പ്രധാനോ വര്ണനീയശ്ച സര്വമങ്ഗലകര്മണി
സകലമംഗളകർമ്മങ്ങളിൽ പ്രധാനവും വാഴ്ത്തപ്പെടുന്നതും,
ധാത്രീ ശ്രീഫലപത്രോത്ഥം വിഷ്ണുതൈലം മനോഹരമ്
ധാത്രി എണ്ണ, ശ്രീഫലത്തിന്റെ ഇലയിൽ നിന്നു ലഭിച്ച, മനോഹരമായത്,
വാഞ്ഛനീയം ച സര്വേഷാം കര്പൂരാദിസുവാസിതമ്
എല്ലാവർക്കും ആഗ്രഹിക്കാവുന്ന, കർപ്പൂരാദി സുഗന്ധം ചേർത്തത്,
സര്വേഷാം പ്രീതിജനകം സുമിഷ്ടം മധുരം മധു
എല്ലാവർക്കും പ്രിയം, രുചികരവും മധുരവുമായ തേൻ,
നിര്മലം ജാഹ്നവീതോയം സുപവിത്രം സുവാസിതമ്
നിർമലമായ ഗംഗാവെള്ളം, അത്യന്തം ശുദ്ധവും സുഗന്ധവുമുള്ളത്,
ഇതി ഷോഡശോപചാരാന്ദത്ത്വാ ഭക്തോ മുദാഽന്വിതഃ
ഇങ്ങനെ പതിനാറ് ഉപചാരങ്ങൾ അർപ്പിച്ച് ഭക്തൻ സന്തോഷത്തോടെ,
നാനാപ്രകാരപുഷ്പൈശ്ച ഗ്രഥിതം ശുക്ലതന്തുനാ 4.26.
നാനാതരം പൂക്കളാൽ നിർമ്മിച്ച, വെള്ളനൂലിൽ കെട്ടിയ മാല,
ഇതി പുഷ്പാഞ്ജലിം ദദ്യാന്മൂലമന്ത്രേണ ച വ്രതീ
ഇങ്ങനെ പൂവഞ്ചലി മുഖ്യമന്ത്രം ഉച്ചരിച്ച് വ്രതധാരി അർപ്പിക്കണം.
ഭക്ത ഉവാച സംസാരസാഗരേ ഘോരേ മാമുദ്ധര ഭയാനകേ
ഭക്തൻ പറഞ്ഞു: ഭയപ്പെടുത്തുന്ന ഈ ജനനമരണസമുദ്രത്തിൽ നിന്ന് എന്നെ രക്ഷിക്കണമേ.
ശതജന്മകൃതായാസാദുദ്വിഗ്നസ്യ മമ പ്രഭോ
പ്രഭോ, നൂറുകണക്കിന് ജന്മങ്ങളിൽ നിന്നുള്ള ക്ഷീണത്തിൽ ഞാൻ വളരെ വിഷമിതനാണ്.
പ്രണതം പാദപദ്മേ തേ പശ്യ മാം ശരണാഗതമ്
ഞാൻ നിന്റെ കമലപാദങ്ങളിൽ ശരണം പ്രാപിച്ച് നമസ്കരിക്കുന്നു, ദയവായി എന്നെ കാണണമേ.
ഭക്തിഹീനം ക്രിയാഹീനം വിധിഹീനം ച വേദതഃ
ഭക്തിയില്ലാത്തവനും, കർമ്മങ്ങളില്ലാത്തവനും, വേദത്തിൽ പറഞ്ഞിരിക്കുന്ന വിധികളും പാലിക്കാത്തവനും,
വേദോക്തവിഹിതാഽജ്ഞാനാത്സ്വാങ്ഗഹീനേ ച കര്മണി
വേദങ്ങളിൽ പറഞ്ഞിരിക്കുന്ന വിധി അറിയാതെ, ആരുടെയോ കർമ്മങ്ങൾ ശരിയായ രീതിയിൽ ചെയ്യപ്പെടാതെ പോയാൽ,
ഇതി സ്തുത്വാ തം പ്രണമ്യ ദത്ത്വാ വിപ്രായ ദക്ഷിണാമ്
ഇങ്ങനെ സ്തുതിച്ച്, നമസ്കരിച്ച്, ബ്രാഹ്മണന് ദക്ഷിണ നൽകിക്കഴിഞ്ഞാൽ,
കൃത്വാ വ്രതോപവാസം ച യദി നിദ്രാം നിഷേവതേ
വ്രതവും ഉപവാസവും ആചരിച്ച ശേഷം, ആരെങ്കിലും ഉറക്കം ആസ്വദിച്ചാൽ,
അന്നം ഹി പ്രാണിനാം പ്രാണാ ബ്രഹ്മണാ നിര്മിതം പുരാ 4.26.
ഭക്ഷണം എല്ലാ ജീവികൾക്കും ജീവൻ തന്നെയാണ്; അതു ബ്രഹ്മാവ് പുരാതനകാലത്ത് സൃഷ്ടിച്ചതാണ്.
ഏവം യഃ കുരുതേ ഭക്ത്യാ ഭാരതേ വ്രതമുത്തമമ്
ഇങ്ങനെ ഭരതഭൂമിയിൽ ആരെങ്കിലും ഭക്തിയോടെ ഈ ഉത്തമവ്രതം ആചരിച്ചാൽ,
മാതരം ഭ്രാതരം ചൈവ ശ്വശ്രൂം ച ശ്വശുരം സുതാമ്
അമ്മ, സഹോദരൻ, അമ്മാമ്മ, അപ്പൂപ്പൻ, മകൾ ഇവരെല്ലാം—
ഇതി ശ്രീബ്രഹ്മവവര്തേ മഹാപുരാണേ ശ്രീകൃഷ്ണജന്മഖണ്ഡേ നാരായണനാരദസംവാദേ ഏകാദശീവ്രതനിരൂപണം നാമ ഷഡ്വിംശോഽധ്യായഃ
ഇങ്ങനെ ശ്രീബ്രഹ്മവൈവർത്ത മഹാപുരാണത്തിലെ ശ്രീകൃഷ്ണജന്മഖണ്ഡത്തിൽ നാരായണനും നാരദനും തമ്മിലുള്ള സംഭാഷണത്തിൽ ഏകാദശീവ്രതത്തിന്റെ വിവരണം എന്ന പേരിൽ ഇരുപത്താറാം അധ്യായം സമാപിക്കുന്നു.
ശ്രീനാരായണ ഉവാച ഗോപീനാം വസ്ത്രഹരണം വരദാനം മനീഷിതമ്
ശ്രീനാരായണൻ പറഞ്ഞു: ഗോപികമാരുടെ വസ്ത്രങ്ങൾ എടുത്തതും, അവർക്കു വരങ്ങൾ നൽകിയതും ആഗ്രഹിച്ച കാര്യമായിരുന്നു.
ഹേമന്തേ പ്രഥമേ മാസി ഗോപികാഃ കാമമോഹിതാഃ
ഹേമന്തകാലത്തിന്റെ ആദ്യമാസത്തിൽ, ഗോപികമാർ കാമത്തിൽ ആകൃഷ്ടരായി,
സ്നാത്വാ സൂര്യസുതാതീരേ പാര്വതീം വാലുകാമയീമ്
സൂര്യപുത്രന്റെ തീരത്ത് കുളിച്ച്, മണൽകൊണ്ടുണ്ടാക്കിയ പാർവതിയെ അവർ പൂജിച്ചു.
ചന്ദനാഗുരുകസ്തൂരീകുങ്കുമൈശ്ച മനോഹരൈഃ
ചന്ദനം, അഗരുവു, കസ്തൂരി, കുങ്കുമം എന്നിവയുടെ മനോഹരമായ സുഗന്ധത്തിൽ,
ധൂപൈര്ദീപൈശ്ച നൈവേദ്യൈര്വസ്ത്രൈര്നാനാഫലൈര്മുനേ
ധൂപം, ദീപം, നൈവേദ്യം, വസ്ത്രം, വിവിധ ഫലങ്ങൾ എന്നിവകൊണ്ടും, മഹർഷേ,
ഹേ ദേവി ജഗതാം മാതഃ സൃഷ്ടിസ്ഥിത്യന്തകാരിണി
ദേവി, ലോകങ്ങളുടെ മാതാവേ, സൃഷ്ടിയും നിലനില്പും സംഹാരവും ചെയ്യുന്നവളേ,
മന്ത്രേണാനേന ദേവേശീം പരിഹാരം വിധായ ച
ഈ മന്ത്രം ഉപയോഗിച്ച് ദേവതകളുടെ ദേവിയായവളെ ശാന്തിപ്പെടുത്തി,
മന്ത്രസ്തു സാമവേദോക്തോഽയാതയാമഃ സബീജകഃ
ഈ മന്ത്രം സാമവേദത്തിൽ പറയപ്പെട്ടതും, അക്ഷരങ്ങൾ ഒടുങ്ങാതെ, ബീജക്ഷരത്തോടുകൂടിയതുമാണ്.
പുഷ്പം മാല്യം ച നൈവേദ്യം ധൂപം ദീപം തഥാ ശുഭമ്
പൂക്കളും മാലകളും ഭോജനനൈവേദ്യവും ധൂപവും ദീപവും എന്നിവ—allാം ശുഭകരമായവയാണ്.
പ്രവാലമാലയാ ഭക്ത്യാ ചേമം മന്ത്രം സഹസ്രധാ 4.27.
പ്രവാളമാലയും ഭക്തിയുംകൊണ്ട് ഈ മന്ത്രം ആയിരം പ്രാവശ്യം ജപിക്കണം.
സര്വമങ്ഗലമാങ്ഗല്യേ സര്വകാമപ്രദേ ശിവേ
സകലമംഗളങ്ങളിലുമുള്ള മംഗളമായവളേ, സകല ഇഷ്ടങ്ങൾ നൽകുന്ന ശിവേ,