ഉവാച തം ജഗന്മാതാ നീതിസാരം പരം വചഃ
ലോകമാതാവ് അവനോട് പരമമായ ധർമ്മബോധവും ജ്ഞാനവും ഉള്ള വാക്കുകള് പറഞ്ഞു.
അഹോ തപഃപ്രഭാവശ്ച തേജസശ്ച ന ജീവിനാമ്
തപസ്സിന്റെയും തേജസ്സിന്റെയും ശക്തിക്ക് ജീവികളില് തുല്യം ഒന്നുമില്ലെന്നത് സത്യമാണ്.
പാര്വത്യുവാച വക്താ ചതുര്ണാം വേദാനാം ജനകശ്ച സ്വയം വിഭുഃ
പാര്വ്വതി പറഞ്ഞു: നാലു വേദങ്ങളും വായിക്കുന്നവനും, അവയുടെ ജനകനും, സകലവ്യാപിയായ ഭഗവാനുമാണ് അദ്ദേഹം.
മുക്തിപ്രദാതാ ഭക്താനാം ദാതാ ച സര്വസംപദാമ് 4.37.
ഭക്തന്മാര്ക്ക് മോക്ഷവും എല്ലാ സമ്പത്തും നല്കുന്നവനാണ് അദ്ദേഹം.
സദാ തേ പരിപാല്യാഽഹം പോഷ്യാ ഭക്ത്യാ ച കിംകരീ
ഞാന് എപ്പോഴും നിന്റെ സംരക്ഷണത്തിലും പോഷണത്തിലും ഇരിക്കണം; ഭക്തിയോടെ സേവനം ചെയ്യുന്നു.
കിംചിച്ഛുദ്ധം ഹിരണ്യേന കിംചിദ്വസ്തു ച വായുനാ
ചില വസ്തുക്കള് പൊന്നാല് ശുദ്ധീകരിക്കപ്പെടുന്നു, ചിലത് വായുവാല്.
വിഷ്ണോര്നിവേദിതാന്നേന യഷ്ടവ്യാഃ സര്വദേവതാഃ
വിഷ്ണുവിന് സമര്പ്പിച്ച അന്നംകൊണ്ട് എല്ലാ ദേവതകളെയും ആരാധിക്കണം.
അനിവേദ്യമഭക്ഷ്യം ച നൈവേദ്യമുദരേ ഹരേഃ
സമര്പ്പിക്കാത്തതോ, ഭക്ഷ്യയോഗ്യമല്ലാത്തതോ, ഹരിയുടെ ഉദരത്തിലേക്ക് സമര്പ്പിക്കരുത്.
അമൃതം സര്വവസ്തൂനാമിഷ്ടസാരം സുദുര്ലഭമ്
എല്ലാ വസ്തുക്കളിലും അതാണ് അമൃതം, ആഗ്രഹിക്കുന്നതിന്റെ സാരവും അത്യന്തം അപൂർവവുമാണ്.
ഹന്ത്യകാലികമൃത്യും തദമൃതം മൂഢരംജനമ്
അമൃതം ആകാലമൃത്യുവിനെ നശിപ്പിക്കുന്നു, അജ്ഞന്മാരെ സന്തോഷിപ്പിക്കുന്നു.
യദൃച്ഛയാ തം നൈവേദ്യം യോ ഭുങ്ക്തേ സാധുസംഗതഃ
ആ സന്മാർഗ്ഗികളോടൊപ്പം യാദൃശ്ചികമായി ആ നൈവേദ്യം കഴിക്കുന്നവൻ—
യോ നിവേദ്യ ഹരിം ഭുങ്ക്തേ ഭക്ത്യാ ഭക്തശ്ച നിത്യശഃ
ഹരിക്ക് സമർപ്പിച്ച് ഭക്തിയോടെ ആഹാരം കഴിക്കുന്നവനും, എപ്പോഴും ഭക്തനായി ഇരിക്കുന്നവനും—
ശ്രുതം പുരാ ത്വന്മുഖതഃ പുഷ്കരേ മുനിസംസദി
പുഷ്കരത്തിൽ മുനിസഭയിൽ നിന്നു നിന്നെക്കൊണ്ട് ഞാൻ ഇതു മുമ്പ് കേട്ടിട്ടുണ്ട്.
സുചിരം ച തപസ്തപ്ത്വാ മയാ ലബ്ധസ്ത്വമീശ്വരഃ 4.37.
ദീർഘകാലം തപസ്സ് ചെയ്തശേഷം ഞാൻ നിന്നെ, പ്രഭുവേ, പ്രാപിച്ചു.
യതോ ന ദത്തം നൈവദ്യം വിഷ്ണോര്മഹ്യം ത്വയാഽധുനാ
ഇപ്പോൾ നീ വിഷ്ണുവിനും എനിക്കുമുള്ള നൈവേദ്യം സമർപ്പിച്ചിട്ടില്ല.
അദ്യപ്രഭൃതി യേ ലോകാ നൈവേദ്യം ഭുഞ്ജതേ തവ
ഇന്നുമുതൽ, നിന്റെ നൈവേദ്യം കഴിക്കുന്നവർക്കു—
ഇത്യുക്ത്വാ പാര്വതീ മാതാ രുരോദ പുരതോ വിഭോഃ
ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞ് പാർവതീ അമ്മൻ പ്രഭുവിന്റെ മുമ്പിൽ കരഞ്ഞു.
തദാ ശിവഃ ശിവാം ഭക്ത്യാ കൃത്വാ വക്ഷസി സാദരമ്
അപ്പോൾ ശിവൻ ഭക്തിയോടെ ആദരപൂർവം ശിവയെ തന്റെ നെഞ്ചിൽ ചേർത്തു.
കരേണ ചക്ഷുഷോര്നീരം സംമൃജ്യ ച പുനഃപുനഃ
തന്റെ കൈകൊണ്ട് അവളുടെ കണ്ണുനീർ വീണ്ടും വീണ്ടും നന്നായി തുടച്ചു.
പരിതുഷ്ടാ ച സാ ദേവീ ഭര്താരം സമുവാച ഹ
അമ്മയാകുന്ന ദേവി സന്തോഷത്തോടെ ഭർത്താവിനോട് പറഞ്ഞു.
ബിഭര്തി ദേഹം സതതം തവ സൌഭാഗ്യവര്ദ്ധനമ്
അവൾ എപ്പോഴും നിന്റെ ഭാഗ്യവർദ്ധകമായ ശരീരം ധരിക്കുന്നു.
അപൂര്വം തവ നൈവേദ്യം ജന്മമൃത്യുജരാഹരമ്
നിന്റെ നൈവേദ്യം അപൂർവമാണ്, ജനനം, മരണം, വയസ്സു എന്നിവയെ അകറ്റുന്നു.
ലിങ്ഗോപരി ച യദ്ദത്തം തദേവാഗ്രാഹ്യമീശ്വര
ലിംഗത്തിന്മേൽ സമർപ്പിക്കുന്നതെന്തും, പ്രഭുവേ, അതാണ് സ്വീകരിക്കേണ്ടത്.
ഇത്യേവമുക്ത്വാ സാ ദേവീ ദേഹം ത്യക്തും സമുദ്യതാ 4.37.
ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞ് ദേവി ശരീരം ഉപേക്ഷിക്കാൻ തയ്യാറായി.
ശംകര ഉവാച മമാപരാധമഖിലം ക്ഷന്തുമര്ഹസി സുന്ദരി
ശംകരൻ പറഞ്ഞു: സുന്ദരിയേ, എന്റെ എല്ലാ പാപങ്ങളും നീ ക്ഷമിക്കണം.
മാം ഭൃത്യം തപസാ ക്രീതം കൃപാം കുരു മമോപരി
നിന്റെ തപസ്സിലൂടെ നേടിയ ഭൃത്യനെന്നെ കരുണയോടെ കാണണം.
അഹോ ഗോലോകനാഥസ്ഥ ഗുണാതീതസ്യ നിര്ഗുണേ
അയ്യോ! ഗോലോകത്തിലെ നാഥൻ, എല്ലാ ഗുണങ്ങൾക്കും അതീതനായവൻ, സകല ഗുണങ്ങളെയും കടന്നുപോകുന്നവനാണ്.
സാകാരേ ച നിരാകാരേ നിത്യേ സ്വേച്ഛാമയേ പ്രിയേ
അവൻ രൂപമുള്ളവനും രൂപരഹിതനുമാണ്, ശാശ്വതനും തന്റെ ഇഷ്ടപ്രകാരം പ്രവർത്തിക്കുന്നവനുമാണ്, പ്രിയേ.
സര്വബീജസ്വരൂപേ ച മഹാമായേ മനോഹരേ ൪൫ ഇച്ഛൈവ ശ്രീഹരേഃ സാക്ഷാന്നാഹം ദാതുമപി ക്ഷമഃ
സകലത്തിന്റെയും വിത്തായ രൂപത്തിൽ, മഹാമായയായും മനോഹരിയായും, ശ്രീഹരിയുടെ നേരിട്ടുള്ള ആഗ്രഹം പോലും ഞാൻ നൽകാൻ കഴിയില്ല.
ഇത്യേവമുക്ത്വാ പുരതസ്തസ്ഥൌ ച ചന്ദ്രശേഖരഃ
ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞശേഷം, ചന്ദ്രശേഖരൻ അവളുടെ മുന്നിൽ നില്ക്കുകയായിരുന്നു.