രാഹുഗ്രസ്തം ച ഗഗനേ മണ്ഡലം ചന്ദ്രസൂര്യയൌഃ । ഏകകാലേച പശ്യാമി സര്വഗ്രാസം ച ബാന്ധവാഃ
ഒരു സമയത്ത് ആകാശത്ത് രാഹു സൂര്യനും ചന്ദ്രനും വിഴുങ്ങുന്നതും, എന്റെ ബന്ധുക്കൾ മുഴുവനും നശിക്കുന്നതും ഞാൻ കാണുന്നു.
ഉല്കാപാതം ധൂമകേതും ഭൂകമ്പം രാഷ്ട്രവിപ്ലവമ് । ഝഞ്ഝാവാതം മഹോത്പാതം പശ്യാമി ച പുരോഹിത
പുരോഹിതാ, ഞാൻ ഉൽക്കാപാതവും ധൂമകേതുവും ഭൂകമ്പവും രാജ്യവിപ്ലവവും കാറ്റടിയും മഹാവിപത്തുകളും കാണുന്നു.
വായുനാ ഘൂര്ണമാനാംശ്ച ച്ഛിന്നസ്കന്ധാന്മഹീരുഹാന് । പതിതാന്പര്വതാശ്ചൈവ പശ്യാമി പൃഥിവീതലേ
വായുവിൽ കറങ്ങി, തണ്ടു ഒടിഞ്ഞ മരങ്ങളും ഭൂമിയിൽ വീണ പർവതങ്ങളും ഞാൻ കാണുന്നു.
പുരുഷം ഛിന്നശിരസം രൃത്യന്തം നഗ്നമുച്ഛ്രിതമ് । മുണ്ഡമാലാകരം ഘോരം പശ്യാമി ച ഗൃഹേ ഗൃഹേ
ഓരോ വീട്ടിലും തല മുറിഞ്ഞ് നഗ്നനായി ഭയാനകൻ, മുണ്ടമാല ധരിച്ച് നൃത്തം ചെയ്യുന്നത് ഞാൻ കാണുന്നു.
ദഗ്ഥം സര്വാശ്രമം ഭക്മപൂര്ണമങ്ഗാരസംകുലമ് । ഹാഹാകാരം ച കുര്വന്തം സര്വം പശ്യാമി സര്വതഃ
എല്ലാ ആശ്രമങ്ങളും കത്തിക്കളഞ്ഞു, ചിതാഭസ്മവും ചിതാഗ്നിയും നിറഞ്ഞു, എല്ലായിടത്തും വിലാപം മുഴങ്ങുന്നത് ഞാൻ കാണുന്നു.
ഇത്യേവമുക്ത്വാ രാജാ സ വിരരാമ സഭാതലേ । ദൃഷദ്വാ (ശ്രൃത്വാ) സ്വപ്തം ബാന്ധവാശ്ച ന തമുക്ത്വാനിശശ്വസുഃ
ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞ് രാജാവ് സഭയിൽ മൗനമായി. അവന്റെ സ്വപ്നം കേട്ട ബന്ധുക്കൾ ഒന്നും പറയാതെ ദുഃഖത്തോടെ നിശ്വാസം വിട്ടു.
ജഹാര ചേതനാം സദ്യഃ സത്യകശ്ച പുരോഹിതഃ । മത്വാ വിനാശം കംസസ്യ യജമാനസ്യ നാരദ
നാരദാ, തന്റെ യജമാനനായ കംസന്റെ നാശം ഉറപ്പാണെന്ന് കരുതി പുരോഹിതനായ സത്യകൻ ഉടൻ തന്നെ ബോധം നഷ്ടപ്പെട്ടു.
രുരോദ നാരീവര്ഗശ്ച പിതാ മാതാ ച ശോകതഃ । മേനേ വിനാശകാലം ച സദ്യഃ സ്വയമുപസ്ഥിതമ്
സ്ത്രീകൾ കരയാൻ തുടങ്ങി. രാജാവിന്റെ അച്ഛനും അമ്മയും ദുഃഖത്തിൽ, നാശകാലം ഉടൻ തന്നെ വന്നുവെന്ന് വിശ്വസിച്ചു.
ഇതി ശ്രീബ്രഹ്മo മഹാo ശ്രീകൃഷ്ണജന്മഖo ഉത്തo നാരദനാo കംസദുഃഖപ്ന- കഥനം നാമ ത്രിഷഷ്ടിതമോഽധ്യായഃ
ഇങ്ങനെ ശ്രീബ്രഹ്മവൈവർത മഹാപുരാണത്തിലെ ശ്രീകൃഷ്ണജന്മഖണ്ഡത്തിൽ നാരദൻ പറഞ്ഞ കംസന്റെ ദുഃഖസ്വപ്നവിവരണം എന്ന അറുപത്തിമൂന്നാം അധ്യായം സമാപിക്കുന്നു.
അഥ ചതുഃഷഷ്ടിതമോഽധ്യായഃ നാരായണ ഉവാച സര്വ കൃത്വാ പരാമര്ശം സത്യകശ്ച പുരോഹിതഃ । ബുദ്ധിമാഞ്ഛുക്രശിഷ്യശ്ച തമുവാച ഹിതം മുനേ
ഇനി അറുപത്തിനാലാം അധ്യായം ആരംഭിക്കുന്നു. നാരായണൻ പറഞ്ഞു: എല്ലാം ആലോചിച്ച ശേഷം, ബുദ്ധിമാനായ ശുക്രശിഷ്യനും പുരോഹിതനുമായ സത്യകൻ ആ മുനിക്ക് ഉപകാരപ്രദമായ വാക്കുകൾ പറഞ്ഞു.
സത്യക ഉവാച ഭയം ത്യജ മഹാഭാഗ ഭയം കിം തേ മയി സ്ഥിതേ । കുരു യാഗം മഹേശസ്യ മര്വാരിഷ്ടവിനാശനമ്
സത്യകൻ പറഞ്ഞു: മഹാഭാഗവ, ഭയം ഉപേക്ഷിക്കൂ. ഞാൻ ഇവിടെ ഇരിക്കുമ്പോൾ നിനക്ക് എന്തിനാണ് ഭയം? മരണസൂചനകൾ നീക്കാൻ മഹേശനുവേണ്ടി യാഗം നടത്തൂ.
യാഗോ ധനുര്മഖോ നാമ ബഹ്വന്നോ ബഹുദക്ഷിണഃ । ദുഃശപ്നാനാം നാശകരഃ ശത്രുഭീതിവിനാശകഃ
ധനുർമഖം എന്ന പേരിൽ, ഭക്ഷണവും ദക്ഷിണയും സമൃദ്ധമായി നടത്തുന്ന ഈ യാഗം ദുഷ്ടസ്വപ്നങ്ങൾക്കും ശത്രുഭയങ്ങൾക്കും അവസാനമാക്കുന്നു.
ആധ്യാത്മികമാധിദൈവമാധിഭൌതികമുത്കടമ് । ഏഷാം ത്രിവിധോത്പാതാനാം ഖണ്ഡനോ ഭൂതിവര്ധംനഃ
ആത്മികം, ദൈവികം, ഭൗതികം എന്നിങ്ങനെ മൂന്നു തരത്തിലുള്ള കഷ്ടങ്ങൾ അകറ്റുമ്പോൾ ഐശ്വര്യവും സന്തോഷവും വർദ്ധിക്കും.
യാഗേ സമാപ്തേ ശംഭുശ്ച ജരാമൃത്യുഹരം വരമ് । ദദാതി സാക്ഷാദ്ഭവതി ദാതാ ച സര്വസംപദാമ്
യാഗം പൂർത്തിയായപ്പോൾ ശംഭു വയസ്സും മരണവും അകറ്റുന്ന അനുഗ്രഹം നൽകുന്നു; എല്ലാ സമ്പത്തുകളും നേരിട്ട് നൽകുന്നവനായി മാറുന്നു.
ചകാരേമം ച യാഗം ച പുരാ ബാണോ മഹാബലഃ । നന്ദീ പരശുരാമശ്ച ഭല്ലശ്ച ബലിനാം വരഃ
പഴയകാലത്ത് ബാണൻ എന്ന മഹാബലശാലിയും, നന്ദിയും, പരശുരാമനും, ഭല്ലൻ എന്ന ശക്തന്മാരിൽ ശ്രേഷ്ഠനും ഈ യാഗം നിർവ്വഹിച്ചു.
പുരാ ദദൌ ധനുരിദം ശിവോ നന്ദീശ്വരായ ച । യാഗേന ഭൂത്വാ സിദ്ധഃ സ ദദൌ ബാണായ ധാര്മികഃ
പണ്ടു ശിവൻ ഈ വില്ല് നന്ദീശ്വരനു നൽകി; യാഗം നടത്തി സിദ്ധി നേടിയതിനു ശേഷം ആ ധാർമ്മികൻ അത് ബാണനു നൽകി.
കൃത്വാ യാഗം മഹാസിദ്ധോ ദദൌ രാമായ പുഷ്കരേ । തുഭ്യം ദദൌ പരശുരാമഃ കൃപയാ ച കൃപാനിധിഃ
യാഗം നടത്തി മഹാസിദ്ധനായവൻ അത് രാമനു പുഷ്കരയിൽ നൽകി; കരുണയുടെ സമുദ്രമായ പരശുരാമൻ അതു കരുണയാൽ നിന്നു നിന്നു നിനക്കു നൽകി.
സഹസ്രഹസ്തപരിമിതം ദൈര്ധ്യേഽതികഠിനം നൃപ । ദശഹസ്തപ്രശസ്തം ച ശംകരേച്ഛാവിനിര്മിതമ്
രാജാവേ, ഈ വില്ല് ആയിരം കൈ നീളവും, അത്യന്തം ദൃഢവുമാണ്; പത്ത് കൈ വീതിയുള്ളതും ശംകരന്റെ ഇച്ഛപ്രകാരം നിർമ്മിതവുമാണ്.
പശുപതേഃ പശുപതം യുക്തയാനേന ദുര്വഹമ് । സര്വേ ഭങ്ക്തും ന ശക്താശ്ച ദേവം നാരായണം വിനാ
പശുപതിയുടെ പശുപതവില്ല്, ശരിയായ മാർഗ്ഗത്തിൽ പോലും വഹിക്കാൻ ബുദ്ധിമുട്ടാണ്; നാരായണനെ ഒഴികെ ആരും അതു തകർക്കാൻ കഴിയില്ല.
യാഗേ ച ധനുഷഃ പൂജാം ശംകരസ്യ തു ശംകരേ । കുരു ശീഘ്രം ശുഭാര്ഥം ച സര്വാന്കുരു നിമന്ത്രണമ്
യാഗത്തിൽ വില്ലിനെയും ശംകരനെയും ആരാധിക്കണം; ഈ ശുഭഫലത്തിനായി ഉടൻ ചെയ്യുക, എല്ലാവരെയും ക്ഷണിക്കണം.
അസ്മിന്യാഗേ ധനുര്ഭങ്ഗോ ഭവേദ്യദി നരാധിപ । വിനാശോ യജമാനസ്യ ഭവിഷ്യതി ന സംശയഃ
ഈ യാഗത്തിനിടയിൽ മനുഷ്യൻ വില്ല് തകർത്താൽ, യജമാനനു നിർഭാഗ്യവും നാശവും സംഭവിക്കും—ഇതിൽ സംശയമില്ല.
ഭഗ്നേ ധനുഷി യാഗശ്ച ഭഗ്നോ ഭവതി നിശ്ചിതമ് । ഫലം ദദാതി കോ വാഽത്ര ചാനിഷ്പന്നേ ച കര്മണി
വില്ല് തകർന്നാൽ യാഗവും തീർച്ചയായും നശിക്കും; പ്രവർത്തി പൂർത്തിയാകാതെ ഫലം നൽകാൻ ആരുണ്ട്?
ബ്രഹ്മാ ച ധനുഷോ മൂലേ മധ്യേ നാരായണഃ സ്വയമ് । അഗ്രേ ചോഗ്രപ്രതാപശ്ച മഹാദേവോ മഹാമതേ
വില്ലിന്റെ അടിയിൽ ബ്രഹ്മാവും, നടുവിൽ നാരായണനും, അഗ്രഭാഗത്ത് ഭയങ്കരമായ പ്രകാശമുള്ള മഹാദേവനും ഉണ്ട്, ജ്ഞാനിയേ.
ധനുര്ഹി ത്രിവികാരം ച സദ്രത്നഖചിതം വരമ് । ഗ്രീഷ്മമധ്യാങ്നമാര്തംണ്ഡപ്രഭാപ്രച്ഛന്നകാരണ്
മൂന്നു രൂപങ്ങളുള്ളതും, വിലയേറിയ രത്നങ്ങൾ ചാർത്തിയതുമായ ഈ ഉത്തമവില്ലിന്റെ നടുവ്, വേനലിലെ സൂര്യപ്രഭയിൽ മറഞ്ഞിരിക്കുന്നു.
അശക്തശ്ച നമയിതുമനന്തശ്ച മഹാബലഃ । സുര്യശ്ച കാര്തികേയശ്ച കാ കഥാഽന്യസ്യ ഭൂമിപ
മഹാബലശാലിയായ അനന്തനും, സൂര്യനും, കാർത്തികേയനും പോലും ഇതു വളയ്ക്കാൻ കഴിയില്ല; മറ്റാരെക്കുറിച്ച് പറയേണ്ടതുണ്ടോ, രാജാവേ?
ത്രിപുരാരിഃ പുരാഽനേന ജഘാന ത്രിപുരം മുദാ । നിര്ഭയം കുരു സ്വച്ഛന്ദം മങ്ഗലാര്ഹ മഹോത്സവമ്
പണ്ടു ത്രിപുരാരി ഈ വില്ലുകൊണ്ട് സന്തോഷത്തോടെ ത്രിപുരയെ നശിപ്പിച്ചു; ഭയമില്ലാതെ, മനസ്സിനിഷ്ടം പോലെ, ഈ മഹോത്സവം ആഘോഷിക്കൂ, ഇത് മഹാശുഭമായതാണ്.
മത്യകസ്യ വചഃ ശ്രുത്വാ ചന്ദ്രവംശവിവര്ധനഃ । ഉവാച കംസഃ സര്വാര്ഥേ സതതം ച ഹിതൈഷിണമ്
മത്യകന്റെ വാക്കുകൾ കേട്ടു, ചന്ദ്രവംശത്തെ വളർത്തിയ കംസൻ, എല്ലായ്പ്പോഴും തനിക്കു നല്ലതായ കാര്യങ്ങൾ ആലോചിച്ചു പറഞ്ഞു.
കംസ ഉവാച വസുദേവഗൃഹേ ജജ്ഞേ മദ്വധീ കുരനാശനഃ । സ്വച്ഛന്ദം നന്ദഗേഹേ ച വര്ധതേ നന്ദനന്ദനഃ
കംസൻ പറഞ്ഞു: വസുദേവന്റെ വീട്ടിൽ എന്റെ വധം വരുത്താൻ ജനിച്ചവൻ, നന്ദന്റെ വീട്ടിൽ നന്ദനന്ദൻ സ്വതന്ത്രമായി വളരുന്നു.
മദ്വന്ധുവര്ഗാഞ്ഛൂരാംശ്ച മന്ത്രിണഃ സുവിശാരദാന് । ഭഗിനീം പൂതനാം പൂതാം ജഘാന ബാലകോ ബലീ
എന്റെ ബന്ധുക്കളെയും വീരന്മാരെയും, ബുദ്ധിശാലികളായ മന്ത്രിമാരെയും, ശുദ്ധയായ എന്റെ സഹോദരിയായ പൂതനയെയും ആ ബാലൻ കൊല്ലിച്ചു.
ഗോവര്ധനം ദധാര്രകകരേണ ബലവര്ധനഃ । മഹേന്ദ്രസ്യ ച ശൂരസ്യ ചകാര ച പരാഭവമ്
ശക്തി വർദ്ധിച്ച ആ ബാലൻ, ചെറിയ വിരലിൽ ഗോവർദ്ധനപർവ്വതം ഉയർത്തി; മഹേന്ദ്രനായ ഇന്ദ്രനെയും തോൽപ്പിച്ചു.