ധ്യായതേഽഹര്നിശം ധര്മീ സ്വന്തേ ജ്ഞാനേ ഹരിം മുദാ
അഹോരാത്രം, ധാർമ്മികനായ അവൻ സന്തോഷത്തോടെ ഹരിയെ തന്റെ ഹൃദയത്തിൽ ധ്യാനിച്ചു.
ഏകാദശീ വ്രതരതഃ കൃഷ്ണപൂജാസു തത്പരഃ 4.25.
അവൻ ഏകാദശിവ്രതത്തിൽ ഭക്തിയോടെ നിൽക്കുകയും കൃഷ്ണപൂജയിൽ മുഴുകുകയും ചെയ്തു.
സുതീക്ഷ്ണം ഷോഡശാരം ച ഹരേശ്ചക്രം സുദര്ശനമ്
ഹരിയുടെ സൂദർശനചക്രം — അതിയായ മൂർച്ചയുള്ളത്, പതിനാറു അരകളുള്ളത് — അവൻ ഭക്തിയോടെ പൂജിച്ചു.
ബ്രഹ്മാദിഭിഃ സ്തൂയമാനം പൂജിതം ച സുരാസുരൈഃ
ബ്രഹ്മാദികൾ വാഴ്ത്തുന്ന, ദേവന്മാരും അസുരന്മാരും ആദരിക്കുന്നതുമായതിനെ അവൻ ആരാധിച്ചു.
ഏകാദശീവ്രതം കൃത്വാ ദ്വാദശീദിവസേ സതി
ഏകാദശിവ്രതം ആചരിച്ച്, ദ്വാദശിദിവസം വന്നപ്പോൾ,
ദത്ത്വാ ദാനം ബ്രാഹ്മണേഭ്യഃ സുവര്ണരജതാദികമ്
അവൻ ബ്രാഹ്മണന്മാർക്ക് പൊന്നും വെള്ളിയും മറ്റും ദാനം ചെയ്തു.
ഏതസ്മിന്നന്തരേ വിപ്രസ്തപസ്വീ ക്ഷുധിതോ മുനേ
അതിനിടയിൽ, ഒരു ബ്രാഹ്മണതപസ്വി, വിശപ്പോടെ, മുനീശ്വരാ,
ജടിലോഽതികൃശസ്ത്രസ്തഃ ശുഷ്കകണ്ഠോഷ്ഠതാലുകഃ
ജടയുള്ള, അതിയായി ക്ഷീണിച്ച, ഭയത്തോടെ, വരണ്ട കഴുത്തും അധരങ്ങളും നാവും ഉള്ളവൻ,
സ ച ദൃഷ്ട്വാ മുനീന്ദ്രം തമുത്ഥായ ച പ്രണമ്യ ച
അവൻ ആ മുനിസ്രേഷ്ഠനെ കണ്ടു എഴുന്നേറ്റു വിനയപൂർവ്വം നമസ്കരിച്ചു.
തസ്മൈ ദത്ത്വാ ഽഽശിഷം വിപ്രഃ സമുവാസ സുഖാസനേ
അവനു ഭക്ഷണം നൽകി, ബ്രാഹ്മണൻ അവനെ സുഖകരമായ ഇരിപ്പിടത്തിൽ ഇരുത്തി.
നൃപേന്ദ്രവചനം ശ്രുത്വാ തമുവാച മഹാമുനിഃ
രാജാവിന്റെ വാക്കുകൾ കേട്ട മഹാമുനി അവനോട് പറഞ്ഞു.
കിംത്വഘമര്ഷണമന്ത്രം തു ജപ്ത്വാഽഽയാമ്യചിരേണ വൈ 4.25.
എങ്കിൽ അഘമർഷണമന്ത്രം ജപിച്ചിട്ട് ഞാൻ ഉടൻ തന്നെ തിരികെ വരാം.
ഗതേ വിപ്രേ തു രാജര്ഷിശ്ചിന്താം പ്രാപ ദുരത്യയാമ്
മഹാമുനി പോയതോടെ രാജർഷിക്ക് അതിരുകടന്ന ചിന്തയിലായി.
ഏതസ്മിന്നന്തരേ തത്ര സമായാന്തം ഗുരും മുദാ
അവിടെ ഇടയ്ക്കിടെ ഗുരു സന്തോഷത്തോടെ എത്തി.
നായാതി മുനിശാര്ദൂലഃ പ്രയാതി ദ്വാദശീ തിഥിഃ ശീഘ്രം വദ മുനിശ്രേഷ്ഠ ഭദ്രാഭദ്രം ച മാമിതി
മുനികളിൽ ശ്രേഷ്ഠനായവൻ വരുന്നില്ല; ദ്വാദശി തിഥി കടന്നുപോകുന്നു. ദയവായി എനിക്ക് നല്ലതോ ചീത്തയോ എന്താണെന്ന് വേഗം പറയൂ, മഹാമുനിവരേ.
ശ്രുത്വാ നൃപോക്തിം ത്വരിതമുവാച മുനിപുംഗവഃ
രാജാവിന്റെ വാക്കുകൾ കേട്ട് മഹാമുനി ഉടൻ മറുപടി പറഞ്ഞു.
വശിഷ്ഠ ഉവാച ഉപവാസഫലം ഹത്വാ വ്രതിനം ഹന്തി നിശ്ചിതമ്
വശിഷ്ഠൻ പറഞ്ഞു: ഉപവാസഫലം നശിപ്പിച്ചാൽ, വ്രതം പാലിക്കുന്നവനെയും നിർഭാഗ്യവാനാക്കുന്നു.
ബ്രഹ്മഹത്യാസമം പാപം ഭവേത്തസ്യ ശ്രുതൌ ശ്രുതമ്
ശാസ്ത്രങ്ങളിൽ പറയുന്നത്, അത്ര വലിയ പാപം ബ്രാഹ്മണഹത്യക്ക് തുല്യമാണ്.
ന ഭോജയിത്വാ മൂഢശ്ചേദതിഥിം സമുപസ്ഥിതമ്
വേദനയില്ലാത്തവൻ അതിഥിയെ വരവേറ്റിട്ടും ഭക്ഷണം നൽകാതിരിക്കുന്നു എങ്കിൽ,
ശതവര്ഷം തത്ര തിഷ്ഠന്നരശ്ചാണ്ഡാലതാം വ്രജേത്
അവൻ നൂറുവർഷം അവിടെ കഴിയുമ്പോൾ ചാണ്ഡാലനാകുന്നു.
അതോഽതിസൂക്ഷ്മം കിം ബ്രൂമോഽധുനാ പരമ സംകടേ
ഇത്രയും കഠിനമായ സാഹചര്യത്തിൽ ഇനി ഞങ്ങൾ എന്ത് സൂക്ഷ്മമായി പറയാൻ കഴിയും?
ഉപവാസഫലം രക്ഷ കൃഷ്ണസ്യ ചരണോദകമ് 4.25.
കൃഷ്ണന്റെ പാദജലം കൊണ്ടു ഉപവാസഫലം സംരക്ഷിക്കണം.
ഇത്യുക്ത്വാ ബ്രഹ്മണഃ പുത്രോ വിരരാമ മഹാമുനേ
ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞ് ബ്രഹ്മാവിന്റെ പുത്രനായ മഹാമുനി മൗനം പാലിച്ചു.
ഏതസ്മിന്നന്തരേ ബ്രഹ്മന്നാജഗാമ മുനീശ്വരഃ
അവിടെ ഇടയ്ക്കിടെ, ബ്രഹ്മണേ, മുനികളിൽ പ്രധാനൻ എത്തി.
തതഃ സമുത്ഥിതഃ ശീഘ്രം പുരുഷോഽഗ്നിശിഖോപമഃ
അപ്പോൾ അഗ്നിശിഖയെപ്പോലെ ജ്വലിച്ച ഒരാൾ വേഗത്തിൽ എഴുന്നേറ്റു.
ഹരേശ്ചക്രം ച തം ദൃഷ്ട്വാ സൂര്യകോടിസമപ്രഭമ്
ഹരിയുടെ ചക്രം, കോടിയധികം സൂര്യന്മാരെപ്പോലെ പ്രകാശിക്കുന്നതായും, അവൻ കണ്ടു.
ദൃഷ്ട്വാ സുദര്ശനം വിപ്രോ ദുദ്രാവ ഭയവിഹ്വലഃ
സുദർശനം കണ്ട ബ്രാഹ്മണൻ ഭയഭ്രമത്തിൽ ഓടി രക്ഷപ്പെട്ടു.
ബ്രഹ്മാണ്ഡക്രമണം കൃത്വാ നിര്വിണ്ണോഽതി ഭയാകുലഃ
ബ്രഹ്മാണ്ഡം മുഴുവൻ ചുറ്റിയ ശേഷം, അതീവ ഭയത്താൽ അവൻ നിരാശനായി.
ത്രാഹിത്രാഹീത്യേവമുക്ത്വാ വിവേശ ബ്രഹ്മണഃ സഭാമ്
"രക്ഷിക്കൂ, രക്ഷിക്കൂ" എന്നു വിളിച്ചുകൊണ്ട് അവൻ ബ്രഹ്മാവിന്റെ സഭയിൽ കടന്നു.
സര്വം സ കഥയാമാസ വൃത്താന്തം മൂലതോ വിധിമ്
അവൻ സംഭവിച്ച എല്ലാം ആദ്യം മുതൽ സൃഷ്ടാവിനോട് പറഞ്ഞു.