സ ദദര്ശ സ്വഭവനം യയാ പദ്യാലയാലയമ് । രത്നശയ്യാവിരചിതം സദ്രത്നസാരനിര്മിതമ്
അവൾ സ്വന്തം ഭവനം കണ്ടു, അതു ഒരു താമരപൂവിന്റെ ആലയംപോലെ മനോഹരമായിരുന്നു, രത്നങ്ങളാൽ നിർമ്മിച്ച കിടക്കകളും വിലപ്പെട്ട രത്നങ്ങൾകൊണ്ടു പണിതിരിക്കുന്ന ഭവനവും.
രത്നപ്രദീപരാജീഭീ രാജിതാഭിശ്ച രാജിതമ് । രത്നദര്പണരാജൈശ്ച രാജിതം പരിതസ്തതഃ
അവിടെയെല്ലാം രത്നദീപങ്ങൾ നിരത്തിയിരുന്നതും, അതിന്റെ പ്രകാശം ചുറ്റും വിരിഞ്ഞിരുന്നതും, വലിയ രത്നക്കണ്ണാടികൾ കൊണ്ടു ചുറ്റപ്പെട്ടിരുന്നതും കാണാമായിരുന്നു.
സിന്ദൂരവസ്ത്രതാമ്ബൂലം ശ്ചേതചാമരമാല്യകമ് । ബിഭ്രതീഭിശ്ച ദാസീഭിര്വേഷ്ടിതം ദാസസംഘകൈഃ
സിന്ദൂര നിറമുള്ള വസ്ത്രം, താമ്പൂലം, ചാമരം, പുഷ്പമാല എന്നിവ ധരിച്ച ദാസിമാർക്കൊപ്പം, മറ്റു ദാസികളുടെ കൂട്ടത്തിൽ ആ ഭവനം ചുറ്റപ്പെട്ടിരുന്നതായി അവൾ കണ്ടു.
തത്ര ഗത്വാ ച ഭുക്ത്വാ ച മിഷ്ടാന്നം പരമം മുദാ । സുഷ്വാപ രത്നപര്യങ്കേ സാ ദാസീഭിശ്ച സേവിതാ
അവിടെ എത്തി, വലിയ സന്തോഷത്തോടെ രുചികരമായ അന്നം കഴിച്ചു, പിന്നെ രത്നപ്പള്ളിയിലിരുത്തി ദാസിമാർ സേവനം ചെയ്തുകൊണ്ടിരിക്കെ അവൾ ഉറങ്ങി.
സകര്പൂരം ച താമ്ബൂലം കസ്തൂരീകുങ്കുമാന്വിതമ് । ചന്ദനം സ്ഥാപയാമാസ സ്വതല്പേ ഹരയേ സതീ
ഭർത്താവായ ഹരിക്ക് വേണ്ടി, കംഫൂർ, താമ്പൂലം, കസ്തൂരി, കുങ്കുമം ചേർത്തു, ചന്ദനംകൂടി, തന്റെ കിടക്കയിൽ ഭക്തിയോടെ അവൾ വച്ചു.
മാലതീമാല്യയുഗലം കര്പൂരാദിസുവാസിതമ് । ശീതലം സലിലം സ്വാദു മിഷ്ടാന്നം സ്വസമീപതഃ
അവളുടെ അടുത്ത് കർപ്പൂരം മുതലായ സുഗന്ധങ്ങൾ ചേർത്ത മല്ലികാമാലയുടെ ഒരു ജോഡി, തണുത്തതും മധുരവുമായ വെള്ളം, രുചികരമായ അന്നം എന്നിവ ഉണ്ടായിരുന്നു.
കര്മണാ മനസാ വാചാ ചിന്തയന്തീ ഹരേഃ പദമ് । ഹരേരാഗമനം ചാപി മുഖചന്ദ്രം മനോഹരമ്
തന്റെ പ്രവൃത്തിയിൽ, മനസ്സിൽ, വാക്കിൽ ഹരിയുടെ പാദങ്ങൾ ചിന്തിച്ചു, ഹരിയുടെ വരവും, അവന്റെ ചന്ദ്രനുപോലെയുള്ള മനോഹരമായ മുഖവും അവൾ ഓർത്തിരുന്നു.
ജഗത്കൃഷ്ണമയം ശശ്വത്പശ്യന്തീ കാമുകീ മുനേ । കോടികന്ദര്പലീലാഭം കാമസക്തം ച കാമുകമ്
മഹർഷേ, ആ കാമിനി എല്ലായ്പ്പോഴും ലോകം കൃഷ്ണനാൽ നിറഞ്ഞതാണെന്ന് കണ്ടു; കോടികണ്ടർപ്പന്മാരെപ്പോലെയുള്ള കാമഭാവത്തിൽ ലീനനായ കൃഷ്ണനെ അവൾ മനസ്സിൽ കണ്ടു.
തതോ തദര്ശ ശ്രീകൃഷ്ണോ മാലാകാരം മനോഹരമ് । മാലാസമൂഹം ബിഭ്രന്തം ഗച്ഛന്തം രാജമന്ദിരമ്
അതിനുശേഷം ശ്രീകൃഷ്ണൻ മനോഹരനായ മാലാകാരനെ, നിരവധി പുഷ്പമാലകൾ എടുത്ത് രാജമന്ദിരത്തിലേക്ക് പോകുന്നത് കണ്ടു.
സോഽപി ദൃഷ്ട്വാ ച ശ്രീകാന്തം പ്രണമ്യ ശിരശാ ഭുവി । ദദൌ മാല്യസമൂഹം ച കൃഷ്ണായ പരമാത്മനേ
ശ്രീകൃഷ്ണനെ കണ്ട മാലാകാരൻ തലകുനിഞ്ഞ് ഭക്തിയോടെ വന്ദിച്ചു, പുഷ്പമാലകളുടെ കൂട്ടം പരമാത്മാവായ കൃഷ്ണനു സമർപ്പിച്ചു.
കൃഷ്ണസ്തസ്മൈ വരം ദത്തവാ സ്വദാസ്യമതിദുര്ലഭമ് । മാല്യം ഗൃഹീത്വാ പ്രയയൌ രാജമാര്ഗേ വരം വരഃ
കൃഷ്ണൻ അവനു വളരെ ദുർലഭമായ തന്റെ സേവനം എന്ന വരം നൽകി; മാലകൾ വാങ്ങി, മഹാനായ കൃഷ്ണൻ രാജപഥത്തിൽ മുന്നോട്ട് നടന്നു.
തതോ ദദര്ശ രജകം ബിഭ്രതം വസ്ത്രപുഞ്ജകമ് । അഹംകൃതിബലിഷ്ഠം ച സതതം യോവനോദ്വതമ്
അതിനുശേഷം ഒരു ധോബി വസ്ത്രക്കൂട്ടം എടുത്ത്, അഹങ്കാരവും ബലവും നിറഞ്ഞ്, യൗവനത്തിന്റെ അഭിമാനത്തോടെ നടക്കുന്നത് കൃഷ്ണൻ കണ്ടു.
വസ്ത്രം യയാചേ തം കൃഷ്ണോ വിനയേന മഹാമുനേ । സ തസ്മൈ ന ദദൌ വസ്ത്രം തമുവാച ച നിഷ്ഠുരമ്
കൃഷ്ണൻ വിനയത്തോടെ അവനോട് വസ്ത്രം ചോദിച്ചു, മഹർഷേ, പക്ഷേ അവൻ വസ്ത്രം കൊടുത്തില്ല, മറിച്ച് കഠിനമായി സംസാരിച്ചു.
ഗോരക്ഷകാണാം ത്വദ്യോഗ്യം വസ്ത്രമേതത്സുദുര്ലഭമ് । രാജയോഗ്യം ച ഹേ മൂഢ ഹേ ഗോപജനവല്ലഭ
അവൻ പറഞ്ഞു: 'ഈ വസ്ത്രം പശുപാലന്മാർക്ക് അർഹമായതും വളരെ അപൂർവവുമാണ്; രാജാവിനും അർഹമായതുമാണ്, മൂഢനേ, ഗോപജനങ്ങളുടെ പ്രിയനേ.'
ഗൃഹീത്വാ ഗോപകന്യാശ്ച കന്യാലോലുപ ലമ്പട । യദ്വിഹാരഃ കൃതസ്തത്ര വൃന്ദാരണ്യേഽപ്യരാജകേ
പശുപാലകനാരായ നീ, ഗോപകന്യകളെ കൂട്ടി, കന്യകളോടു മോഹംകണ്ടു, വൃന്ദാവനവനത്തിൽ രാജാവില്ലാത്തിടത്തും അവരോടൊപ്പം വിനോദം നടത്തി.'
ന ചാത്ര താദൃശം കര്മ രാജ്ഞഃ കംസസ്യ വര്ത്മംനി । വിദ്യമാനോഽത്ര രാജേന്ദ്രഃ ശാസ്താ ദുഷ്ടസ്യ തത്ക്ഷണമ്
'ഇവിടെ രാജാവായ കംസന്റെ ദേശത്ത് അങ്ങനെയുള്ള പ്രവൃത്തികൾ നടക്കാറില്ല; രാജാവ് ഇവിടെ ഉണ്ട്, രാജാധിരാജാ, ദുഷ്ടന്മാരെ ഉടൻ ശിക്ഷിക്കും.'
രജകസ്യ വചഃ ശ്രുത്വാ ജഹാസ മധുസൂദനഃ । ജഹാസ ബലദേവശ്ച സാക്രൂരോ ഗോപവര്ഗകഃ
ധോബിയുടെ വാക്കുകൾ കേട്ട് മധുസൂദനൻ ചിരിച്ചു; ബാലരാമനും, ആകൃരനും, ഗോപസംഘവും ചേർന്ന് ചിരിച്ചു.
തം നിഹത്യ ചപേടേന ജഗ്രാഹ വസ്ത്രപുഞ്ജകമ് । വസ്ത്രം സംധാരയാമാസ ശ്രീകൃഷ്ണഃ സഗണസ്തഥാ
കൃഷ്ണൻ അവനെ ഒരു തല്ലുകൊണ്ട് വീഴ്ത്തി, വസ്ത്രക്കൂട്ടം പിടിച്ചു; പിന്നെ ശ്രീകൃഷ്ണൻ കൂട്ടുകാരോടൊപ്പം ആ വസ്ത്രങ്ങൾ വിതരണം ചെയ്തു.
രത്നയാനേന ഗോനോകം പാര്ഷദേര്വേഷ്ടിതേന ച । യയൌ രജകരാജശ്ച ധൃത്വാ ദിവ്യകലേവരമ്
രത്നങ്ങളാൽ അലങ്കരിച്ച പശുവിൻ രഥത്തിൽ, സേവകരാൽ ചുറ്റപ്പെട്ട്, വസ്ത്രവർണ്ണക്കാരുടെ രാജാവു ദിവ്യമായ ശരീരം ധരിച്ച് യാത്രയായി.
ശശ്വദ്യൌവനയുക്തം ച ജരാമൃത്യുഹരം വരമ് । പീതവസ്ത്രസമായുക്തം സസ്മിതം ശ്യാമസുന്ദരമ്
അവന് എപ്പോഴും യൗവനം നിറഞ്ഞവനും, വയസ്സും മരണവും അകറ്റുന്ന അനുഗ്രഹം ലഭിച്ചവനും, മഞ്ഞ വസ്ത്രം ധരിച്ചും, പുഞ്ചിരിയോടെ, കറുത്തും മനോഹരനുമായും ആയിരുന്നു.
ബഭൂവ സോഽപി ഗോലോകേ പാര്ഷദേഷു ച പാര്ഷദഃ । കൃഷ്ണസ്യാഽഽഗമനം തത്ര സസ്മാര സതതം വശീ
അവനും ഗോലോകത്തിൽ സേവകരുടെ കൂട്ടത്തിൽ ഒരു സേവകനായി മാറി; സ്വയം നിയന്ത്രണമുള്ളവനായി, അവിടേക്ക് കൃഷ്ണന്റെ വരവ് എപ്പോഴും ഓർത്തിരുന്നു.
അസ്തം ഗതോ ദിനകരോഽപ്യക്രൂരഃ സ്വഗൃഹം യയൌ । കൃഷ്ണസ്യാനുമതിം പ്രാപ്യ കൃഷ്ണോഽപി കസ്യചിദ്ഗൃഹമ്
സൂര്യൻ അസ്തമിച്ചപ്പോൾ, അക്രൂരൻ തന്റെ വീട്ടിലേക്ക് പോയി; കൃഷ്ണന്റെ അനുമതി വാങ്ങി, കൃഷ്ണനും മറ്റൊരാളുടെ വീട്ടിലേക്ക് പോയി.
വൈഷ്ണവസ്യ കുവിന്ദസ്യ തസ്മിന്നസ്തധനസ്യ ച । സാനന്ദോ നന്ദസഹിതോ ബലദേവാദിഭിര്യുതഃ
അവിടം ദരിദ്രനായ വൈഷ്ണവനായ കുവിന്ദന്റെ വീട് ആയിരുന്നു; സന്തോഷത്തോടെ, നന്ദനും ബാലരാമനും മറ്റുള്ളവരും കൂടെ ഉണ്ടായിരുന്നു.
സ ഭക്തഃ പൂജയാമാസ പ്രണമ്യ ശ്രീനികേതനമ് । തസ്മൈ ദദൌ സ്വദാസ്യം ച വരം ബ്രഹ്മാദിദുര്ലഭമ്
ആ ഭക്തൻ കൃഷ്ണനെ ഭക്തിപൂർവ്വം നമസ്കരിച്ചു ആരാധിച്ചു; കൃഷ്ണൻ അവനു തന്നെ സേവനം ചെയ്യാനുള്ള അനുഗ്രഹം, ബ്രഹ്മാവിനും മറ്റുള്ളവർക്കും അപൂർവമായ അനുഗ്രഹം, നൽകി.
പര്യങ്കേ സുഷുപുഃ സര്വേ ഭുക്ത്വാ മിഷ്ടാന്നസുത്തമമ് । നിദ്രാം ച ലേഭേ സാ കുബ്ജാ നിദ്രേശോഽപിയയൌ മുദാ
അവർക്കെല്ലാവരും രുചികരമായ നല്ല വിഭവങ്ങൾ കഴിച്ചു കിടക്കകളിൽ വിശ്രമിച്ചു; കുബ്ജയും ഉറക്കം കിട്ടി, ഉറക്കത്തിന്റെ ദേവനും സന്തോഷത്തോടെ അവിടെനിന്ന് പോയി.
ഗത്വാ ദദര്ശ കുബ്ജാം താം രത്നതല്പേ ച നിദ്രിതാമ് । ദാസീഗണൈഃ പരിവൃതാം സുന്ദരീം കമലാമിവ
അവിടെ ചെന്നു കൃഷ്ണൻ കുബ്ജയെ രത്നപ്പടുക്കയിൽ ദാസിമാരാൽ ചുറ്റപ്പെട്ടും, കമലപൂവുപോലെ മനോഹരിയായും ഉറങ്ങുന്നതായി കണ്ടു.
ബോധയാമാസ താം കൃഷ്ണോ ന ദാസീസ്വപി നിദ്രിതാഃ । താമുവാച ജഗന്നാഥോ ജഗന്നാഥപ്രിയാം സതീമ്
കൃഷ്ണൻ അവളെ ഉണർത്തി, ദാസിമാർക്ക് ഉറക്കം തുടർന്നിരുന്നു; ലോകനാഥൻ തന്റെ പ്രിയയായ സതിയായ അവളോട് സംസാരിച്ചു.
ശ്രീഭഗവാനുവാച ത്യജ നിദ്രാം മഹാഭാഗേ ശൃങ്ഗാരം ദേഹി സുന്ദരി । പുരാ ശൂര്പണഖാ ത്വം ച ഭഗിനീം രാവണസ്യ ച
ശ്രീഭഗവാൻ പറഞ്ഞു: മഹാഭാഗ്യേ, ഉറക്കം ഉപേക്ഷിച്ചു, സുന്ദരിയേ, സ്നേഹത്തിനായി വരിക; മുമ്പ് നീ രാവണന്റെ സഹോദരിയായ ശൂർപണഖയായിരുന്നു.
രാമജന്മനി മദ്ധേതോസ്ത്വയാ കാന്തേ തപഃ കൃതമ് । തപഃപ്രഭാവാന്മാം കാന്തം ഭജ ശ്രീകൃഷ്ണജന്മനി
രാമാവതാരത്തിൽ, എന്നെ പ്രാപിക്കാൻ നീ കഠിനതപസ്സു ചെയ്തിരുന്നു; ആ തപസ്സിന്റെ ഫലമായി, കൃഷ്ണജന്മത്തിൽ എന്നെ പ്രിയനായി സ്വീകരിക്കൂ.
അധുനാ സുഖസംയോഗം കൃത്വാ ഗച്ഛ മമാഽഽലയമ് । സുദുര്ലഭം ച ഗോലോകം ജരാസൃത്യുഹരം പരമ്
ഇപ്പോൾ സന്തോഷത്തോടെ ഐക്യമായ ശേഷം, എന്റെ വാസസ്ഥലമായ ഗോലോകത്തിലേക്ക് പോവൂ; അതു വളരെ അപൂർവവും, വയസ്സും മരണവും ഇല്ലാത്ത പരമസ്ഥലവുമാണ്.