക്കുന്നവന്, സമ്പൂര്ണ്ണമായും എല്ലാ ദിശകളിലും രാസമണ്ഡലത്തില് ദേവന്മാര് കണ്ടു.
മുനയോ മാനവാഃ സിദ്ധാസ്തപസാ ച തപസ്വിനഃ
മുനികള്, മനുഷ്യര്, സിദ്ധന്മാര്, തപസ്സുകൊണ്ട് തപസ്വികള്.
പരസ്പരം സമാലോച്യ തേ തമൂചുശ്ചതുര്മുഖമ്
അവര് പരസ്പരം ആലോചിച്ച്, നാലുമുഖനായവനോടു പറഞ്ഞു.
ബ്രഹ്മാ തദ്വചനം ശ്രുത്വാ സ്ഥിതം വിഷ്ണോസ്തു ദക്ഷിണേ
ബ്രഹ്മാവ് ആ വാക്കുകള് കേട്ട്, വിഷ്ണുവിന്റെ വലത്തുഭാഗത്ത് നിന്നു.
പരമാനന്ദയുക്തം ച പരമാനന്ദരൂപകമ്
പരമാനന്ദം നിറഞ്ഞ, പരമാനന്ദസ്വരൂപിയായവന്.
സര്വം സമാനവേഷം ച സഭാനാസനസംസ്ഥിതമ്
എല്ലാവരും ഒരേപോലെയുള്ള വേഷത്തില്, സഭയില് ഇരുന്നു.
ദ്വിഭുജം മുരലീഹസ്തം വനമാലാവിഭൂഷിതമ്
രണ്ടു കൈകളോടെ, ഒരു മൂരളി കൈവശം, വനമാല അണിഞ്ഞവന്.
അതീവ കമനീയം ച സുന്ദരം ശാന്തവിഗ്രഹമ്
അത്യന്തം ആകര്ഷകവും മനോഹരവും ശാന്തമായ രൂപവും ഉള്ളവന്.
വാസസാ യശസാഽഽകൃത്യാ മൂര്ത്യാ സുന്ദരയാ സമമ്
വസ്ത്രത്തില്, കീര്ത്തിയില്, രൂപത്തില്, സൗന്ദര്യത്തില് ഒരുപോലെയുള്ളവന്.
കഃ സേവ്യസ്സേവകോ വേതി ദൃഷ്ട്വാ നിര്വക്തുമക്ഷമഃ
ആരെയാണ് സേവിക്കേണ്ടത്, ആരാണ് സേവകൻ എന്നു നോക്കിയാൽ, അതു വ്യക്തമാക്കാൻ ഒരാളും കഴിയുന്നില്ല.
ഏകമേവ ക്ഷണം കൃഷ്ണം രാധയാ സഹിതം പരമ് 2.11.
കൃഷ്ണനും രാധയുമൊത്ത് ചെലവിടുന്ന ഒരു നിമിഷം പോലും അത്യുത്തമമാണ്.
രാധാരൂപധരം കൃഷ്ണം കൃഷ്ണരൂപകലത്രകമ്
കൃഷ്ണൻ രാധയുടെ രൂപം ധരിക്കുകയും, രാധ കൃഷ്ണന്റെ ഭാര്യയായി പ്രത്യക്ഷപ്പെടുകയും ചെയ്തു.
ഹൃത്പദ്മസ്ഥം ച ശ്രീകൃഷ്ണം ധാതാ ധ്യാനേന ചേതസാ
ഹൃദയത്തിലെ താമരയിൽ വസിക്കുന്ന ശ്രീകൃഷ്ണനെ, സ്രഷ്ടാവ് മനസ്സോടെ ധ്യാനിച്ചു.
തതഃ സ ചക്ഷുരുന്മീല്യ പുനശ്ച തദനുജ്ഞയാ
അതിനുശേഷം, കണ്ണ് തുറന്ന്, അവരുടെ അനുമതിയോടെ വീണ്ടും,
സ്വപാര്ഷദൈഃ പരിവൃതം ഗോപീമണ്ഡലമണ്ഡിതമ്
സ്വന്തം അനുചിതരാൽ ചുറ്റപ്പെട്ടും, ഗോപികൾകൊണ്ട് അലങ്കരിക്കപ്പെട്ടും കൃഷ്ണനെ കണ്ടു.
വിജ്ഞായ തദഭിപ്രായം താനുവാച സുരേശ്വരഃ
അവരുടെ മനസ്സ് മനസ്സിലാക്കി, ദേവന്മാരുടെ പ്രധാനൻ അവരോട് പറഞ്ഞു.
ശ്രീഭഗവാനുവാച ഇഹാഗച്ഛ മഹാദേവ ശശ്വത്കുശലമസ്തു വഃ
ശ്രീഭഗവാൻ പറഞ്ഞു: മഹാദേവാ, ഇവിടെ വാ; നിങ്ങൾക്ക് എപ്പോഴും ക്ഷേമം ഉണ്ടാകട്ടെ.
ആഗതാഃ സ്ഥ മഹാഭാഗാ ഗങ്ഗാനയനകാരണാത്
നിങ്ങൾ മഹാഭാഗ്യശാലികൾ ഗംഗയെ കൊണ്ടുവരാൻ വന്നിരിക്കുന്നു.
രാധേമാം പാതുമിച്ഛന്തീ ദൃഷ്ട്വാ മത്സന്നിധാനതഃ
എന്റെ സന്നിധിയിൽ ഗംഗയെ കണ്ട രാധ അവളെ കുടിക്കാൻ ആഗ്രഹിക്കുന്നു.