പൂര്വജാരം പതിം പുത്രം ഭ്രാതരം പിതരം പ്രസൂമ്
മുന് കാമുകന്, ഭര്ത്താവ്, മകന്, സഹോദരന്, അച്ഛന്, അമ്മ—
ന ദാനേന ന മാനേന സത്യേന സ്തവനേന വാ
ദാനംകൊടുത്താലും, മാനം നല്കിയാലും, സത്യം പറഞ്ഞാലും, പുകഴ്ത്തിയാലും,
ശയനേ ഭോജനേ ചാപി സ്വപ്നേ ജ്ഞാനേ ദിവാനിശമ്
കിടക്കയില്, ഭക്ഷണത്തില്, സ്വപ്നത്തില്, അറിവില്, പകലും രാത്രിയും,
ശൃങ്ഗാരനിപുണാനാം ച ധ്യാനസാധ്യാ ചിരം പരമ്
കാമകലയില് പ്രാവീണ്യമുള്ളവര്ക്ക്, അവരെ കുറിച്ച് ധ്യാനം ചെയ്യാന് വളരെക്കാലം വേണ്ടിവരും.
സര്വാസാം കുലടാനാം ച ചരിത്രം കഥിതം മയാ 4.23.
എല്ലാ ദുഷ്ചരിത്രയുള്ള സ്ത്രീകളുടെയും സ്വഭാവം ഞാന് വിശദമായി പറഞ്ഞു.
മമ സന്തി പ്രിയതരാ ഗന്ധര്വേഷു സുരേഷു ച
ഗന്ധര്വ്വരിലും ദേവതകളിലും എനിക്ക് ഏറെ പ്രിയപ്പെട്ടവര് ഉണ്ട്.
വിശേഷതഃ ശശധരേ സ്നേഹോ മേ വിദ്യതേ പരഃ
പ്രത്യേകിച്ച് ചന്ദ്രനില് എനിക്ക് ഏറ്റവും വലിയ സ്നേഹമുണ്ട്.
പ്രിയോ മേ കാമസദൃശോ ന ഭൂതോ ന ഭവിഷ്യതി
എന്റെ പ്രിയന് കാമദേവനെപ്പോലെയാണ്; അത്തരം ഒരാളും മുമ്പ് ഉണ്ടായിട്ടില്ല, ഇനിയും ഉണ്ടാകില്ല.
ഇത്യേവം കഥിതം സര്വമാത്മനോ യോഷിതാമപി
ഇങ്ങനെ, എന്നെക്കുറിച്ചും സ്ത്രീകളെക്കുറിച്ചുമുള്ള എല്ലാം പറഞ്ഞുതീര്ത്തു.
ചന്ദ്രസ്ഥാനാത്തവ സ്ഥാനം സമാഗത്യ സുനിശ്ചിതമ്
നിശ്ചയമായും, നിന്റെ സ്ഥാനം ചന്ദ്രന്റെ സ്ഥാനത്തില് നിന്നാണ് വന്നത്.
ശ്രുത്വൈവം ബലിപുത്രശ്ച ജഹാസോച്ചൈഃ പുനഃ പുനഃ
ഇത് കേട്ടു ബാലിയുടെ മകൻ വീണ്ടും വീണ്ടും വലിയ ശബ്ദത്തിൽ ചിരിച്ചു.
ഛലേന ദര്ശയാമാസ കഠിനം സ്തനയോര്യുഗമ്
കപടത്വത്തോടെ അവൾ തന്റെ കഠിനമായ ഇരട്ടസ്തനങ്ങൾ കാണിച്ചു.
ശ്രോണീം സുകഠിനാം രമ്യാം രമ്ഭാസ്തമ്ഭവിനിന്ദിനീമ്
അവളുടെ കിടിലൻ കഠിനമായ കമരം വാഴക്കൊമ്പിനെ പോലും ലജ്ജിപ്പിച്ചു.
തസ്യ രൂപം ച വേഷം ച ദര്ശംദര്ശം പുനഃപുനഃ 4.23.
അവളുടെ രൂപവും വേഷവും വീണ്ടും വീണ്ടും അവൻ നോക്കി.
അതികാമാതുരാം ദൃഷ്ട്വാ സുപ്രാജ്ഞോ ബലിനന്ദനഃ
അവളെ അത്യന്തം ആസക്തിയാൽ ആകുലയായതായി കണ്ട ബുദ്ധിമാൻ ബാലിയുടെ മകൻ—
സാഹസിക ഉവാച കാര്യാന്തരം കരിഷ്യാമി സുചിരം സ്ഥാതുമക്ഷമഃ
ധൈര്യശാലി പറഞ്ഞു: "മറ്റു കാര്യങ്ങൾ ചെയ്യേണ്ടതുണ്ട്; ഞാൻ ഇവിടെ നാളികാലം കഴിയാൻ കഴിയില്ല."
കാമിനീഷു ബലാത്കാരോ ന ധര്മോ ധര്മിണാം പ്രിയേ
പ്രിയേ, സ്ത്രീകളെ ബലാൽക്കാരം ചെയ്യുന്നത് ധാർമ്മികരുടെ മാർഗ്ഗമല്ല.
ശൃങ്ഗാരം ദേഹി വാ ഗച്ഛ രതിം കര്തും സുരാന്തികേ
എന്നോട് സ്നേഹം കൊടുക്കുകയോ, അല്ലെങ്കിൽ ദേവന്മാരുടെ മുന്നിൽ പോയി ആനന്ദം തേടുകയോ ചെയ്യു.
ദാനവസ്യ വചഃ ശ്രുത്വാ ശുഷ്കകണ്ഠോഷ്ഠതാലുകാ
അസുരന്റെ വാക്കുകൾ കേട്ടപ്പോൾ അവളുടെ തൊണ്ടയും അധരവും നാവും ഉണങ്ങി പോയി.
തിലോത്തമോവാച കഥമേവം ബ്രൂഹി ത്വം മേ കാന്തഃ പ്രാണാധികഃ പ്രിയഃ
തിലോത്തമ പറഞ്ഞു: "നിന്റെ പ്രിയയായും ജീവനെക്കാൾ പ്രിയപ്പെട്ടവളായും എന്നോട് ഇങ്ങനെ പറയാൻ നിനക്ക് എങ്ങനെ കഴിയുന്നു?"
ത്വാമേവം വിമുഖം കൃത്വാ യാമി ചന്ദ്രാന്തികം യദി
ഞാൻ നിന്നിൽ നിന്ന് മുഖം തിരിച്ച് ഇങ്ങനെ ചന്ദ്രന്റെ അടുക്കൽ പോയാൽ—
അവമന്യ സ്ത്രിയം മൂഢോ യോ യാതി പുരുഷാധമഃ
സ്ത്രീയെ അവഗണിച്ച് പോകുന്നവൻ ഏറ്റവും താഴ്ന്ന പുരുഷനാണ്, അവൻ ഒരു മൂഢനാണ്.
തിലോത്തമാവചഃ ശ്രുത്വാ ജഹാസ ബലിനന്ദനഃ 4.23.
തിലോത്തമയുടെ വാക്കുകൾ കേട്ടു ബാലിയുടെ മകൻ ചിരിച്ചു.
ഭാവം വിജ്ഞായ ഭാവജ്ഞഃ കാമശാസ്ത്രവിശാരദഃ
അവളുടെ മനസ്സറിയുന്ന, സ്നേഹവിദ്യയിൽ പ്രാവീണ്യമുള്ളവൻ അവളുടെ ഭാവം മനസ്സിലാക്കി.
ജഗാമ ച തയാ സാര്ധം ഗന്ധമാദനഗഹ്രരമ്
അവൻ അവളോടൊപ്പം ഗന്ധമാദനഗുഹയിലേക്ക് പോയി.
സംസ്ഥാപ്യ രത്നദീപാംശ്ച ധൂപം ച സുമനോഹരമ്
അവൻ രത്നദീപങ്ങളും അത്യന്തം സുഗന്ധമുള്ള ധൂപവും ഒരുക്കി.
നാനാപ്രകാരശൃങ്ഗാരം ചകാര കാമമോഹിതഃ
കാമത്തിൽ ആകൃഷ്ടനായി അവൻ色色മായ സ്നേഹക്രീടകളിൽ ഏർപ്പെട്ടു.
വിപരീതരതൌ തുഷ്ടാ ബഭൂവ രസികേശ്വരീ
വിപരീതസംഗമത്തിൽ ആനന്ദത്തിന്റെ രാജ്ഞി തൃപ്തിയായി.
തിലോത്തമാ കാമഭാവാദ്ബലിപുത്രമുവാച ഹ
തിലോത്തമാ ആഗ്രഹംകൊണ്ടു ബാലിയുടെ മകനോടു സംസാരിച്ചു.
തിലോത്തമോവാച ഏവംഭൂതം ശുഭദിനം കദാ മേ ഭവിതാ പുനഃ
തിലോത്തമാ പറഞ്ഞു: ഇങ്ങനെ ഭാഗ്യമായൊരു ദിവസം എനിക്ക് വീണ്ടും എപ്പോഴാകും വരിക?