യോജനൈഷ്ഷഷ്ടിസാഹസ്രൈര്ദൈര്ഘ്യേ ദശഗുണാ തതഃ
അത് അറുപതിനായിരം യോജന നീളമുള്ളതും, അതിന്റെ നീളം പത്തിരട്ടിയുമാണ്.
ലക്ഷയോജനവിസ്തീര്ണാ ദൈര്ഘ്യേ ഷങ്ഗുണിതാ തതഃ
അത് ഒരു ലക്ഷം യോജന വീതിയുള്ളതും, അതിന്റെ നീളം അതിന്റെ ആറിരട്ടിയുമാണ്.
ദശലക്ഷൈ ര്യോജനൈര്യാ ദൈര്ഘ്യേ പഞ്ചഗുണാ തതഃ
അത് പത്ത് ലക്ഷം യോജന വീതിയുള്ളതും, അതിന്റെ നീളം അതിന്റെ അഞ്ചിരട്ടിയുമാണ്.
സഹസ്രയോജനാ യാ ച ദൈര്ഘ്യേ സപ്തഗുണാ തതഃ
അത് ആയിരം യോജന വീതിയുള്ളതും, അതിന്റെ നീളം അതിന്റെ ഏഴിരട്ടിയുമാണ്.
സഹസ്രയോജനാഽഽയാമേ ദൈര്ഘ്യേ സപ്തഗുണാ തതഃ
അത് ആയിരം യോജന വീതിയുള്ളതും, അതിന്റെ നീളം അതിന്റെ ഏഴിരട്ടിയുമാണ്.
പാതാലേ യാ ഭോഗവതീ വിസ്തീര്ണാ ദശയോജനാ
പാതാളത്തിൽ ഭോഗവതിയുടെ വീതി പത്ത് യോജനമാണ്.
ക്രോശൈകമാത്രവിസ്തീര്ണാ തതഃ ക്ഷീണാ ന കുത്രചിത് 2.10.
അത് ഒരു ക്രോഷം മാത്രം വീതിയുള്ളതും, പിന്നെ മറ്റൊരിടത്തും അങ്ങനെ കുറയുന്നില്ല.
സത്യേ യാ ക്ഷീരവര്ണാ ച ത്രേതായാമിന്ദുസന്നിഭാ
സത്യയുഗത്തിൽ അതിന്റെ നിറം പാലുപോലെയും, ത്രേതായുഗത്തിൽ അതു ചന്ദ്രനുപോലെയും കാണപ്പെടുന്നു.
ജലപ്രഭാ കലൌ യാ ച നാന്യത്ര പൃഥിവീതലേ
കലിയുഗത്തിൽ അതിന് വെള്ളത്തിന്റെ പ്രകാശംപോലെയാണ്, ഭൂമിയിൽ മറ്റൊരിടത്തും അങ്ങനെ ഇല്ല.
യസ്യാഃ പ്രഭാവ അതുലഃ പുരാണേ ച ശ്രുതൌ ശ്രുതഃ
അതിനുള്ള ശക്തി അപാരമാണ്, പുരാണങ്ങളിലും വേദങ്ങളിലും അതിനെക്കുറിച്ച് കേട്ടിട്ടുണ്ട്.
യത്തോയകണികാസ്പര്ശഃ പാപിനാം ച പിതാമഹ
അതിന്റേതായ ഒരു തുള്ളി വെള്ളം പോലും പാപികൾക്ക് ശുദ്ധീകരണമായിരിക്കും, പിതാമഹാ.
ഇത്യേവം കഥിതം ബ്രഹ്മന്ഗംഗാപദ്യൈകവിംശതിമ്
ഇങ്ങനെ, ബ്രഹ്മാവേ, ഗംഗയുടെ മഹത്വം പറഞ്ഞ ഇരുപത്തൊന്ന് ശ്ലോകങ്ങൾ ഇവിടെ സമാപിക്കുന്നു.
നിത്യം യോ ഹി പഠേദ്ഭക്ത്യാ സംപൂജ്യ ച സുരേശ്വരീമ്
ആ ശ്ലോകങ്ങൾ ഭക്തിയോടെ ദിവസേന പാരായണം ചെയ്ത് ദേവതകളുടെ ദേവിയെ ആരാധിക്കുന്നവൻ,
അപുത്രോ ലഭതേ പുത്രം ഭാര്യാഹീനോ ലഭേത്പ്രിയാമ്
മകനില്ലാത്തവന് മകൻ ലഭിക്കും, ഭാര്യയില്ലാത്തവന് പ്രിയപ്പെട്ട ഭാര്യയും ലഭിക്കും.
അസ്പഷ്ടകീര്തിഃ സുയശാ മൂര്ഖോ ഭവതി പണ്ഡിതഃ
പ്രശസ്തിയില്ലാത്തവന് നല്ല പേര് ലഭിക്കും, മണ്ടനായവൻ പണ്ഡിതനാകും.
ശുഭം ഭവേത്തു ദുഃസ്വപ്നം ഗങ്ഗാസ്നാനഫലം ലഭേത്
ദുർസ്വപ്നം ശുഭമായിത്തീരും, ഗംഗാസ്നാനഫലം ലഭിക്കും.
നാരായണ ഉവാച ജഗാമ താം ഗൃഹീത്വാ ച യത്ര നഷ്ടശ്ച സാഗരാഃ ।। 2.10.
നാരായണൻ പറഞ്ഞു: അവൻ അവളെ കൂട്ടിക്കൊണ്ട്, സാഗരന്മാർ നശിച്ച സ്ഥലത്തേക്ക് പോയി.
വൈകുണ്ഠം തേ യയുസ്തൂര്ണം ഗങ്ഗായാഃ സ്പര്ശവായുനാ
ഗംഗയുടെ സ്പർശം ലഭിച്ച കാറ്റിൽ കയറി, അവർ വേഗത്തിൽ വൈകുണ്ഠത്തിൽ എത്തി.
ഇത്യേവം കഥിതം സര്വം ഗങ്ഗോപാഖ്യാനമുത്തമമ്
ഇങ്ങനെ ഗംഗയുടെ അത്യുത്തമമായ കഥ മുഴുവൻ പറഞ്ഞുതീർന്നു.
നാരദ ഉവാച ദ്രവതാം ച ഗതായാം ച രാധായാം കിം ബഭൂവ ഹ
നാരദൻ ചോദിച്ചു: രാധാ പുറപ്പെട്ടപ്പോൾ പിന്നെ എന്താണ് സംഭവിച്ചത്?
തത്രസ്ഥാശ്ച ജനാ യേ യേ തേ ച കിം ചക്രുരുദ്യമമ്
അവിടെ ഉണ്ടായിരുന്ന എല്ലാവരും എന്താണ് ചെയ്തത്?
നാരായണ ഉവാച കൃഷ്ണഃ സംപൂജ്യ താം രാധാമവസദ്രാസമണ്ഡലേ
നാരായണൻ പറഞ്ഞു: കൃഷ്ണൻ രാധയെ ആരാധിച്ചു, രാസമണ്ഡലത്തിൽ തന്നെ തുടരുകയും ചെയ്തു.
കൃഷ്ണേന പൂജിതാം താം തു സംപൂജ്യാദൃതമാനസാഃ
കൃഷ്ണൻ ആദരപൂർവം ആരാധിച്ച രാധയെ, ഭക്തിപൂർവം മനസ്സോടെ മറ്റുള്ളവരും ആരാധിച്ചു.
ഏതസ്മിന്നന്തരേ കൃഷ്ണ സംഗീതം ച സരസ്വതീ
ഇതിനിടയിൽ കൃഷ്ണനും സരസ്വതിയും ചേർന്ന് പാടുകയായിരുന്നു.
തുഷ്ടോ ബ്രഹ്മാ ദദൌ തസ്യൈ മഹാരത്നാഢ്യമാലികാമ്
സന്തോഷത്തോടെ ബ്രഹ്മാവ് അവളെ വലിയ രത്നങ്ങളാൽ അലങ്കരിച്ച ഒരു ഹാരമൊന്നു നൽകി.
കൃഷ്ണഃ കൌസ്തുഭരത്നം ച സര്വ രത്നാത്പരം വരമ്
കൃഷ്ണൻ എല്ലാ രത്നങ്ങളിലും ശ്രേഷ്ഠമായ കൗസ്തുഭം അവളെ സമ്മാനിച്ചു.
നാരായണശ്ച ഭഗവന്വനമാലാം മനോഹരാമ് 2.10.
നാരായണൻ, ഭഗവാൻ, മനോഹരമായ വനമാല അവളെ നൽകി.
വിഷ്ണുമായാ ഭഗവതീ മൂലപ്രകൃതിരീശ്വരീ
വിഷ്ണുമായ, ഭഗവതി, ആദിപ്രകൃതി, ഈശ്വരി.
ധര്മബുദ്ധിം ച ധര്മസ്തു യശശ്ച വിപുലം ഭവേ
ധർമ്മൻ അവളെ ധർമ്മബുദ്ധിയും വലിയ പ്രശസ്തിയും നൽകി.
ഏതസ്മിന്നന്തരേ ശമ്ഭുര്ബ്രഹ്മണാ പ്രേരിതോ മുഹുഃ
ഇതിനിടയിൽ, ബ്രഹ്മാവിന്റെ ആവശ്യം അനുസരിച്ച് ശംഭു വീണ്ടും വീണ്ടും പ്രേരിപ്പിക്കപ്പെട്ടു.