ആസ്തൌകശ്ച ജഗത്കാരുസ്തഥാ കല്യാണമിത്രകഃ । ദുര്വാസാ വാമദേവശ്ച ഋഷ്യശ്രൃങ്ഗോ വിഭാണ്ഡകഃ
ആസ്തൗകനും ലോകം സൃഷ്ടിച്ചവനും കല്യാണമിത്രനും ദുർവാസനും വാമദേവനും ഋഷ്യശൃംഗനും വിഭാണ്ഡകനും എത്തിയിരുന്നു.
പഥിഃ കവിഃ കണാദശ്ച ഗൌശികഃ പാണിനിസ്തഥാ । കൌത്സോഽദ്യമര്ഷണശ്ചൈവ വാല്മീകിര്ലോമഹര്ഷണഃ
പഥിയും കവിയും കണാദനും ഗൗശികനും പാണിനിയും കൗത്സനും ആദ്യമർഷണനും വാൽമീകിയും ലോമഹർഷണനും എത്തിയിരുന്നു.
മാര്കണഡേയോ മൃകണ്ഡുശ്ച പര്ശുരാമശ്ച സാംകൃതിഃ । അഗസ്ത്യശ്ച തഥാ വാന്തസ്തഥാഽന്യേ മുനയോ മുനേ
മാർക്കണ്ടേയനും മൃകണ്ടുവും പരശുരാമനും സാംകൃതിയും അഗസ്ത്യനും വാന്തനും മറ്റ് മഹർഷിമാരും മഹർഷേ, എത്തിയിരുന്നു.
സശിഷ്യാശ്ച സപുത്രാശ്ച ബ്രാഹ്മണാശ്ച തപസ്വിനഃ । ജരാസംധോ ദന്തവക്രോ ദാമ്ഭികോ ദ്രവിഡാധിപഃ
ശിഷ്യന്മാരോടും പുത്രന്മാരോടും കൂടിയ ബ്രാഹ്മണരും തപസ്വികളും എത്തിയിരുന്നു; ജരാസന്ധൻ, ദന്തവക്രൻ, ദാംഭികൻ, ദ്രാവിഡരാജാവും എത്തിയിരുന്നു.
ശിശുപാലോ ഭീഷ്മകശ്ച ഭഗദത്തശ്ച മുദ്ഗലഃ । ധാര്തരാഷ്ട്രോ ധൂമകേശോ ധൂമ്രകേതുശ്ച ശമ്ബരഃ
ശിശുപാലനും ഭീഷ്മകനും ഭഗദത്തനും മുദ്ഗലനും ധൃതരാഷ്ട്രനും ധൂമകേശനും ധൂമ്രകേതുവും ശംബരനും എത്തിയിരുന്നു.
ശല്യഃ സത്രാജിതഃ ശങ്കുര്നൃപാശ്ചാന്യേ മഹാബലാഃ । ഭീഷ്മോ ദ്രോണഃ കൃപാചാര്യോ ഹ്യശ്വത്ഥാമാ മഹാബലാഃ
ശല്യനും സത്രാജിതും ശങ്കുരും മറ്റു മഹാശക്തിയുള്ള രാജാക്കന്മാരും; ഭീഷ്മനും ദ്രോണമും കൃപാചാര്യനും അശ്വത്താമനും, എല്ലാം മഹാബലശാലികൾ, എത്തിയിരുന്നു.
ഭൂരിശ്രവാശ്ച ശാല്വശ്ച കൈകേയഃ കൌശലസ്തഥാ । സര്വാന്സംഭാഷയാമാസ മഹാരാജോ യഥോചിതമ് സത്യകോ യജ്ഞദിവസേ ചകാര ച ശുഭക്ഷണമ്
ഭൂരിശ്രവാസ്, ശാൽവൻ, കൈകേയൻ, കൗശലൻ ഇവരെയൊക്കെയും മഹാരാജാവ് യോജിച്ച രീതിയിൽ അഭിമുഖീകരിച്ചു. യജ്ഞദിനത്തിൽ സത്യകൻ ശുഭമായ ചടങ്ങ് നിർവഹിച്ചു.
ഇതി ശ്രീബ്രഹ്മo മഹാo ശ്രീകൃഷ്ണജന്മഖo ഉത്തo നാരദനാo കംസയജ്ഞ- കഥാനം നാമ ചതുഃഷഷ്ടിതമോധ്യായഃ
ഇങ്ങനെ ശ്രീബ്രഹ്മവൈവർത പുരാണത്തിൽ ശ്രീകൃഷ്ണജന്മഖണ്ഡത്തിലെ നാരദൻ പറഞ്ഞ കംസന്റെ യജ്ഞകഥ എന്ന നാല്പത്തിയാറാം അധ്യായം സമാപിക്കുന്നു.
അഥ പഞ്ചഷഷ്ടിതമോഽധ്യായഃ നാരായമ ഉവാച കംസസ്യ വചനം ശ്രുത്വാ സോഽക്രൂരോ ധര്മിണാം വരഃ । ഉവാച ചൌദ്ധവം ശാന്തം ശാന്തഃ പ്രഹൃഷ്ടമാനസഃ
ഇപ്പോൾ അഞ്ച്പത്തിയഞ്ചാം അധ്യായം ആരംഭിക്കുന്നു. നാരായണൻ പറഞ്ഞു: കംസന്റെ വാക്കുകൾ കേട്ട ശേഷം, ധർമ്മശീലിയിൽ ശ്രേഷ്ഠനായ അക്രൂരൻ, മനസ്സ് സന്തോഷവും സമാധാനവും നിറഞ്ഞ്, ശാന്തനായ ഉദ്ധവനോട് പറഞ്ഞു.
അക്രൂര ഉവാച സുപ്രഭാതാഽദ്യ രജനീ ബഭൂവ മേ ശുഭം ദിനമ് । തുഷ്ടാശ്ച ഗുരവോ വിബ്രാ ദേവാ മാമിതി നിശ്ചിതമ്
അക്രൂരൻ പറഞ്ഞു: ഇന്നത്തെ രാത്രി എനിക്ക് വളരെ ശുഭമായിരുന്നു; ഇന്ന് ഭാഗ്യദിനമാണ്. ഗുരുക്കന്മാർ സന്തോഷത്തോടെ, ദേവന്മാർ അനുഗ്രഹത്തോടെ എന്നെ അനുഗ്രഹിക്കുന്നു എന്ന് ഉറപ്പാണ്.
കോടിജന്മാര്ജിതം പുണ്യം മമ സ്വയമുപസ്ഥിതമ് । ബഭൂവ മേ സമുത്പന്നം യദ്യത്കര്മ ശുഭാശുഭമ്
കോടികൾക്കണക്കിന് ജന്മങ്ങളിൽ ഞാൻ സമ്പാദിച്ച പുണ്യം ഇപ്പോൾ എനിക്ക് ലഭിച്ചു; ഞാൻ ചെയ്ത എല്ലാ നല്ലതും ചീത്തയുമുള്ള പ്രവൃത്തികൾക്കും ഫലം കിട്ടിയിരിക്കുന്നു.
ചിച്ഛേദ ബന്ധനിഗഡം മമ ബദ്ധസ്യ കര്മണാ । കാരാഗാരാശ്ച സംസാരാന്മുക്തോ യാമി ഹരേഃപദമ്
എന്റെ തന്നെ പ്രവൃത്തികൾ കൊണ്ട് ഉണ്ടായ ബന്ധനങ്ങളുടെ കെട്ടുകൾ ഇപ്പോൾ മുറിഞ്ഞു; ഈ ലോകത്തിന്റെ തടവിൽ നിന്ന് മോചിതനായി, ഞാൻ ഹരിയുടെ പാദസന്നിധിയിലേക്ക് പോകുന്നു.
സുഹൃദര്ഥോ കൃതോഽഹം ച കംസേന വിദുഷാ രുഷാ । വരേണ തുല്യോ ദേവസ്യ ക്രോധോ മമ ബഭൂവ ഹ
കമസൻ, ബുദ്ധിമാനായെങ്കിലും കോപത്തോടെ, എന്നെ തന്റെ ആവശ്യത്തിനായി ഉപയോഗിച്ചു; ദേവന്റെ കോപം എനിക്ക് ഒരു വരംപോലെ ആയി.
വ്രജരാജ സമാഹര്തും വ്രജം യാസ്യാമി സാംപ്രതമ് । ദ്രക്ഷ്യാമി പരമം പൂജ്യം ഭുക്തിമുക്തിപ്രദായിനമ്
ഇപ്പോൾ ഞാൻ വ്രജരാജാവിനെ കൂട്ടിക്കൊണ്ടുവരാൻ വ്രജയിലേക്ക് പോകുന്നു; പരമപൂജ്യനും അനുഭവവും മോക്ഷവും നൽകുന്നവനെയും ഞാൻ കാണും.
നവീനജലദശ്യാമം നീലേന്ദീവരനോചനമ് । പീതവസ്ത്രസമായുക്തകടിദേശവിരാജിതമ്
പുതിയ മഴമേഘംപോലെയുള്ള കറുത്ത വർണ്ണം, നീലകുമുദപ്പൂവുപോലെയുള്ള കണ്ണുകൾ, മഞ്ഞ വസ്ത്രം ധരിച്ച്, നടുവിൽ ഭംഗിയായി അലങ്കരിച്ചിരിക്കുന്നവനെയും ഞാൻ കാണും.
ധൂലിധൂസരിതാങ്ഗം ച കിംവാ ചന്ദനചര്ചിതമ് । അഥാവ നവനീതാക്തമങ്ഗം ദ്രക്ഷ്യാമി സസ്മിതമ്
അവന്റെ ശരീരം മണ്ണ് പൊടിയാൽ മൂടിയതോ, അല്ലെങ്കിൽ ചന്ദനമണയാൽ അലങ്കരിച്ചതോ, അല്ലെങ്കിൽ പുതിയ വെണ്ണ പുരട്ടിയതോ, ഹരിശ്ശംഖമായ് പുഞ്ചിരിയോടെ കാണാൻ എനിക്ക് കഴിയും.
കിംവാ വിനോദമുരലീം വാദയന്തം മനോഹരമ് । കിംവാ ഗവാം സമൂഹം ച ചാരജന്തമിതസ്തതഃ
അല്ലെങ്കിൽ, ആഹ്ലാദകരമായ മുരളി വായിച്ച് മനോഹരമായി ഇരിക്കുന്നതോ, അല്ലെങ്കിൽ പശുക്കളുടെ കൂട്ടം ഇവിടെ അവിടെ നടത്തിപ്പിക്കുന്നതോ കാണാം.
കിംവാ വസന്തം ഗച്ഛന്തം ശയാനം വാ സുനിശ്ചിതമ് । നിദ്രേശം കീദൃശം ചാദ്യ സുദൃഷ്ട്വാ ച ശുഭേ ക്ഷണോ
അല്ലെങ്കിൽ, നടക്കുന്നതോ, ഉറപ്പായും വിശ്രമത്തിൽ കിടക്കുന്നതോ കാണാം; ഇന്ന് ഈ ശുഭസമയത്ത് അവൻ എങ്ങനെയാണു വിശ്രമിക്കുന്നത് എന്ന് ഞാൻ കാണും.
യത്പാദപദ്മം ധ്യായന്തേ ബ്രഹ്മവിഷ്ണുശിവാദയഃ । ന ഹി ജാനാതി യസ്യാന്തമനന്തോഽനന്തവിഗ്രഹഃ
ബ്രഹ്മാവും വിഷ്ണുവും ശിവനും തുടങ്ങിയവർ ധ്യാനിക്കുന്ന പാദപദ്മം, അതിന്റെ അന്ത്യവും അനന്തതയും ആരും അറിയുന്നില്ല; അവന്റെ രൂപങ്ങൾ അനന്തമാണ്.
യത്പ്രഭാവം ന ജാനന്തി ദേവാഃ സന്തശ്ച സംതതമ് । സ്യ സ്തോത്രേ ജഡീഭൂതാ ഭീതാ ദേവീ സരസ്വതീ
ദേവന്മാർക്കും ജ്ഞാനികൾക്കും പോലും അവന്റെ ശക്തി അറിയാനാവില്ല; അവനെ സ്തുതിക്കാൻ ദേവിയായ സരസ്വതിക്കും വാക്കുകൾ മുടിയുന്നു, ഭയവും ഉണ്ടാകുന്നു.
ദാസീനിയുക്താ യദ്ദാസ്യോ മഹാലക്ഷമീശ്ച ലക്ഷീതാ । ഗങ്മാ യസ്യ പദാമ്ഭോജാന്നിഃസൃതാ സത്തവ രൂമിണീ
അവന്റെ ദാസിമാർക്ക് പോലും ദാസിമാർ സേവനം ചെയ്യുന്നു; മഹാലക്ഷ്മിയും അവന്റെ അടയാളമാണ്; അവന്റെ പാദപദ്മത്തിൽ നിന്നാണ് ഗംഗാ പുറപ്പെട്ടത്; അവൻ സകല സൃഷ്ടിയുടെയും മൂലമാണ്.
ജന്മമൃത്യുജരാവ്യാധിഹരാ ത്രിഭുവനാത്പരാ । ദര്ശനസ്പര്ശനാഭ്യാം ച നൃണാം പാതകനാശിനീ
ജനനം, മരണം, വയസ്സു, രോഗം എന്നിവ നീക്കുകയും, മൂന്നു ലോകങ്ങൾക്കുമപ്പുറമായവനും, അവന്റെ ദർശനത്തിലും സ്പർശത്തിലും മനുഷ്യരുടെ പാപങ്ങൾ നശിക്കുന്നു.
ധ്യായതേ യത്പദാമ്ഭോജം ദുര്ഗാ ദുര്ഗവിനാശിനീ । ത്രേലോക്യജനനീ ദേവീ മുലപ്രകൃതിരീശ്വരീ
ദുര്ഗ്ഗ, കഷ്ടങ്ങൾ നീക്കുന്നവൾ, അവന്റെ പാദപദ്മത്തിൽ ധ്യാനം ചെയ്യുന്നു; അവൾ മൂന്നു ലോകത്തിന്റെയും മാതാവും, ആദിപ്രകൃതിയും, ഈശ്വരിയുമാണ്.
ലോമ്നാം കൂപേഷു വിശ്വാനി മഹാവിഷ്ണോശ്ച യസ്യ ച । അസംഖ്യാനി വിചിത്രാണി സ്ഥൂലാത്സ്ഥൂലതരസ്യ ച
മഹാവിഷ്ണുവിന്റെ ശരീരത്തിലെ രോമരന്ധ്രങ്ങളിൽ അനേകം അത്ഭുതകരമായ ലോകങ്ങൾ നിലകൊള്ളുന്നു; അതിൽ ഏറ്റവും വലുതും സൂക്ഷ്മവുമായവയും ഉണ്ട്.
സ ച യത്ഷോഡശാംശശ്ച യസ്യ സര്വേശ്വരസ്യ ച । തം ദ്രഷ്ടും യാമി ഹേ ബന്ധോ മായാമാനുഷരൂപിണമ്
സകലത്തിന്റെയും അധിപനായ ആറ് പതിനാറു ഭാഗങ്ങളുള്ളവനെയാണ് ഞാൻ കാണാൻ പോകുന്നത്, സ്നേഹിതാ. അവൻ മായയാൽ മനുഷ്യരൂപത്തിൽ പ്രത്യക്ഷപ്പെടുന്നു.
സര്വ സര്വാന്തരാത്മാനം സര്വജ്ഞം പ്രകൃതേഃ പരമ് । ബ്രഹ്മജ്യോതിഃസ്വരൂപം ച ഭക്താനുഗ്രഹവിഗ്രഹമ്
അവൻ എല്ലാവരുടെയും അന്തരാത്മാവും, എല്ലാം അറിയുന്നവനും, പ്രകൃതിയെക്കാൾ അതീതനും, ബ്രഹ്മജ്യോതിയുടെ സ്വരൂപവും, ഭക്തന്മാരെ അനുഗ്രഹിക്കാൻ ഉദിച്ച ദയാമൂർത്തിയുമാണ്.
നിര്ഗുണം ച നിരീഹം ച നിരാനന്ദം നിരാശ്രയമ് । പരമം പരമാനന്ദം സാനന്ദം നന്ദനന്ദനമ്
അവനിൽ ഗുണങ്ങളോ ആഗ്രഹങ്ങളോ ആശ്രയങ്ങളോ ഇല്ല; എങ്കിലും അവൻ പരമാനന്ദവും, പരമാവധി സന്തോഷവും നിറഞ്ഞ നന്ദന്റെ പ്രിയപുത്രനുമാണ്.
സ്വേച്ഛാമയം സര്വപരം സര്വബീജം സനാതനമ് । വദന്തി യോഗിനഃ ശശ്വദ്ധ്യായന്തേഽഹര്നിശം ശിശുമ്
സ്വച്ഛന്ദമായ ഇച്ഛയാൽ സൃഷ്ടിയായവനും, എല്ലാറ്റിനും മീതെയുള്ളവനും, അനന്തമായ വിത്തുമാണ് അവൻ. യോഗികൾ അവനെ പറ്റി പറയുകയും, ആ ശിശുവിനെ രാവും പകലും ധ്യാനിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു.
മന്വന്തരസഹസ്രം ച നിരാഹാരഃ കൃശോദരഃ । പദ്മേ പാദ്മസ്തപസ്തേപേ പുരാ പാദ്മം തു യത്കൃതേ
മനുവിന്റെ ആയിരം ചക്രങ്ങൾക്കാലം ഉപവാസം പാലിച്ച് ക്ഷീണിച്ച വയറോടെ, പദ്മൻ പദ്മത്തിനായി താമരയിൽ കഠിനതപം അനുഷ്ഠിച്ചു.
പുനഃ കുരു തപസ്യാം ച തദാ ദ്രക്ഷ്യസി മാമിതി । സകൃച്ഛബ്ദം ച ശുശ്രാവ ന ദദര്ശ തഥാഽപി തമ്
പുനരായും തപസ്സ് ചെയ്യുക, അപ്പോൾ നീ എന്നെ കാണും—എന്നു ഒരു വാക്ക് മാത്രം അവൻ കേട്ടു, പക്ഷേ അപ്പോൾ പോലും അവനെ കാണാൻ കഴിഞ്ഞില്ല.