ശൈലദത്താസനേ ശീഘ്രമുവാസ ബ്രാഹ്മണഃ സ്വയമ്
പർവ്വതരാജാവ് നൽകിയ ആസനത്തിൽ ബ്രാഹ്മണൻ ഉടൻ ഇരുന്നു.
പപ്രച്ഛ കുശലം ശൈലോ ബ്രാഹ്മണം കോ ഭവാനിതി
പർവ്വതരാജാവ് ബ്രാഹ്മണനോട് സുഖം ചോദിച്ചു, 'താങ്കൾ ആരാണ്?' എന്നു ചോദിച്ചു.
ഘാടികാം വൃത്തിമാശ്രിത്യ ഭ്രമാമി ധരണീതലേ
ഞാൻ ഭിക്ഷാടനജീവിതം സ്വീകരിച്ച് ഭൂമിയിൽ ചുറ്റി നടക്കുന്നു.
മയാ ജ്ഞാതം ശംകരായ സുതാം ദാതും ത്വമിച്ഛസി
നീ മകളെ ശംകരനു നൽകാൻ ആഗ്രഹിക്കുന്നുവെന്ന് എനിക്ക് അറിയാം.
നിരാശ്രയായാസങ്ഗയാരൂപായ നിര്ഗുണായ ച 4.41.
ആശ്രയമില്ലാത്തവനും, ബന്ധമില്ലാത്തവനും, രൂപമില്ലാത്തവനും, ഗുണമില്ലാത്തവനും ആയവനു.
ദിഗ്വാസസേഽഹിഗാത്രായ വിഭൂതിഭൂഷണായ ച
ദിശകളെ വസ്ത്രമാക്കി, പാമ്പുകളെ അംഗങ്ങളാക്കി, ഭസ്മം അലങ്കാരമായി ധരിച്ചവനു.
അജ്ഞാതമൃത്യവേഽജ്ഞായാനാഥായാബന്ധവേ ഭവേ
മരണവും ജനനവും അറിയപ്പെടാത്തവനും, യാതൊരു രക്ഷകനുമില്ലാത്തവനും, ബന്ധുക്കളില്ലാത്തവനും ആയവനു.
അജ്ഞാതവയസേഽതീവ വൃദ്ധായ ചാവികാരിണേ
പ്രായം അറിയപ്പെടാത്തവനും, അത്യന്തം വയോധികനും, മാറ്റമില്ലാത്തവനും ആയവനു.
നിബോധ ജ്ഞാനിനാം ശ്രേഷ്ഠം നാരായണം കുലോദ്ഭവമ്
ജ്ഞാനികളിൽ ശ്രേഷ്ഠനും, നിന്റെ വംശത്തിൽ നിന്നുള്ളവനും ആയ നാരായണൻ പരമനാണെന്ന് അറിഞ്ഞുകൊൾക.
മഹാജനഃ സ്മേരമുഖഃ ശ്രുതിമാത്രാദ്ഭവിഷ്യതി
മഹാജനങ്ങൾ സന്തോഷഭാവത്തോടെ, കേൾക്കുന്നതു മാത്രം കൊണ്ട് അങ്ങനെ ആകും.
ബാന്ധവാന്മേനകാം പ്രശ്നം കുരു ശീഘ്രം പ്രയത്നതഃ
നിന്റെ ബന്ധുവായ മേനകയോട് ഈ ചോദ്യം ഉടൻ ശ്രദ്ധയോടെ ചോദിക്കൂ.
രോഗിണേ നൌഷധം ശശ്വത്കുപഥ്യം രോചതേ സദാ
രോഗികൾക്ക് ഔഷധം എപ്പോഴും രുചികരമല്ല, നല്ല വഴി പോലും അങ്ങനെ തന്നെയാണ്.
ജഗാമ സ്വാലയം ശാന്തോ വൃന്ദാവനവിനോദിനി ശോകേന സാശ്രുനയനാ ഹൃദയേന വിദൂയതാ
വൃന്ദാവനത്തിൽ ആനന്ദം കണ്ടെത്തിയ അവൾ, ദുഃഖത്തിൽ കണ്ണീരോടെ, ഹൃദയത്തിൽ വേദനയോടെ, ശാന്തമായി സ്വന്തം വീട്ടിലേക്ക് പോയി.
പൃച്ഛ ശൈലവരാനസ്മൈ ന ദാസ്യാമി സുതാമഹമ് 4.41.
ഈ കാര്യത്തിൽ പർവ്വതങ്ങളിൽ ശ്രേഷ്ഠനോടു ചോദിക്കൂ; ഞാൻ മകളെ അവനു നൽകില്ല.
ഗലേ ബദ്ധ്വാഽമ്ബികാം പശ്യ യാസ്യാമി ഘോരകാനനമ്
അവൾ അംബികയെ കഴുത്തിൽ കെട്ടി, 'ഞാൻ ഭയാനകമായ കാടിലേക്ക് പോകുന്നു' എന്നു പറഞ്ഞു.
ത്യക്ത്വാഽഽഹാരം രുദന്തീ ച ചകാര ശയനം ഭുവി
ഭക്ഷണം ഉപേക്ഷിച്ച് കരയുമ്പോൾ അവൾ നിലത്തിരുത്തി കിടന്നു.
ആജഗാമ പുനസ്തൈശ്ച യുക്താ പശ്ചാദരുന്ധതീ
പിന്നീട് അവരോടൊപ്പം അരുന്ധതി വീണ്ടും അവിടെ എത്തി.
ദത്ത്വാ ഷോഡശോപചാരാന്പൂജയാമാസ ഭക്തിതഃ
പതിനാറു വിധത്തിലുള്ള പൂജകൾ അർപ്പിച്ച്, ഭക്തിയോടെ അവളെ ആദരിച്ചു.
ജഗാമാരുന്ധതീ തൂര്ണം യത്ര മേനാ ച പാര്വതീ
അരുന്ധതി വേഗത്തിൽ മേനയും പാർവതിയും ഇരുന്നിടത്തേക്ക് പോയി.
ഉവാച മധുരം സാധ്വീ സാവധാനാം ഹിതം വചഃ ഉത്തിഷ്ഠ മേനകേ സാധ്വി ത്വദ്ഗൃഹേഽഹമരുന്ധതീ
ആ സദ്വതിയായ അവൾ മധുരമായി, ശ്രദ്ധയോടെ, ഉപകാരപ്രദമായ വാക്കുകൾ പറഞ്ഞു: 'മേനേ, ഉണരൂ സദ്വതിയേ, ഞാൻ അരുന്ധതി, നിന്റെ വീട്ടിലാണ്.'
പിതൄണാം മാനസീ കന്യാ മാം ജാനീഹി വിധേര്വധൂമ് ഉവാച ശിരസാ നത്വാ താം പദ്മാമിവ തേജസാ
നീ എന്നെ പിതൃപുരുഷന്മാരുടെ മനസ്സിൽ ജനിച്ച മകളായി, സൃഷ്ടാവിന്റെ ഭാര്യയായി അറിയണം. അവൾ തലവാങ്ങി, തേജസ്സിൽ താമരപൂവിനെപ്പോലെ, അവളോട് പറഞ്ഞു.
വധൂര്ജഗദ്വിധേഃ പത്നീ വസിഷ്ഠസ്യ മമാലയേ
ലോകസ്രഷ്ടാവിന്റെ ഭാര്യയും വസിഷ്ഠന്റെ ഭാര്യയും എന്റെ വീട്ടിലാണ്.
ഈശ്വരീ ജഗതാം സ്രഷ്ടുരാഗതാ ബഹുപുണ്യതഃ 4.41.
ലോകങ്ങളുടെ സ്രഷ്ടാവിന്റെ ഇശ്വരിയായ അവൾ വലിയ പുണ്യഫലത്തോടെ ഇവിടെ എത്തി.
ഭോജയാമാസ മിഷ്ടാന്നം ബുഭുജേ കന്യയാ സഹ
അവൾ മധുരഭക്ഷണം വിളമ്പി, ആ പെൺകുട്ടിയോടൊപ്പം കൂടെ ഭക്ഷിച്ചു.
അരുന്ധതീ പ്രസങ്ഗേന സംബന്ധയോജനാനി ച ബോധയാമാസുഃ സംബന്ധയോജനാനി പ്രസങ്ഗതഃ
അരുന്ധതി സംസാരത്തിനിടയിൽ ബന്ധങ്ങളുടെ വിശദീകരണം പറഞ്ഞു.
ശിവായ പാര്വതീം ദേഹി സംഹര്തുഃ ശ്വശുരോ ഭവ
പാർവതിയെ ശിവനോട് നൽകൂ, നിനക്ക് സംഹാരന്റെ അപ്പനായാകാം.
തവ ശങ്കാവിനാശായ ബ്രഹ്മസംബന്ധകര്മണി
നിന്റെ സംശയങ്ങൾ നീക്കാൻ, ബ്രഹ്മയുമായി ബന്ധപ്പെടുന്ന കര്മത്തില്—
വിധേഃ പ്രാര്ഥനയാ ദേവ തവ കന്യാം ഗ്രഹീഷ്യതി
സൃഷ്ടാവിന്റെ അപേക്ഷപ്രകാരം, ദേവാ, അവൻ നിന്റെ മകളെ സ്വീകരിക്കും.
ഹേതുദ്വയേന യോഗീന്ദ്രോ വിവാഹം ച കരിഷ്യതി ഉവാച കിംചിദ്ഭീതശ്ച പരം വിനയപൂര്വകമ്
രണ്ടു കാരണങ്ങൾ കൊണ്ടാണ് യോഗികളുടെ നാഥൻ വിവാഹം നടത്തുന്നത്; അല്പം ഭയത്തോടെയും വലിയ വിനയത്തോടെയും അവൻ പറഞ്ഞു.
ഹിമാലയ ഉവാച കിംചിദാശ്രമമൈശ്വര്യം കിം വാ സ്വജനബാന്ധവമ്
ഹിമാലയം പറഞ്ഞു: 'ഇത് ഏതെങ്കിലും ആശ്രമവൈഭവത്തിനോ, അല്ലെങ്കിൽ ബന്ധുക്കൾക്കായോ?'