ഹതപ്രജഃ പ്രജാലാഭം പ്രതിഷ്ഠാം ചാപ്രതിഷ്ഠിതഃ । യശഃ പ്രാപ്നോതി വിപുലമയശസ്വീ ച ലീലയാ
മക്കൾ നഷ്ടപ്പെട്ടവന് വീണ്ടും മക്കൾ ലഭിക്കും, നിലയില്ലാത്തവന് സ്ഥിരതയുണ്ടാകും, പ്രശസ്തി ലഭിക്കും, അപകീർത്തിയുള്ളവനും എളുപ്പത്തിൽ ഉയരപ്പെടും.
അഥ സുഷ്വാപ സമയേ പരം സംഹൃഷ്ടമാനസഃ । രമ്യേ ചമ്പകതല്പേ ച കൃഷ്ണം കൃത്വാ സ്വവക്ഷസി
ശരിയായ സമയത്ത്, വളരെ സന്തോഷത്തോടെ, മനസ്സിൽ ആനന്ദം നിറച്ച്, മനോഹരമായ ചമ്പകപ്പൂക്കളാൽ ഒരുക്കിയ കിടക്കയിൽ കൃഷ്ണനെ നെഞ്ചിലിട്ട് അദ്ദേഹം നന്നായി ഉറങ്ങി.
പ്രാതരുഥായ സഹസാ കൃത്വാഽഽങ്നികമനുത്തമമ് । സ്വരഥേ സ്ഥാപയാമാസ രാമം കൃഷ്ണം ജഗത്പതിമ്
രാവിലെ വേഗത്തിൽ എഴുന്നേറ്റു, ഉത്തമമായ ശുദ്ധിക്രമം നടത്തി, രാമനെയും കൃഷ്ണനെയും, ലോകത്തിന്റെ നാഥനെയും, തന്റെ രഥത്തിൽ ഇരുത്തി.
ഗവ്യം പഞ്ചപ്രകാരം ച നാനാദ്രവ്യം സുദുല്രഭമ് । വൃഷഭാനം ച നന്ദം ച സുനന്ദം ചന്ദഭാനകമ്
അയാൾ അഞ്ചു തരത്തിലുള്ള പശുപ്രദാനങ്ങളും, പലവിധ അപൂർവ വസ്തുക്കളും, വൃഷഭാനനും, നന്ദനും, സുനന്ദനും, ചന്ദഭാനനും ഒരുമിച്ചു കൂട്ടി.
നാനാപ്രകാരം വാദ്യം ച മൃദങ്ഗമുരജാദികമ് । പടഹം പണവം ചൈവ ഢക്കാം ദുംദുഭിമാനകമ്
പലതരത്തിലുള്ള വാദ്യങ്ങൾ, മൃദംഗം, മുരജം, പടഹം, പണവം, ഢക്ക, ദുംദുഭി, മാനകം എന്നിവയും ഒരുമിച്ചു കൂട്ടി.
സജ്ജാം സംനഹനീം കാസ്യപട്ടമര്ദലമണ്ഡവീമ് । വാദയാമാസ സാനന്ദം നന്ദഗോപോ വ്രജേശ്വരഃ
പണ്ടാരപാത്രങ്ങളും അലങ്കാരങ്ങളുമൊക്കെയും ഒരുക്കി, ആനന്ദത്തോടെ വാദ്യങ്ങൾ വായിച്ചു, ഗോവിന്ദരുടെ രാജാവായ നന്ദഗോപൻ.
ശ്രുത്വാ വാദ്യം ച ഗോപ്യശ്ച ഗമനം രാമകൃഷ്ണയോഃ । ദൃഷ്ട്വാ കൃഷ്ണം രഥസ്ഥം തമായയുഃ കോപപീഡിതാഃ
വാദ്യശബ്ദവും രാമനും കൃഷ്ണനും യാത്ര പോകുന്ന വാർത്തയും കേട്ട്, കൃഷ്ണനെ രഥത്തിൽ കണ്ട്, ഗോപ്പികൾ ദുഃഖവും കോപവും നിറഞ്ഞ് അവിടേക്ക് എത്തി.
കൃഷ്ണേന വാരിതാഃ സര്വാഃ പ്രേരിതാ രാധായാ ദ്വിജഃ । ബഭഞ്ജുരീശ്വരരഥം പാദാഘാതേന ലീലയാ
കൃഷ്ണൻ എല്ലാവരെയും തടഞ്ഞു, രാധയുടെ പ്രേരണയോടെ, ഗോപ്പികൾ കളിയോടെ കാലുകൊണ്ട് ഇടിച്ച്, രഥം തകർത്തു.
തത്ര സര്വേഷു ഗോപേശ ഹാഹാകാരം കൃതേഷു ച । പ്രയയുര്ബലവത്യശ്ച കൃഷ്ണം കൃത്വാ സ്വവക്ഷസി
അവിടെ എല്ലാ ഗോവിന്ദരും വലിയ ശബ്ദം ഉണ്ടാക്കിയപ്പോൾ, ശക്തിയുള്ള ഗോപ്പികൾ കൃഷ്ണനെ സ്വന്തമായ നെഞ്ചിലിട്ട് സമീപിച്ചു.
കാചിത്ക്രൂരം തമക്രൂരം ഭര്ത്സയാമാസ കോപതഃ । കാശ്ചിദ്വദ്ധ്വാ ച വസ്ത്രേണ ചാകൂരം പ്രയയുസ്തതഃ
ചിലർ കോപത്തോടെ ക്രൂരനായ അക്രൂരനെ ശപിച്ചു; മറ്റുചിലർ വസ്ത്രം കൊണ്ട് കെട്ടി അവനെ അവിടെ നിന്ന് നീക്കി.
കാചിത്തം താഡയാമാസ കങ്കണേന കരേണ ച । തദ്വസ്ത്രം ഹാരയാമാസ കൃത്വാ വിവസനം മുനേ
ഒരുത്തി കൈയിലെ കങ്കണത്തോടെ അടിച്ചു, മറ്റൊരുത്തി അവന്റെ വസ്ത്രം എടുത്ത് അവനെ നഗ്നനാക്കി.
ക്ഷതവിക്ഷതസര്വാങ്ഗം ദൃഷ്ട്വാഽക്രൂരം ച മാധവഃ । ജഗാമ രാധാനികടം ബോധയാമാസ താം പുനഃ
അക്രൂരൻ മുഴുവൻ ശരീരവും പരിക്കുകളോടെ കിടക്കുന്നത് കണ്ടു, മാധവൻ രാധയോടു സമീപിച്ചു, അവളെ വീണ്ടും ആശ്വസിപ്പിച്ചു.
ആധ്യാത്മികേന യോഗേന വിനയേന ച സാദരമ് । അക്രൂരം ബോധയാമാസ വോധയാമാസ താം പുനഃ
ആന്തരിക യോഗത്തോടും വിനയത്തോടും കൂടി, അക്രൂരനെ ആശ്വസിപ്പിച്ചു, അവളെയും വീണ്ടും ആശ്വസിപ്പിച്ചു.
ആകാശാത്പതിതം ദിവ്യം സന്ത്രപ്രസ്ഥാപിതം രഥമ് । വിചിത്രവസ്ത്രസംയുക്തം ദദര്ശ പുരതോ ഹരിഃ
ആകാശത്തിൽ നിന്ന് ദിവ്യമായ രഥം, വിചിത്ര വസ്ത്രങ്ങൾ അണിഞ്ഞ്, അവന്റെ മുന്നിൽ ഹരിയെ കാണിച്ചു.
ഖചിതം മണിരാജേന രചിതം വിശ്വകര്മണാ । തം ദൃഷ്ട്വാ മാതൃഭവനമാജഗാമ ജഗത്പതിഃ
മുത്തുകളുടെ നിരയാൽ അലങ്കരിച്ചും വിശ്വകർമ്മൻ നിർമ്മിച്ചും, അതിനെ കണ്ടു, ലോകനാഥൻ അമ്മയുടെ വീട്ടിലേക്ക് പോയി.
ഭുക്ത്വാ പീത്വാ സുഖം സുപ്ത്വാ ഭഗവാന്സഹബാന്ധവഃ । തസ്ഥൌ മുനീന്ദ്രദേവേന്ദ്രബ്രഹ്മേശശേഷവന്ദിതഃ
ഭക്ഷണം കഴിച്ചു, കുടിച്ചു, സന്തോഷത്തോടെ ബന്ധുക്കളോടൊപ്പം ഉറങ്ങി, ഭഗവാൻ മഹർഷിമാരും ഇന്ദ്രനും ബ്രഹ്മാവും അനന്തനും വന്ദിച്ചു നിന്നു.
മുഷുപുര്ഗോംപികാഃ സര്വാഃ പരം സംഹൃഷ്ടമാനസാഃ । പുഷ്പതല്പേ ച രമ്യേ ച രാധയാ സഹ നാരദ
എല്ലാ ഗോപുര് ഗോപികള്ക്കും മനസ്സില് അനന്താനന്ദം നിറഞ്ഞു. രാധയോടൊപ്പം അവര് മനോഹരമായ പൂക്കളാല് അലങ്കരിച്ച കിടക്കയില് വിശ്രമിച്ചു, നാരദാ.
സര്വേ ചാഽഽനന്ദയുക്താശ്ച ജനാ ഗോകുലവാസിനഃ । കേചിദ്ഗോപാശ്ച നനൃതുഃ കേചിത്സംഗീതതത്പരാഃ
ഗോകുലത്തിലെ എല്ലാ ജനങ്ങളും സന്തോഷത്തോടെ നിറഞ്ഞിരുന്നു. ചില ഗോപന്മാര് നൃത്തം ചെയ്തു, ചിലര് ഗാനത്തില് മുഴുകി നിന്നു.
അഥൈകസപ്തതിതമോഽധ്യായഃ നാരായണ ഉവാച രാധികായാം ച സുപ്തായാം സുപ്താസു ഗോപികാസു । പുഷ്പചന്ദനതല്പേ ച വായുനാ സുരഭീകൃതേ
നാരായണന് പറഞ്ഞു: രാധയും ഗോപികളും പൂക്കളും ചന്ദനവും അലങ്കരിച്ച കിടക്കയില് കിടന്നുറങ്ങുമ്പോള്, കാറ്റ് പരിസരത്തെ സുഗന്ധമാക്കി.
തൃതീയപ്രഹരേഽതീതേ നിശായാം ച ശുഭേ ക്ഷണേ । ശുഭചന്ദ്രര്ക്ഷയോഗേ ചാമൃതയോഗസമന്വിതേ
രാത്രിയുടെ മൂന്നാം യാമം കഴിഞ്ഞു, ശുഭമായ ഒരു സമയത്ത്, ചന്ദ്രനും നക്ഷത്രങ്ങളും അനുകൂലമായി കൂടിയപ്പോള്, അമൃതം പകരുന്ന യോഗം ഉണ്ടായിരുന്നു.
സൌമ്യസ്വാമിയുതേ ലഗ്നേ സൌമ്യഗ്രഹവിലോകിതേ । പാപഗ്രഹസമാസക്തദുഷ്ടദോഷാദിവര്ജിതേ
ലഗ്നത്തില് ശുഭഗ്രഹാധിപന് ചേർന്ന്, ശുഭഗ്രഹങ്ങള് നോക്കി, പാപഗ്രഹങ്ങളുടെയും ദോഷങ്ങളുടെയും ബാധയില്ലാതെ, ശുഭം നിറഞ്ഞു.
യശോദാം ബോധയാമാസ കാരയാമാസ മങ്ഗലമ് । വന്ധൂനാശ്വാസയാമാസ സമുത്ഥായ ഹരിഃ സ്വയമ്
ഹരിഃ സ്വയം എഴുന്നേറ്റ് യശോദയെ ഉണര്ത്തി, മംഗളകര്മങ്ങള് നടത്തി, ബന്ധുക്കളെ ആശ്വസിപ്പിച്ചു.
വാദ്യം നിഷേധയാമാസ രാധികാഭയഭീതവത് । സ്വതന്ത്രോ വിശ്വകര്താ ച പാതാ ഭര്താ സ്വതന്ത്രവത്
രാധയുടെ സുരക്ഷയ്ക്ക് ഭയപ്പെട്ടതുപോലെ സംഗീതം നിര്ത്താന് അദ്ദേഹം കല്പിച്ചു. ലോകത്തിന്റെ സ്രഷ്ടാവും രക്ഷകനും ആയവന് മറ്റൊരാളുടെ ഇച്ഛയ്ക്ക് വിധേയനായി നടിച്ചു.
പ്രക്ഷാല്യ പാദയുഗലം ധൃതവാ ധൌതേ ച വാസസീ । ഉവാസ സംസ്കൃതേ സ്ഥാനേ വിലിപ്തേ ചന്ദനാദിനാ
അവന് തന്റെ കാലുകള് കഴുകി, വൃത്തമായ വസ്ത്രം ധരിച്ച്, ശുദ്ധമായ സ്ഥലത്ത് ചന്ദനാദികള് പുരട്ടിയിരുത്തി ഇരുന്നു.
ഫലപല്ലവസംയുക്തം സംസ്കൃതം ചന്ദനാദിഭിഃ । വാമേ കൃത്വാ പൂര്ണകുമ്ഭം വഹ്നിം വിപ്രം സ്വദക്ഷിണേ
വലതുവശത്ത് തീയും ബ്രാഹ്മണനും, ഇടതുവശത്ത് പൂർത്തിയുള്ള വെള്ളക്കലശവും പഴങ്ങളും ഇലകളും ചന്ദനാദികളാല് അലങ്കരിച്ച് വച്ചു.
പതിപുത്രവതീം ദീപം ദര്പണം പുരതസ്തഥാ । ദൂര്വാകാണ്ഡം ച സുസ്നിഗ്ധം പുഷ്പം ധാന്യം സിതം ശുഭമ്
അവന് മുന്നില് ദീപവും കണ്ണാടിയും, ഭര്ത്താവും മകനുമുള്ള സ്ത്രീയും, സ്നിഗ്ധമായ ദൂവയും, പൂക്കളും, ശുദ്ധമായ വെള്ളരി ധാന്യവും വച്ചു.
ഗുരുദത്തം ഗുഹീത്വാ ച പ്രദധൌ മസ്തകോപരി । ധൃതം ദദര്ശ മാധ്വീകം രജതം കാഞ്ചനം ദധി
ഗുരു നല്കിയതു സ്വീകരിച്ച് തലയില് വെച്ചു. അവന് തേനും വെള്ളിയും പൊന്നും തയിരും അണിനിരത്തിയതായി കണ്ടു.
ചന്ദനം ലേപനം കൃത്വാ പുഷ്പമാലാം ഗലേ ദദൌ । ഗുരുവര്ഗം ബ്രാഹ്മണം ച വന്ദയാമാസ ഭക്തിതഃ
ചന്ദനപ്പൊടി പുരട്ടി, പൂമാല കഴുത്തില് ഇടുകയും, ഗുരുക്കളെയും ബ്രാഹ്മണനെയും ഭക്തിയോടെ വണങ്ങുകയും ചെയ്തു.
ശങ്ഖധ്വനിം വേദപാഠം സംഗീതം മങ്ഗലാഷ്ടകമ് । വിപ്രശീര്വചനം രമ്യം ശുശ്രാവ പരമാദരമ്
ശംഖനാദം, വേദപാരായണം, ഗാനം, മംഗളശ്ലോകങ്ങള്, ബ്രാഹ്മണന്റെ മനോഹരമായ അനുഗ്രഹവചനങ്ങള് എന്നിവയെ അവന് അത്യന്തം ആദരവോടെ ശ്രവിച്ചു.
ധ്യാത്വാ മങ്ഗലരൂപം ച സര്വത്ര മങ്ഗലപ്രദമ് । ചിക്ഷേപ ദക്ഷിണാം പാദം സുന്ദരം സ്വാത്മവിഗ്രഹമ്
എല്ലായിടത്തും മംഗളം പകരുന്ന ദൈവരൂപത്തെ ധ്യാനിച്ച്, തന്റെ മനോഹരമായ വലതുകാല് നീട്ടി വെച്ചു.