ഉജ്ഝിതം സന്തമീശം ച ദൃഷ്ട്വാ ദൈത്യോ മുമോച ഹ
ശാന്തനും ഉപേക്ഷിക്കപ്പെട്ടവനുമായ പ്രഭുവിനെ കണ്ട ദാനവൻ പിടിവിട്ടു വിട്ടുവിട്ടു.
കൃഷ്ണദര്ശനമാത്രേണ ബഭൂവാസ്യ പുരാ സ്മൃതിഃ
കൃഷ്ണനെ കാണുന്നുമാത്രം കൊണ്ട് അവന്റെ പഴയ ഓർമ്മകൾ തിരിച്ചുവന്നു.
തേജഃസ്വരൂപമീശം തം ദൃഷ്ട്വാ തുഷ്ടാവ ദാനവഃ
പ്രഭുവിന്റെ പ്രകാശരൂപം കണ്ട ദാനവൻ അവനെ സ്തുതിച്ചു.
ദാനവ ഉവാച രാജ്യഹര്താ ച ശ്രീഹര്താ സുതലസ്ഥലദായകഃ
ദാനവൻ പറഞ്ഞു: 'രാജ്യങ്ങൾ എടുത്തുപോകുന്നവനേ, ഐശ്വര്യം നഷ്ടമാക്കുന്നവനേ, സുതല ലോകം നൽകുന്നവനേ,
ബലിര്ഭക്തിവശോ വീരഃ സര്വേശോ ഭക്തവത്സലഃ
'ഭക്തിയിൽ അടിയുറച്ച ബലിചക്രവർത്തി, വീരനായ പ്രഭുവേ, എല്ലാം നിയന്ത്രിക്കുന്നവനേ, ഭക്തജനങ്ങളെ സ്നേഹിക്കുന്നവനേ,
മുനേര്ദുര്വാസസഃ ശാപാദീദൃശം ജന്മ കുത്സിതമ്
മുനിയായ ദുർവാസസ്സിന്റെ ശാപം മൂലം ഇങ്ങനെയൊരു നിന്ദ്യജന്മം സംഭവിച്ചു.
ഷോഡശാരേണ ചക്രേണ സുതീക്ഷ്ണേനാതിതേജസാ 4.22.
പതിനാറു അറ്റങ്ങളുള്ള അത്യന്തം മൂർച്ചയുള്ള പ്രകാശമുള്ള ചക്രം കൊണ്ട്,
ത്വമംശേന വരാഹശ്ച സമുദ്ധര്തും വസുന്ധരാമ്
നിന്റെ ഒരു ഭാഗം കൊണ്ട് നീ വരാഹരൂപം ധരിച്ച് ഭൂമിയെ ഉയർത്തി രക്ഷിച്ചു.
ത്വം നൃസിംഹഃ സ്വയം പൂര്ണോ ഹിരണ്യകശിപോര്വധേ
നീ തന്നെ പൂർണ്ണമായ നരസിംഹൻ, ഹിരണ്യകശിപുവിനെ സംഹരിക്കാൻ.
ത്വം ച വേദോദ്ധാരകര്താ മീനാംശേന ദയാനിധേ
മത്സ്യരൂപത്തിൽ ഒരു ഭാഗം കൊണ്ട്, കരുണാസാഗരനായ നീ, വേദങ്ങൾ തിരിച്ചുകൊണ്ടുവന്നവനാണ്.
ശേഷാധാരശ്ച കൂര്മസ്ത്വമംശേന സൃഷ്ടിഹേതവേ
ശേഷനായി ഭൂമിയെ താങ്ങുന്നവനും, കൂർമരൂപത്തിൽ സൃഷ്ടിക്കായി അവതരിച്ചവനും നീ തന്നെയാണ്.
രാമോ ദാശരഥിസ്ത്വം ച ജാനക്യുദ്ധാരഹേതവേ
ദശരഥപുത്രനായ രാമനായി, ജനകിയെ രക്ഷിക്കാൻ നീ അവതരിച്ചവനാണ്.
കലയാ പരശുരാമശ്ച ജമദഗ്നിസുതോ മഹാന്
ഒരു ഭാഗം കൊണ്ട് നീ മഹാനായ ജമദഗ്നിപുത്രൻ പരശുരാമനാണ്.
അംശേന കപിലസ്ത്വം ച സിദ്ധാനാം ച ഗുരോര്ഗുരുഃ
ഒരു ഭാഗം കൊണ്ട് നീ കപിലൻ, സിദ്ധന്മാരുടെ ഗുരുവും ഗുരുക്കന്മാരിൽ ഗുരുവുമാണ്.
അംശേന ജ്ഞാനിനാം ശ്രേഷ്ഠോ നരനാരായണാവൃഷീ
ഒരു ഭാഗം കൊണ്ട് നീ ജ്ഞാനികളിൽ ശ്രേഷ്ഠൻ, നരനും നാരായണനും എന്ന രണ്ട് മഹർഷിമാരാണ്.
അധുനാ കൃഷ്ണരൂപസ്ത്വം പരിപൂര്ണതമഃ സ്വയമ്
ഇപ്പോൾ നീ കൃഷ്ണരൂപത്തിൽ, ഏറ്റവും പൂർണ്ണമായവനായി, സ്വയം നിലകൊള്ളുന്നു.
യശോദാജീവനോ നിത്യോ നന്ദൈകാനന്ദവര്ധനഃ 4.22.
യശോദയുടെ പ്രാണനായി എന്നും നിലനിൽക്കുന്നവനും, നന്ദന്റെ സന്തോഷം ഒരേ ഒരാൾ വർദ്ധിപ്പിക്കുന്നവനും ആകുന്നു.
വസുദേവസുതഃ ശാന്തോ ദേവകീദുഃഖഭഞ്ജനഃ
വസുദേവന്റെ മകനായി, സമാധാനസ്വഭാവിയുമാണ്, ദേവകിയുടെ ദുഃഖം അകറ്റുന്നവനും.
പൂതനായൈ മാതൃഗതിം പ്രദാതാ ച കൃപാനിധിഃ
പൂതനയ്ക്ക് മാതാവിന്റെ സ്ഥാനം നൽകിയവനും, കരുണയുടെ നിധിയുമാണ്.
സ്വേച്ഛാമയ ഗുണാതീത ഭക്താനാം ഭയഭഞ്ജന
സ്വച്ഛാനുസൃതമായി രൂപം കൊണ്ടവനും, ഗുണങ്ങളെ അതിജീവിച്ചവനും, ഭക്തന്മാരുടെ ഭയം അകറ്റുന്നവനും.
ഹേ നാഥ ഗാര്ദഭീയോനേഃ സമുദ്ധര ഭവാര്ണവാത്
എൻ പ്രഭോ, കഴുതയുടെ ഗർഭത്തിൽ ജനിച്ച എന്നെ ഈ ഭവസമുദ്രത്തിൽ നിന്ന് രക്ഷിക്കണമേ.
വേദാ ബ്രഹ്മാദയോ യം ച മുനീന്ദ്രാഃ സ്തോതുമക്ഷമാഃ
വേദങ്ങളും ബ്രഹ്മാവും പ്രധാനമുനികളും അവനെ പുകഴ്ത്താൻ കഴിയുന്നില്ല.
ഏവം കുരു കൃപാസിന്ധോ യേന മേ ന ഭവേജ്ജനുഃ
കരുണാസാഗരാ, എനിക്ക് വീണ്ടും ജനനം ഉണ്ടാകാതിരിക്കാൻ ദയവായി അങ്ങനെ ചെയ്യണമേ.
ബ്രഹ്മാ സ്തോതാ ഖരഃ സ്തോതാ നോപഹാസിതുമര്ഹസി
ബ്രഹ്മാവും കഴുതയും നിന്നെ സ്തുതിക്കുന്നു; നിന്നെ പരിഹസിക്കാൻ ആരും അർഹനല്ല.
ഇത്യേവമുക്ത്വാ ദൈത്യേന്ദ്രസ്തസ്ഥൌ ച പുരതോ ഹരേഃ
ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞ്, അസുരാധിപൻ ഹരിയുടെ മുന്നിൽ നിന്നു.
ഇദം ദൈത്യകൃതം സ്തോത്രം നിത്യം ഭക്ത്യാ ച യഃ പഠേത്
ഈ സ്തോത്രം അസുരൻ രചിച്ചതായി ഭക്തിയോടെ എപ്പോഴും ആരെങ്കിലും പാരായണം ചെയ്താൽ—
ഇഹ ലോകേ ഹരേര്ഭക്തിമന്തേ ദാസ്യം സുദുര്ലഭമ് 4.22.
ഈ ലോകത്ത് ഹരിയോട് ഭക്തിയോടെ സേവനം ചെയ്യുന്നത് അത്യന്തം അപൂർവമാണ്.
ശ്രീനാരായണ ഉവാച കഥം കരോമി സംഹാരമീദൃശം ഭക്തമിത്യഹോ
ശ്രീനാരായണൻ പറഞ്ഞു: ഇങ്ങനെ ഭക്തനായവനെ ഞാൻ എങ്ങനെ നശിപ്പിക്കും? അയ്യോ!
അനുമന്യ സ്മൃതിം തസ്യ സംജഹാര ഹരിഃ സ്വയമ്
അവന്റെ ഇച്ഛയെ അംഗീകരിച്ച്, ഹരി സ്വയം അവന്റെ സ്മരണ പിൻവലിച്ചു.
ദാനവോ മായയാ വിഷ്ണോര്വിസസ്മാര പുനഃ സ്വകമ്
വിഷ്ണുവിന്റെ മായയാൽ, ആ അസുരൻ വീണ്ടും തന്റെ സ്വഭാവം മറന്നു.