ശ്രീകൃഷ്ണ ഉവാച ഹേ സമുദ്ര മഹാഭാഗ സ്ഥലം ച ശാതയോജനമ് । ദേഹി മേ നഗരാര്ഥം ച പശ്ചാദ്ദാസ്യാമി നിശ്ചിതമ്
ശ്രീകൃഷ്ണൻ പറഞ്ഞു: മഹാസമുദ്രമേ, ഒരു നഗരത്തിന് വേണ്ടിയുള്ള നൂറു യോജന വീതമുള്ള ഭൂമി എനിക്ക് തരിക. പിന്നീട് ഞാൻ അത് തിരികെ നൽകും.
നഗരം കുരു ഹേ കാരോ ത്രിഷു ലോകേഷു ദുര്ലഭമ് । രമണീയം ച സര്വേഷാം കമനീയം ച യോഷിതാമ്
വിശ്വകർമ്മാ, മൂന്നു ലോകത്തിലും അപൂർവമായ, എല്ലാവർക്കും ആകർഷണീയമായ, സ്ത്രീകൾക്കു മനോഹരമായ ഒരു നഗരം നിർമ്മിക്കണം.
വാഞ്ഛിതം ചാപി ഭക്താനാം വൈകുണ്ഠസദൃശം പരമ് । സര്വേഷാമപി സ്വര്ഗാണാം പരം പാരമഭീപ്സിതമ്
ഭക്തന്മാരുടെ ആഗ്രഹങ്ങൾ നിറവേറ്റുന്ന, വൈകുണ്ഠത്തിനെപ്പോലെയുള്ള, സ്വർഗ്ഗങ്ങളെക്കാൾ ഉന്നതവും എല്ലാവർക്കും പ്രാപ്തിയാവാൻ ആഗ്രഹമുള്ളതുമായ നഗരമാകണം.
ദിവാനിശം ഖഗശ്രേഷ്ഠ സംനിധൌ വിശ്വകര്മണഃ । സ്ഥിതിം കുരു മഹാഭാഗ യാവന്നിര്മാതി ദ്വാരകാമ്
പക്ഷികളിൽ ശ്രേഷ്ഠനായ ഗരുഡാ, വിശ്വകർമ്മാവിന്റെ സന്നിധിയിൽ, ദ്വാരക നിർമ്മാണം പൂർത്തിയാകുന്നതുവരെ, പകലും രാത്രിയും അവിടെയിരിക്കുക.
ദിവാനിശം ച മത്പാര്ശ്വേ ചക്രശ്രേഷ്ഠ സ്ഥിതിം കുരു । ഓമിത്യുക്ത്വാ തു പ്രയയുഃ സര്വേ ചക്രം വിനാ മുനേ
ചക്രങ്ങളിൽ ശ്രേഷ്ഠമായ ചക്രമേ, നീ പകലും രാത്രിയും എന്റെ അടുത്ത് നിലകൊള്ളണം. അങ്ങനെ 'ഓം' എന്നു പറഞ്ഞ് എല്ലാവരും, ചക്രം ഒഴികെ, അവിടെ നിന്ന് പുറപ്പെട്ടു.
കംസസ്യ പിതരം ഭദ്രമുഗ്രസേനം മഹാബലമ് । നൃപം ചകാര നഗരേ ക്ഷത്രിയാണാം സതാമപി
കംസന്റെ പിതാവായ ഉഗ്രസേനൻ, മഹാബലശാലിയും ധർമ്മാത്മാവും ആയവനെ, നഗരത്തിൽ രാജാവായി സ്ഥാനാരോഹനം ചെയ്തു, ക്ഷത്രിയന്മാരിൽ ശ്രേഷ്ഠന്മാരായവരോടുകൂടി.
വിജിത്യ ച ജരാസംധം നിഹത്യ യവനം തഥാ । ഉപായേന മഹാഭാഗ നിര്മാണക്രമമീശ്വരഃ
ജരാസന്ധനെ ജയിച്ച്, യവനനെ സംഹരിച്ചു. മഹാഭാഗാ, ഇശ്വരൻ തന്ത്രപൂർവ്വം നഗരനിർമ്മാണം ആരംഭിച്ചു.
ശ്രീഭഗവാനുവാച ശതയോജനപര്യന്തം നഗരം സുമനോഹരമ് । പദ്മരാഗൈര്മരകതൈരിന്ദ്രനീലൈരനുത്തമൈഃ
ശ്രീഭഗവാൻ പറഞ്ഞു: നൂറു യോജന വ്യാപിച്ച മനോഹരമായ നഗരം, ഉത്തമമായ പദ്മരാഗം, മരകതം, ഇന്ദ്രനീലവും കൊണ്ട് അലങ്കരിച്ചിരിക്കും.
രുചകൈഃ പാരിഭദ്രൈശ്ച പലങ്കൈശ്ച സ്യമന്തകൈഃ । ഗന്ധകൈര്ഗാലിമൈശ്ചൈവ ചന്ദ്രകാന്താദിഭിസ്തഥാ
രുചക, പാർിഭദ്ര, പലങ്ക, സ്യാമന്തക എന്നീ രത്നങ്ങളും, ഗന്ധകയും ഗാലിമയും, ചന്ദ്രകാന്താദി മറ്റു രത്നങ്ങളും കൊണ്ട്,
സൂര്യകാന്താദിഭിശ്ചൈവ പുത്രൈശ്ച സ്ഫടികാകൃതൈഃ । ഹരിദ്വര്ണൈശ്ച മണിഭിഃ ശ്യാമൈര്ഗൌരമുഖൈശ്ചഷൈഃ
സൂര്യകാന്തം പോലുള്ള രത്നങ്ങളും, സ്ഫടികം പോലെയുള്ള മക്കളെപ്പോലെയുള്ള രത്നങ്ങളും, പച്ചയും കറുപ്പും നിറമുള്ളവയും, വെളുത്ത മുഖമുള്ളവയും കൊണ്ട്,
ഗോരോചനാഭിഃ പീതൈശ്ച ദാഡിമീബീജരൂപകൈഃ । പദ്മബീജനിഭൈശ്ചൈവ നീലൈഃ കമലവര്ണകൈഃ
പശുവിന്റെ മണൽപോലെയുള്ള മഞ്ഞനിറം രത്നങ്ങളും, മാതളനാരങ്ങാവിത്തം പോലെയുള്ളവയും, നീലക്കൊടിയ വിത്തുപോലെയുള്ള നീലനിറം രത്നങ്ങളും കൊണ്ട്,
മണിഭിഃ കജ്ജലാകാരൈരുജ്ജ്വലൈശ്ച പരിഷ്കൃതൈഃ । ശ്വേതചമ്പകവര്ണാഭൈസ്തപ്തകാഞ്ചനസംനിഭൈഃ
കജ്ജളത്തിന്റെ രൂപമുള്ള, പ്രകാശമുള്ള, മനോഹരമായി അലങ്കരിച്ച രത്നങ്ങളും, വെളുത്ത ചമ്പകപൂവിന്റെ നിറംപോലെയുള്ളവയും, ഉരുക്കിയ പൊന്നുപോലെയുള്ള തിളക്കമുള്ളവയും കൊണ്ട്,
സ്വര്ണമൂല്യശതഗുണൈരീഷദ്രക്തൈഃ സുശോഭനൈഃ । ഗരിഷ്ഠൈശ്ച വരിഷ്ഠൈശ്ച മണിശ്രേഷ്ഠൈശ്ച പൂജിതൈഃ
പൊന്നിന്റെ മൂല്യത്തേക്കാൾ നൂറിരട്ടി വിലയുള്ള, അല്പം ചുവപ്പുനിറമുള്ള, മനോഹരമായ, ഭാരമുള്ള, ഉത്തമമായ, ശ്രേഷ്ഠമായ രത്നങ്ങൾ കൊണ്ടും, അത്യന്തം ആദരവോടെ,
യഥാവിധാനം യദ്യോഗം യത്ര യന്മുക്തമീപ്സിതമ് । മണീനാം ഹരണം ചൈവ യക്ഷസംഘാ ഹിമാലയാത്
യോജ്യമായ വിധത്തിൽ, ആവശ്യമുള്ള സ്ഥലത്തും, ആഗ്രഹിക്കുന്ന രത്നങ്ങൾ എവിടെയുണ്ടോ അവിടെയും, യക്ഷന്മാർ ഹിമാലയത്തിൽ നിന്ന് രത്നങ്ങൾ കൊണ്ടുവരും.
ദിവാനിശം കരിഷ്യന്തി യാവന്നിര്മാണപൂര്വകമ് । യക്ഷൈശ്ച സപ്തഭിര്ലക്ഷൈഃ കുബേരപ്രേരിതൈരപി
നിർമ്മാണം പൂർത്തിയാകുന്നതുവരെ, രാവും പകലും, എഴുലക്ഷം യക്ഷന്മാർ, കുബേരൻ അയച്ചവരും ചേർന്ന്, ഈ പ്രവർത്തികൾ നടത്തും.
വേതാലലക്ഷൈഃ കൂഷ്മാണ്ഡലക്ഷൈഃ ശംകരയോജിതൈഃ । ദാനവൈര്ബ്രഹ്മരക്ഷോഭിഃ ശൈലകന്യാനിയോജിതൈഃ
വേതാലന്മാരുടെ ലക്ഷങ്ങൾ, കൂഷ്മാണ്ഡന്മാരുടെ ലക്ഷങ്ങൾ, ശങ്കരൻ നിയോഗിച്ചവരും, ദാനവന്മാരും ബ്രഹ്മരാക്ഷസന്മാരും മലക്കന്യകൾ ചേർന്നും,
കുരു ദിവ്യം ച പത്നീനാം സഹസ്രാണാം ച ഷോഡശ । അന്യപത്നീജനസ്യാപി ചാഷ്ടാധികശതസ്യ ച
പതിനാറായിരം ഭാര്യമാർക്കായി ദിവ്യമായ ഒരു ശിബിരവും, മറ്റു ഭാര്യമാർ ആയിരത്തിയെട്ട് പേര്ക്കും അങ്ങനെ തന്നെ,
ശിബിരം പരിഖായുക്തമുച്ചൈഃ പ്രാകാരവേഷ്ടിതമ് । യുക്തദ്വാദശശാലം ച സിംഹദ്വാരപരിഷ്കൃതമ്
കുഴിയുള്ള, ഉയർന്ന മതിലുകൾ ചുറ്റിയ, പന്ത്രണ്ടു മന്ദിരങ്ങളോടുകൂടിയ, സിംഹദ്വാരങ്ങളാൽ അലങ്കരിച്ച ശിബിരം,
യുക്തം ചിത്രൈര്വിചിത്രൈശ്ച കൃത്രിമൈശ്ച കപാടകൈഃ । നിഷിദ്ധവൃക്ഷരഹിതം പ്രസിദ്ധൈശ്ച പരിഷ്കൃതമ്
വിവിധമായ, മനോഹരമായ, കൃത്രിമ വാതിലുകൾ ഘടിപ്പിച്ച, നിരോധിച്ച വൃക്ഷങ്ങൾ ഇല്ലാത്ത, പ്രശസ്തമായ അലങ്കാരങ്ങൾ ചേർത്ത,
സുലക്ഷണം ചന്ദ്രവേധം പ്രാങ്ഗണം ച തഥൈവ ച । യദൂനാമാശ്രമം ദിവ്യം കിംകരാണാം തഥൈവ ച
നന്നായി അടയാളപ്പെടുത്തിയ, ചന്ദ്രവേദിയോടുകൂടിയ പ്രാകാരവും, യദുക്കൾക്കും സേവകര്ക്കും ദിവ്യമായ ആശ്രമവും,
സര്വത്ര സിദ്ധം നിലയമുഗ്രസേനസ്യ ഭൂഭൃതഃ । ആശ്രമം സര്വതോഭദ്രം വസുദേവസ്യ മത്പിതുഃ
എവിടെയും ഉഗ്രസേനൻ രാജാവിനായി പൂർണ്ണമായ വാസസ്ഥലവും, എന്റെ അച്ഛൻ വസുദേവനു സർവ്വമംഗളമായ ആശ്രമവും,
വിശ്വകര്മോവാച കേ തേ വൃക്ഷാഃ പ്രശസ്താശ്ച നിഷിദ്ധാശ്ചാപി കേചന । ഭദ്രാഭദ്രപ്രദാശ്ചാപി താന്വദസ്വ ജഗദ്ഗുരോ
വിശ്വകർമ്മൻ പറഞ്ഞു: ഏത് വൃക്ഷങ്ങളാണ് പ്രശംസനീയവും, ഏതാണ് നിരോധിതവും? ഏതാണ് ശുഭവും അശുഭവും നൽകുന്നവ? അവയെക്കുറിച്ച് പറയൂ, ലോകഗുരുവേ.
കേഷാമസ്ഥിനിയുക്തം ച ശിബിരം ച ശുഭാശുഭമ് । ദിശി കുത്ര ജലം ഭദ്രമഭദ്രം ച വദ പ്രഭോ
ഏത് ശിബിരങ്ങളാണ് അസ്ഥികൾ ഉപയോഗിച്ച് നിർമ്മിച്ചിട്ടുള്ളത്, അതിൽ ശുഭവും അശുഭവും ഏതാണ്? ഏത് ദിക്കിലാണ് വെള്ളം ശുഭകരമോ അശുഭകരമോ? ദയവായി പറയൂ, പ്രഭോ.
ഭദ്രപ്രദശ്ച കോ വൃക്ഷോ ദിശി കൃത്ര പ്രവര്തതേ । കിം പ്രമാണം ഗൃഹാണാം ച പ്രാങ്ഗണാനാം സുരേശ്വര
ഏത് വൃക്ഷമാണ് ശുഭം നൽകുന്നത്, ഏത് ദിക്കിലാണ് അത് വളരുന്നത്? വീടുകൾക്കും പ്രാകാരങ്ങൾക്കും ശരിയായ അളവ് എത്രയാണ്, ദേവാദിദേവനേ.
മങ്ഗലം കുസുമോദ്യാനം ദിശി കുത്ര തരോസ്തഥാ । പ്രാകാരാണാം കിം പ്രമാണം പരിഖാണാം സുരേശ്വര
മംഗളകരമായ പുഷ്പോദ്യാനം ഏത് ദിക്കിലാണ് ഉണ്ടാക്കേണ്ടത്, വൃക്ഷം ഏത് ദിക്കിലാണ് നട്ടാൽ ഉത്തമം? മതിലുകൾക്കും കുഴികൾക്കും ശരിയായ അളവ് എത്രയാണ്, ദേവാദിദേവനേ.
ദ്വാരാണാം ച ഗൃഹാണാം ച പ്രാകാരാണാം പ്രമാണകമ് । കസ്യ കസ്യ തരോഃ കാഷ്ഠം പ്രശസ്തം ശിബിരേ പ്രഭോ
വാതിലുകൾക്കും വീടുകൾക്കും മതിലുകൾക്കും എത്ര അളവാണ് ഉചിതം? ഏത് വൃക്ഷത്തിന്റെ മരമാണ് ശിബിരത്തിൽ ഉപയോഗിക്കാൻ ഉത്തമം, പ്രഭോ?
അമങ്ഗലം വാ കേഷാം ച സര്വം മാം വക്തുമര്ഹസി
യാര്ക്ക് യാതൊരു ദുഷ്പ്രഭാവവും ഉണ്ടാകുമോ എന്നതെല്ലാം നീ എനിക്ക് തുറന്നു പറയണം.
ശ്രീഭഗവാനുവാച ആശ്രമേ നാരികേലശ്ച ഗൃഹിണാം ച ധനപ്രദഃ । ശിബിരസ്യ യദീശാനേ പൂര്വേ പുത്രപ്രദസ്തരുഃ
ശ്രീഭഗവാൻ പറഞ്ഞു: ആശ്രമത്തിൽ നാരങ്ങിക്കൊമ്പ് വീട്ടമ്മമാർക്ക് സമ്പത്ത് നൽകുന്നു; കൂടാരത്തിന്റെ ഈശാന്യഭാഗത്ത് വൃക്ഷം നട്ടാൽ പുത്രസന്താനവും ലഭിക്കും.
സര്വത്ര മങ്ഗലാര്ഹശ്ച തരുരാജോ മനോഹരഃ । രസാലവൃക്ഷഃ പൂര്വസ്മിന്നൃണാം സംപത്പ്രദസ്തഥാ
എവിടെയും മനോഹരമായ വൃക്ഷരാജാവ് ശുഭഫലദായിയാണ്; കിഴക്കേ ഭാഗത്ത് രസാലവൃക്ഷം ആളുകൾക്ക് ഐശ്വര്യം നൽകുന്നു.
ശുഭപ്രദശ്ച സര്വത്ര സുരകാരോ നിശാമയ । ബില്വശ്ച പനസശ്ചൈവ ജമ്ബീരോ ബദരീ തഥാ
എവിടെയും സുറകവൃക്ഷം ശുഭം നൽകുന്നു; ബില്വം, ചക്ക, നാരകം, ബദരി എന്നിവയും ശ്രദ്ധിക്കണം.