ആദികാലത്ത്, ഭഗവാൻ സകലമംഗലങ്ങളുടെ ആധാരമായ നാല് വേദങ്ങൾ സൃഷ്ടിച്ചു—ഋക്, യജുർ, സാമ, അതർവ. ഈ വേദങ്ങൾ പ്രജാപതികൾ അവലോകനം ചെയ്തു. അതിനുശേഷം, ഭഗവാൻ അഞ്ചാമത്തേതായി ആയുര്വേദം എന്ന വേദം സൃഷ്ടിച്ചു, അതു ഭാസ്കരനു സമർപ്പിച്ചു. ഭാസ്കരൻ തന്റെ ശിഷ്യന്മാരെ ഈ ആയുര്വേദം പഠിപ്പിച്ചു; അതിന്റെ ഗഹനമായ അറിവുകൾ അവരിൽ പങ്കുവച്ചു. ഈ ജ്ഞാനികൾക്ക് പേരുകളും അവർ രചിച്ച ഗ്രന്ഥങ്ങൾക്കും വിശേഷമായ പ്രസിദ്ധിയുണ്ട്. ദേവസേവകനായ ധൻവന്ത്രിയും, കാശിരാജാവും, അശ്വിനീകുമാരന്മാരും, ജബാല, ജജലി, പൈല, കരഥ, അഗസ്ത്യൻ—ഇവരൊക്കെയും ഈ മഹത്തായ പാരമ്പര്യത്തിൽ ഉൾപ്പെടുന്നു. ‘നൈപുണ്യചികിത്സാശാസ്ത്രം’ എന്ന ആനന്ദകരമായ ഗ്രന്ഥം ഇവരിൽ ഒരാൾ രചിച്ചു. ദിവോദാസൻ ‘ചികിത്സാദർപ്പണം’ എന്ന ഗ്രന്ഥം രചിച്ചു. അശ്വിനീദ്വയങ്ങൾ ‘ചികിത്സാസാരം’ എന്ന, ക്ഷീണം അകറ്റുന്ന ഗ്രന്ഥം രചിച്ചു. സഹദേവൻ ‘രോഗസാഗരചൂർണ്ണനം’ എന്ന മഹത്തായ ഗ്രന്ഥം എഴുതിയിരുന്നു. മഹർഷി ച്യവനൻ ‘ജീവദായിനി’ എന്ന ഗ്രന്ഥം രചിച്ചു. ചന്ദ്രപുത്രൻ ‘സാരസംഗ്രഹം’ എന്നതും, ജബാലൻ ‘ഗ്രന്ഥസാരം’ എന്നതും രചിച്ചു. പൈലൻ ‘രോഗനിദാനം’ എന്നതും, കരഥൻ ‘സർവോപജീവ്’ എന്നതും എഴുതിയിരുന്നു. ഇങ്ങനെ പതിനാറു ഗ്രന്ഥങ്ങൾ, ആയുര്വേദശാസ്ത്രത്തിന്റെ വിത്തുകളായി നിലകൊണ്ടു. ജ്ഞാനമന്ത്രം ഉപയോഗിച്ച് ആയുര്വേദസാഗരം മഥിച്ച്, ഭാസ്കരൻ ദൈവികമായ ഭാസ്കരസംഹിത ക്രമത്തിൽ രചിച്ചു. രോഗങ്ങളുടെ യഥാർത്ഥ സ്വഭാവം മനസ്സിലാക്കുകയും വേദനയെ നിയന്ത്രിക്കാനും, ആയുര്വേദത്തെ പൂർണ്ണമായി അറിഞ്ഞ് ശരിയായ ചികിത്സ നടത്താനും കഴിയുന്നവൻ യഥാർത്ഥ ജ്ഞാനിയാണ്. എല്ലാ രോഗങ്ങൾക്കും മൂലകാരണമായത് നിയന്ത്രിക്കാൻ പ്രയാസമുള്ള, ഭയാനകമായ ജ്വരമാണ്. ഈ ജ്വരം ഭയാനകവുമായ, മൂന്ന് കാലുകളും, മൂന്ന് തലകളും, ആറ് കൈകളും, ഒമ്പത് കണ്ണുകളും ഉള്ളതായാണ് ചിത്രീകരിക്കുന്നത്. ജ്വരത്തിന്റെ ഉദ്ഭവം അഗ്നിമാന്ദ്യത്തിൽ നിന്നാണ്. അഗ്നിമാന്ദ്യത്തിന് മൂന്നു കാരണങ്ങളുണ്ട്: വാതജന്യവും, പിത്തജന്യവും, കഫജന്യവുമാണ് അവ. പാണ്ഡു, കാമല, കുഷ്ഠം, ശോഥം, പ്ലീഹ, ശൂലക—ഈ രോഗങ്ങൾ, മൂത്രകൃച്ഛ്രം, ഉദരരോഗങ്ങൾ, രക്തദോഷജന്യ രോഗങ്ങൾ, ഭ്രമരി, ത്രിദോഷരോഗങ്ങൾ, വിഷൂചി എന്ന ഗുരുതരമായ രോഗം—ഇവയെല്ലാം മരണത്തിന്റെ പുത്രിമാരാണ്; വൃദ്ധാവസ്ഥയാണ് അവയുടെ കന്യക. ശരിയായ മാർഗങ്ങൾ അറിഞ്ഞ് ആത്മസംയമനം പുലർത്തുന്നവനെ ഈ രോഗങ്ങൾ സമീപിക്കില്ല. കണ്ണ് കഴുകൽ, വ്യായാമം, കാലടികൾക്ക് എണ്ണയൊപ്പിക്കൽ—ഇവ ചെയ്യുന്നത് ആരോഗ്യത്തിന് ഗുണകരമാണ്. വസന്തകാലത്ത് അല്പം മാത്രമേ അഗ്നിസംസ്പർശം വേണം; അല്പം നടക്കുകയും വേണം. വേനലിൽ കുഴിയിൽ നിന്നു തണുത്ത ജലം കുളിച്ചും, ചന്ദനക്കുഴമ്പ് ഉപയോഗിച്ചും, കാറ്റ് തൊടാതെ ഇരിക്കുകയും വേണം; അങ്ങനെ ചെയ്താൽ വൃദ്ധാവസ്ഥ വരില്ല. വർഷകാലത്ത് ചൂടുള്ള വെള്ളത്തിൽ കുളിക്കണം, കനത്ത വെള്ളം ഒഴിവാക്കണം. ശരദ്കാലത്ത് കടുത്തതും, അനാവശ്യമായ സഞ്ചാരവും ഒഴിവാക്കണം. ശിശിരത്തിൽ കുഴിയിൽ കുളിച്ച് അഗ്നി ഉപയോഗിക്കണം. ഹേമന്തത്തിൽ സൂര്യനും അഗ്നിയും ഉപയോഗിച്ച് പുതുതായി ചൂടാക്കിയ ഭക്ഷണം കഴിക്കണം. പുതിയ മാംസം, പുതുതായി വിളഞ്ഞ അരി, യുവതികളുടെ പാൽ—ഇവ കഴിക്കാം. വിശപ്പുള്ളപ്പോൾ നല്ല ഭക്ഷണം, ദാഹം വന്നാൽ വെള്ളം കുടിക്കുക. തയിർ, നെയ്യ്, പുതിയ വെണ്ണ, കൂടാതെ ശർക്കര—ഇവയും ഭക്ഷ്യയോഗ്യമാണ്. ഉണക്കിയ മാംസം, വൃദ്ധയായ സ്ത്രീ, പുതുമയില്ലാത്ത സൂര്യൻ, പഴയ തയിർ—ഇവ ഒഴിവാക്കണം. രാത്രിയിൽ തയിർ കഴിക്കുന്നവരും, വേശ്യകളും, രതുകാലത്തിലെ സ്ത്രീകളും—ഇവരിൽ ആരോഗ്യഹാനി സംഭവിക്കും. ഇങ്ങനെ, ഭഗവാൻ നൽകിയ ആയുര്വേദജ്ഞാനം അനുസരിച്ചു ജീവിതം നയിക്കുന്നവൻ രോഗങ്ങളെയും വൃദ്ധാവസ്ഥയെയും അതിജയിക്കും.