സ്വർഗ്ഗത്തിൽ ദേവതകളിൽ ലക്ഷ്മിയാണ്, രാജാക്കന്മാരിൽ രാജസമ്പത്തായി അവൾ വിരാജിക്കുന്നു. എല്ലാ ജീവജാലങ്ങളിലും സമ്പത്തുകളിലും അവളുടെ സാന്നിദ്ധ്യം സൗന്ദര്യമായും ആനന്ദമായും പ്രത്യക്ഷപ്പെടുന്നു. വ്യാപാരികളിൽ അവൾ വ്യാപാരരൂപത്തിൽ, ദുഷ്ടന്മാരിൽ കലഹമുണ്ടാക്കുന്നവളായി പ്രത്യക്ഷമാകുന്നു. ചഞ്ചലന്മാരിൽ അവൾ അത്ര തന്നെ ചഞ്ചലയായി, ഭക്തന്മാരുടെ സമ്പത്തിനെ അവൾ സംരക്ഷിക്കുന്നു. വേദങ്ങളിൽ പ്രസിദ്ധീകരിക്കപ്പെട്ടും എല്ലാവരും അംഗീകരിച്ചും, രണ്ടാമത്തെ ദേവതയായ ശക്തിയെപ്പറ്റി പറയാം. വാക്കിന്റെ, ബുദ്ധിയുടെ, ജ്ഞാനത്തിന്റെ, പരമാത്മാവിന്റെ വിവേകത്തിന്റെ അദ്ധിഷ്ഠാത്രിയായ അവൾ, സദാചാരികൾക്ക് നല്ല വിവേകവും കവിതാസാമർത്ഥ്യവും ബുദ്ധിയും തേജസ്സും സ്മരണശക്തിയും നൽകുന്നു. വിവരണം, ഗ്രഹണം എന്നിവയുടെ സാക്ഷാത്കാരമായ അവൾ എല്ലാ സംശയങ്ങളും നശിപ്പിക്കുന്നു. സംഗീതം, രാഗം, താളം എന്നിവയുടെ രൂപമായും അവൾ നിലകൊള്ളുന്നു. അവളുടെ അഭാവത്തിൽ ലോകം എല്ലാം മൗനമായ്, ജീവഹീനമായ് മാറും. അവൾ നിർമലസ്വഭാവം, ഗുണവതിയും ശ്രീഹരിയുടെ പ്രിയവതിയുമാണ്. അവൾ സ്വയം കൃഷ്ണനെ, രത്നഹാരധാരയാൽ അലങ്കരിക്കപ്പെട്ടവനായി ജപിക്കുന്നു. പരിപൂർണ്ണമായ ജ്ഞാനത്തിന്റെ സാക്ഷാത്കാരമായ അവൾ എല്ലാപരിപൂർണതകളും ഭക്തന്മാർക്ക് നൽകുന്നു. ഇനി, ശാസ്ത്രപ്രകാരവും കഴിയുന്നത്രയും വിശദമായി അടുത്ത ദേവിയെ ഞാൻ വിവരിക്കുന്നു. സന്ധ്യോപാസനമന്ത്രങ്ങളിലും തന്ത്രങ്ങളിലും അവൾ പ്രാവീണ്യമുള്ളവളാണ്. ബ്രാഹ്മണതേജസ്സിന്റെ രൂപം ധരിച്ച് എല്ലാ പുണ്യകർമ്മങ്ങളും അവൾ നിർവഹിക്കുന്നു. തീർത്ഥങ്ങൾക്കു തന്നെ ശുദ്ധീകരണത്തിനായി അവളുടെ സ്പർശം അല്ലെങ്കിൽ ദർശനം ആഗ്രഹ്യമാണ്. പരമാനന്ദസ്വരൂപയായി, ഉന്നതവും ശാശ്വതവുമായ ദേവിയായാണ് അവളെ ശ്ലാഘിക്കുന്നു. ബ്രാഹ്മണതേജസ്സാൽ നിർമ്മിതമായ ശക്തിയായി അതിന്റെ അദ്ധിഷ്ഠാതാവാണ് അവൾ. നാലാമത്തെ ദേവിയെ വിവരിച്ചശേഷം, അഞ്ചാമത്തെ ദേവിയെ ഞാൻ വിശദീകരിക്കുന്നു. അവൾ ജീവനെക്കാൾ പ്രിയങ്കരിയും, എല്ലായിടത്തും പ്രഥമശ്രേഷ്ഠയും, മനോഹരിയും ഉത്തമഗുണങ്ങളാൽ സമ്പന്നയുമാണ്. ശരീരത്തിന്റെ ഇടതുവശത്തിന്റെ രൂപമായും, ഉജ്ജ്വലഗുണങ്ങളാൽ അലങ്കരിക്കപ്പെട്ടവളായും അവൾ നിലകൊള്ളുന്നു. പരമാനന്ദസ്വരൂപയാണവൾ; ഭാഗ്യവതിയും, ആദരിക്കപ്പെട്ടവളും, ആരാധ്യയുമാണ്. രാസമണ്ഡലത്തിൽ നിന്ന് അവൾ ഉദിച്ചുവന്നു, രാസമണ്ഡലത്തിൽ തന്നെ അവൾ അലങ്കരിക്കപ്പെടുന്നു. ഗോലോകത്തിൽ വസിക്കുന്ന ദേവിയായ അവൾ, ഗോപിമാർക്കുള്ള വസ്ത്രം നൽകുന്നവളാണ്. അവൾ ഗുണരഹിതയുമാണ്, രൂപരഹിതയും, സ്പർശരഹിതയും, ആത്മസ്വരൂപയുമാണ്. വേദങ്ങൾ പ്രകാരം ധ്യാനത്തിലൂടെ ജ്ഞാനികൾക്കു മാത്രം അവളെ അറിയാൻ കഴിയും. അഗ്നിപവിത്രമായ വസ്ത്രം ധരിച്ച് രത്നാഭരണങ്ങളാൽ അലങ്കരിക്കപ്പെട്ടവളാണ് അവൾ. ശ്രീകൃഷ്ണഭക്തിസേവയും എല്ലാ ഐശ്വര്യങ്ങളും നൽകുന്നത് അവളാണ്. അവളുടെ പാദസ്പർശം ഭൂമിയെ തന്നെ പുണ്യവതിയാക്കുന്നു. സ്ത്രീരത്നങ്ങളിൽ നിന്നുള്ള സാരത്തിൽ നിന്നാണ് അവൾ ഉദിച്ചതു; കൃഷ്ണന്റെ ഹൃദയത്തിൽ അവൾ സ്ഥിരമായി വസിക്കുന്നു. പഴയകാലത്ത് ബ്രഹ്മാവ് ആറായിരം വർഷം തപസ്സ് ചെയ്തു. അവളെ സ്വപ്നത്തിൽ പോലും കാണുവാൻ കഴിയില്ല— നേരിട്ട് ദർശിക്കാൻ കഴിയുന്നതെന്ത് പറയേണ്ട? അഞ്ചാമത്തെ ദേവിയായി അവൾ അറിയപ്പെടുന്നു; രാധാ എന്ന പേരിലാണ് അവൾ പ്രശസ്തി നേടിയത്. സകലസ്ത്രീരൂപങ്ങളും അവളുടെ സ്വഭാവത്തിന്റെ പ്രതിഫലനമാണ്. ഇനി അവളുടെ മുഖ്യാംശങ്ങളായ രൂപങ്ങളെ ഞാൻ വിശദീകരിക്കുന്നു. വിഷ്ണുവിന്റെ പാദകമലത്തിൽ നിന്നു ഉദിച്ച, ശാശ്വതവും ദ്രവരൂപവുമുള്ള ദേവിയാണ് അവൾ. ദർശനം, സ്പർശനം, സ്നാനം, പാനം എന്നിവയിലൂടെ മോക്ഷം നൽകുന്നവളാണ്. അവൾ പുണ്യതീർത്ഥങ്ങളുടെ ശുദ്ധരൂപവും, എല്ലാ നദികളിലും ശ്രേഷ്ഠയുമാണ്. ഭാരതത്തിൽ തപസ്സ് ചെയ്യുന്ന വ്രതസ്ഥർക്ക് അവൾ ഉടൻ ഫലമനുഗ്രഹിക്കുന്നു.